Page 59 - สถานภาพและการจัดการดินเสื่อมโทรมในประเทศไทย

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน

4.1 วิธีกำรสังเกตพื้นที่ดินตื้น ตำรำงที่ 4.1 แสดงพื้นที่ดินตื้น ดินลูกรัง รายภาค
4.1.1 เมื่อขุดหรือเจาะดินภายในความลึก 50 เซนติเมตร พบเศษหินกรวด หินมนเล็ก มากกว่า 35 รำยกำร เนื้อที่ (ไร่)

เปอร์เซ็นต์ของเนื้อดินโดยปริมาตร 1. ดินตื้นในพื้นที่ลุ่มถึงชั้นลูกรังหรือก้อนกรวด 8,881,718
4.1.2 เนื้อดินบนเป็นดินทรายปนดินร่วนถึงดินร่วนปนทราย อาจพบก้อนกรวด หินมนเล็ก หรือเศษ ภาคเหนือ 1,337,607
หินปะปนในเนื้อดิน ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 6,298,765
4.1.3 ดินล่างเป็นดินร่วนปนทรายกึ่งดินร่วนเหนียวปนทรายที่มีกรวด หินมนเล็ก หรือเศษหินปะปน ภาคกลาง 246,373

อยู่มากกว่า 50 เปอร์เซ็นต์ของเนื้อดินโดยปริมาตร ภาคตะวันออก 672,330
ภาคใต้ 326,647
4.2 บริเวณที่พบดินตื้น 2. ดินตื้นถึงชั้นลูกรัง ก้อนกรวด หรือเศษหิน 26,133,752
ดินตื้น พบทั่วไปในทุกภาคของประเทศ มีเนื้อที่ 46,090,109 ไร่ ได้แก่ กลุ่มชุดดินที่ 25 45 46 47 ภาคเหนือ 7,705,441

48 49 51 และกลุ่มชุดดินที่ 52 ประเภทของดินตื้น แบ่งออกเป็น 4 ประเภท คือ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 10,288,723
4.2.1 ดินตื้นในพื้นที่ลุ่มถึงชั้นลูกรังหรือก้อนกรวด มีเนื้อที่ 8,881,718 ไร่ ได้แก่ กลุ่มชุดดินที่ 25 ภาคกลาง 1,795,635
4.2.2 ดินตื้นในพื้นที่ดอนถึงชั้นลูกรัง ก้อนกรวด หรือเศษหิน มีเนื้อที่ 26,133,752 ไร่ ได้แก่ กลุ่ม ภาคตะวันออก 4,155,564
ชุดดินที่ 46 47 48 และกลุ่มชุดดินที่ 49 ภาคใต้ 2,188,389

4.2.3 ดินตื้นในพื้นที่ดอนถึงชั้นหินพื้น มีเนื้อที่ 8,977,961ไร่ ได้แก่ กลุ่มชุดดินที่ 45 และ 51 3. ดินตื้นในพื้นที่ดอน ถึงชั้นหินพื้น 8,977,961
4.2.4 ดินตื้นในพื้นที่ดอนถึงชั้นมาร์ล มีเนื้อที่ 2,096,678 ไร่ ได้แก่ กลุ่มชุดดินที่ 52 ดินตื้นประเภท ภาคเหนือ 4,023,565
นี้เป็นดินที่มีสารประกอบจ าพวกแคลเซียมหรือแมกนีเซียมคาร์บอเนตปนอยู่ จัดเป็นดินที่มีความอุดม ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 2,003,724
สมบูรณ์สูง แต่มีข้อเสียคือมีปฏิกิริยาดินเป็นด่าง เป็นข้อจ ากัดต่อพืชบางชนิดที่ไวต่อความเป็นด่าง ภาคกลาง 1,232,585

ภาคตะวันออก 969,130
4.3 ปัญหำกำรใช้ประโยชน์ที่ดินเพื่อกำรเกษตรของดินตื้น ภาคใต้ 748,957
พื้นที่ที่พบดินตื้นมีอยู่เกือบทุกภาคของประเทศ ยกเว้นในเขตฝนตกชุกทางภาคใต้ ปัญหาการใช้ 4. ดินตื้นในพื้นที่ดอน ถึงชั้นมำร์ล 2,096,678
ประโยชน์ที่ดินเพื่อการเกษตรที่ส าคัญ คือ เป็นดินตื้นที่มีกรวดหินมนเล็กหรือเศษหินปะปนกันอยู่มาก ท าให้ ภาคเหนือ 673,325

ดินมีปริมาณเนื้อดินน้อยลงมีความสามารถในการอุ้มน้ าต่ า นอกจากนี้ลักษณะของดินเป็นอุปสรรคต่อการไถ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 117,431
พรวน หน้าดินถูกชะล้างพังทลายง่าย ดินมีความสมบูรณ์ต่ า และการจัดระบบชลประทานมีความเป็นไปได้ ภาคกลาง 903,937
น้อย เนื่องจากสภาพพื้นที่ไม่อ านวย ภาคตะวันออก 397,828

ดินตื้น เป็นดินที่มีศักยภาพในการเกษตรต่ า เนื่องจากดินชั้นล่างแน่นทึบเป็นอุปสรรคต่อการชอนไช ภาคใต้ 4,157
ของรากพืช ท าให้พืชชะงักการเจริญเติบโต นอกจากนี้ดินที่มีกรวดปนมักเป็นดินที่ขาดความชุ่มชื้นได้ง่าย รวมทั้งประเทศ 46,090,109
และปัญหาอีกอย่างหนึ่ง คือ มีข้อจ ากัดในการเลือกชนิดพืชของพืชปลูก โดยเฉพาะไม้ยืนต้นและไม้ผล
จ าเป็นต้องจัดการเป็นพิเศษ ในการเตรียมหลุมปลูก การปลูกพืชติดต่อกันในดินนี้จะท าให้ปริมาณธาตุ ที่มา : กรมพัฒนาที่ดิน (2553)
อาหารในดินลดลงอย่างรวดเร็ว เนื่องจากหน้าดินมักเกิดการกร่อนได้ง่าย ปัจจุบันดินนี้ยังใช้ประโยชน์ใน

ด้านการเพาะปลูกไม่มากนัก ส่วนใหญ่ยังปกคลุมด้วยป่าไม้จ าพวกป่าแดงโปร่ง

44 สถานภาพและการจัดการดินเสื่อมโทรมในประเทศไทย

กรมพัฒนาที่ดิน