Page 16 - การประเมินคุณภาพดินและสมรรถนะความอุดมสมบูรณ์เพื่อเพิ่มผลิตภาพและลดความเสื่อมโทรมของทรัพยากรดินพื้นที่ลุ่มน้ำภาคกลางของประเทศไทย

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน

(4) คำนวณคาดัชนีชี้วัดคุณภาพดิน (soil quality index) โดยการรวมคะแนนในแตละ
สมบัติดินเขาดวยกัน แลวหารดวยจำนวนขอมูลทั้งหมด (Andrews et al., 2003) ดังแสดงในสมการตอไปนี้

Soil Quality Index (SQI) = ∑
=1
n
โดย S = คะแนนในแตละสมบัติดิน (relative weighting factor, RWT)
n = จำนวนขอมูลทั้งหมดที่นำมาใชในการคำนวณ

(5) กำหนดมาตรฐานของคาดัชนีชี้วัดคุณภาพดิน (soil quality index) เพื่อแบงระดับ
คุณภาพดินออกเปน 5 ระดับ ดังตารางที่ 2-4 (Shukla et al., 2004)

ตารางที่ 2-3 คาวิกฤต (critical value) และคาคะแนน (RWF) ของสมบัติดินทางเคมีและทางกายภาพ

ระดับขอจำกัด สมบัติทางเคมี สมบัติทางกายภาพ
pH ECe OM Avail.P K CEC BS BD AWC Ksat
ขอจำกัด RWF H2O dS/m % mg/kg mg/kg cmol/kg % g/cm %
3
cm/hr
ไมมี 1 6.0-7.0 <2 3.5-5.0 >25 >120 >30 60-80 <1.3 >30 >2.0

เล็กนอย 2 5.8-5.9 & 2-4 2.5-3.5 15-25 90-120 15-30 40-60 1.3-1.4 20-30 0.2-2.0
7.1-7.4
ปานกลาง 3 5.4-5.7 & 4-8 1.5-2.5 10-15 60-90 10-15 20-40 & 1.4-1.5 8-20 0.02-
7.5-7.8 90-100 0.2
มาก 4 5.0-5.3 & 8-16 0.5-1.5 3-10 30-60 3-10 <20 1.5-1.6 2-8 0.002-
7.9-8.2 0.02
รุนแรง 5 <5.0 & >8.2 >16 <0.5 & <3 <30 <3 >100 >1.6 <2 <0.002
5.0
ที่มา: ดัดแปลงจาก นุกูล (2552); Shukla et al. (2004)

ตารางที่ 2-4 ระดับคุณภาพดินตามศักยภาพในการรักษาผลผลิตใหยั่งยืนโดยใชคาดัชนีชี้วัดคุณภาพดิน (SQI)

ระดับคุณภาพดิน คาดัชนีชี้วัดคุณภาพดิน (SQI) ศักยภาพในการรักษาผลผลิตใหยั่งยืน

1 <1.75 มีศักยภาพอยางสูงในการใชที่ดินอยางยั่งยืน (Highly
sustainable)

2 1.75-2.25 มีศักยภาพในการใชที่ดินอยางยั่งยืน (Sustainable)

3 2.25-2.75 ศักยภาพในการใชที่ดินอยางยั่งยืน แตตองมีการปรับปรุง
วิธีการจัดการดินใหเหมาะสม (Sustainable with high
input)