Page 74 - สถานภาพและการจัดการดินเปรี้ยวในประเทศไทย
P. 74
ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน
ความเสี่ยงทางนิเวศวิทยาที่สำคัญประการหนึ่งที่เกี่ยวข้องกับการเกิดออกซิเดชันของตะกอนซัลไฟดิก
2+
3+
นอกเหนือจากการทำให้เป็นกรดและการเคลื่อนตัวของธาตุโลหะคือการเกิดออกซิเดชันของเหล็ก (Fe และ Fe )
(Cook et al., 2000) ซึ่งใช้ออกซิเจนจากน้ำ (Sullivan and Bush, 2000) และเชื่อกันว่าเป็นหนึ่งในผลกระทบ
หลักที่ก่อให้เกิดมลพิษต่อระบบนิเวศทางน้ำและปากแม่น้ำ (Bush et al., 2002) ระบบน้ำที่เป็นกรดซึ่งมีระดับ
ออกซิเจนต่ำและธาตุโลหะเป็นพิษที่มีความเข้มข้นสูงเป็นผลเสียต่อสิ่งมีชีวิตในน้ำส่วนใหญ่ (Cook et al., 2000)
การปลดปล่อยความเป็นกรดควบคู่ไปกับระดับออกซิเจนต่ำ มีแนวโน้มที่จะกระทบต่อสิ่งมีชีวิตในน้ำส่วนใหญ่ การ
ประมงริมฝั่งและพื้นที่เพาะพันธุ์ของสิ่งมีชีวิตในทะเล Powell and Martens (2005) รายงานว่าปลาในแนว
ปะการังมีแนวโน้มที่จะได้รับผลกระทบต่อพื้นที่วางไข่และเรือนเพาะชำ การออกซิเดชันของโลหะหนักที่เป็นพิษ
เช่น แคดเมียม และธาตุโลหะที่เป็นพิษ เช่น สารหนู (As) ในน้ำ (Burton et al., 2008) สามารถทำปฏิกิริยากับ
โลหะอื่นๆ ได้ (Baldwin and Fraser, 2009) และแร่ธาตุที่ถูกออกซิไดซ์ที่ปล่อยออกมาโดยตรงสู่ระบบน้ำก็สามารถ
ทำให้สัตว์น้ำเหล่านี้ตายได้ (Lootermoser, 2007)
4.2.3 ผลกระทบด้านเศรษฐกิจและสังคม
เกษตรกรที่ทำการเกษตรบนพื้นที่ดินเปรี้ยวจัด จำเป็นต้องเลือกชนิดของพืชที่ปลูกให้เหมาะสม โดยทั่วไป
นั้นการปลูกพืชจะได้รับผลผลิตต่ำ ซึ่งจำเป็นต้องลงทุนสูงกว่าเกษตรกรที่ทำการเพาะปลูกในพื้นที่อื่นๆ ไม่ว่าจะเป็น
ต้นทุนในการปรับปรุงดิน ค่าวัสดุ ค่าแรงงาน และปริมาณปุ๋ยที่ต้องใช้มากขึ้น เนื่องจากความอุดมสมบูรณ์ตาม
ธรรมชาติต่ำกว่าดินทั่วไป แต่ผลผลิตที่ได้รับจากการลงทุนที่มากกว่านี้กลับน้อยกว่า การใช้ประโยชน์ที่ดินเพื่อ
การเกษตรในพื้นที่ดินเปรี้ยวจัดมีข้อจำกัด ผลตอบแทนทางเศรษฐกิจอาจกล่าวได้ว่าต่ำมากหรือไม่มีเลย การ
ปรับปรุงพื้นที่ทั้งในด้านกายภาพหรือปรับปรุงสมบัติทางเคมีของดินต้องใช้ต้นทุนสูงมาก ซึ่งปัญหาเหล่านี้ทำให้
เกษตรกรที่มีที่ดินในพื้นที่ดินเปรี้ยวจัด อาจต้องใช้เงินทุนที่จะนำมาใช้ในการปรับปรุงดิน ต้องกู้หนี้ยืมสินมา ทำให้
การประกอบอาชีพเป็นไปอย่างยากลำบากมากขึ้น และเกษตรกรเหล่านี้อาจละทิ้งที่ทำกินไปหาอาชีพใหม่หรือไป
ขายแรงงานในเมือง เกิดปัญหาทางด้านสังคมตามมา
62 สถานภาพและการจัดการดินเปรี้ยวจัดในประเทศไทย
กรมพัฒนาที่ดิน
