Page 137 - การกักเก็บคาร์บอนในดินตัวแทนหลักภาคตะวันออกเฉียงเหนือ

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน
125

2) การสะสมอินทรีย์คาร์บอนในดิน

จากผลการศึกษาการเปลี่ยนแปลงปริมาณอินทรีย์คาร์บอนในดินหลังการจัดการตอซังข้าว
ตลอดเวลา 10 สัปดาห์ พบว่า ปริมาณอินทรีย์คาร์บอนในดินไม่มีความแตกต่างกันในทางสถิติ (ตารางที่
5.34) แต่พบว่า ดินที่มีการไถกลบตอซัง และไม่มีการใส่ปุ๋ยน้ าชีวภาพร่วมด้วยมีแนวโน้มของปริมาณ

อินทรีย์คาร์บอนสูงสุดเท่ากับร้อยละ 0.84 รองลงมาคือ การคลุมด้วยตอซังเพียงอย่างเดียว จากผล
การศึกษาครั้งนี้ ไม่แสดงผลที่ชัดเจนของปริมาณอินทรีย์คาร์บอนระหว่างจัดการตอซังทั้งการไถกลบ และ
การคลุมด้วยตอซังร่วมกับการใส่ปุ๋ยน้ าชีวภาพ นอกจากนี้ ยังพบว่า ปริมาณอินทรีย์คาร์บอนในดินยังมี
ความสัมพันธ์ในทางลบกับปริมาณการปลดปล่อยก๊าชคาร์บอนไดออกไซด์ โดยเฉพาะในสัปดาห์ที่ 10

(r= -0.652*) ความสัมพันธ์ดังกล่าวอาจส่งผลให้มีปริมาณอินทรีย์คาร์บอนสะสมในดินต่ า
จากการด าเนินการศึกษานี้ ยังพบว่า การเปลี่ยนแปลงของปริมาณอินทรีย์คาร์บอนในดิน
แต่ละช่วงเวลามีความสัมพันธ์ไปกับปริมาณมวลชีวภาพจุลินทรีย์คาร์บอน ซึ่งถือเป็นส่วนของคาร์บอนส่วน
ที่เปลี่ยนแปลงได้ง่าย (ไม่ได้รายงานผลไว้ในเล่มนี้) โดยมีสหสัมพันธ์ในทางบวกกับมวลชีวภาพจุลินทรีย์

คาร์บอนก่อนการจัดการ (r= 0.50) และในช่วงสัปดาห์ที่ 2 - 6 หลังการจัดการตอซังและน้ าหมักชีวภาพ
ในขณะที่พบสหสัมพันธ์ในทางลบในช่วงสัปดาห์ที่ 8 - 10 จากความสัมพันธ์นี้ชี้ถึงว่า มวลชีวภาพ
จุลินทรีย์ในดินเป็นส่วนที่มีบทบาทในการหมุนเวียนของอินทรีย์คาร์บอนในดินที่บ่งชี้ถึงสมดุลของกิจกรรม

ที่เกิดขึ้นภายในระบบดิน โดยจุลินทรีย์ในดินจะน าเอาอินทรีย์คาร์บอนในดินมาเพื่อสร้างมวลชีวภาพได้
มากกว่าการสูญเสียไปในรูปก๊าชคาร์บอนไดออกไซด์ ท าให้อินทรีย์คาร์บอนส่วนหนึ่งถูกสะสมไว้ใน
มวลชีวภาพจุลินทรีย์ได้

ตารางที่ 5.34 การจัดการตอซังต่อปริมาณอินทรีย์คาร์บอนในดินชุดดินหนองบุญนาก

กรรมวิธีทดลอง อินทรีย์คาร์บอนในดิน (%)

1. การคลุมด้วยตอซัง + ไม่ใส่ปุ๋ยน้ าชีวภาพ (พด.2) 0.72
2. การคลุมด้วยตอซัง + ใส่ปุ๋ยน้ าชีวภาพ (พด.2) 0.71
3. การไถกลบตอซัง + ไม่ใส่ปุ๋ยน้ าชีวภาพ (พด.2) 0.84
4. การไถกลบตอซัง + ไม่ใส่ปุ๋ยน้ าชีวภาพ (พด.2) 0.71

C.V. (%) 12.25
p-value 0.5616
หมายเหตุ: ปริมาณอินทรีย์คาร์บอนในดินเริ่มต้น เท่ากับร้อยละ 0.671