Page 61 - สถานภาพและการจัดการดินเสื่อมโทรมในประเทศไทย
P. 61
ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน
4.4 แนวทำงแก้ไขและกำรใช้ประโยชน์ดินตื้น 4.4.3 กำรปลูกไม้ผลและไม้โตเร็ว การปลูกไม้ผล ไม้ยืนต้น ควรมีการจัดการเฉพาะหลุม ขุดหลุม
ดินตื้น เป็นดินที่มีข้อจ ากัดต่างๆ มาก การแก้ไขปัญหาเพื่อการใช้ประโยชน์ อาจท าได้หลาย ปลูกให้กว้างและลึก น าหน้าดินหรือดินจากที่อื่นผสมกับปุ๋ยคอกหรือปุ๋ยหมักรองก้นหลุม หลังปลูกใช้วัสดุ
แนวทาง คือ เช่น ฟางข้าว เศษหญ้าแห้ง หรือใบหญ้าแฝก คลุมบริเวณโคนต้น เพื่อป้องกันการระเหยของน้ าและเก็บ
4.4.1 กำรท ำทุ่งหญ้ำเลี้ยงสัตว์ พื้นที่ดอนที่มีหน้าดินหนามากกว่า 15 เซนติเมตรขึ้นไป สามารถ รักษาความชื้นไว้ในดิน รวมทั้งมีการจัดการน้ าที่เหมาะสม เช่น การฝังกระบอกดินเผาหรือตุ่มดินบริเวณโคน
ปลูกพืชผักได้หลายชนิด โดยเลือกพืชที่มีระบบรากตื้น อายุการเก็บเกี่ยวสั้นมาปลูก โดยปรับปรุงดินด้วยปุ๋ย ต้น หรือการให้น้ าแบบหยดดินตื้นจะไม่จับกันเป็นชั้นแน่นมากนัก สามารถปลูกไม้ผลและไม้โตเร็ว เช่น
คอก ปุ๋ยหมัก ร่วมกับการใส่ปุ๋ยเคมีตามชนิดของพืชผักที่ปลูกในอัตราครึ่งหนึ่งที่แนะน า และฉีดพ่นน้ าหมัก มะม่วง มะม่วงหิมพานต์ มะขาม ยูคาลิปตัส กระถินต่างๆ สะเดา ขี้เหล็กบ้าน น้อยหน่า พุทรา และไผ่ ส่วน
ชีวภาพร่วมด้วย นอกจากพืชผักแล้ว สามารถน ามาพัฒนาเป็นทุ่งหญ้าเลี้ยงสัตว์ที่มีคุณภาพโดยการปลูก ยางพาราสามารถปลูกได้ในบริเวณที่มีปริมาณฝนมากกว่า 1,400 มิลลิลิตรต่อปี
หญ้าผสมถั่ว
การคลุมโคน ระบบการให้น้ า
ภำพที่ 4.2 การปลูกหญ้าเลี้ยงสัตว์ ภำพที่ 4.4 การปลูกไม้ผลในดินตื้น
4.4.2 กำรปลูกพืชไร่ ส าหรับพื้นที่ดอนที่มีหน้าดินหนามากกว่า 25 เซนติเมตร สามารถปลูกพืชไร่ 4.4.4 กำรท ำนำ
ได้หลายชนิด โดยเน้นการรักษาความชุ่มชื้นในดินและเพิ่มความอุดมสมบูรณ์ของดิน ปรับปรุงดินด้วยปุ๋ย กำรจัดกำรดินตื้นในพื้นที่ลุ่มเพื่อปลูกข้ำว ในพื้นที่ราบต่ าหรือที่ลุ่มที่มีหน้าดินหนา
คอก ปุ๋ยหมัก หรือปลูกพืชตระกูลถั่วแล้วไถกลบเป็นปุ๋ยพืชสด ร่วมกับการใช้น้ าหมักชีวภาพ เพื่อเพิ่ม ประมาณ 15 เซนติเมตร สามารถน ามาใช้ประโยชน์เพื่อการปลูกข้าวได้ โดยมีการปรับปรุงดินและเพิ่มความ
ความสามารถในการดูดซับธาตุอาหารและน้ า และใช้ปุ๋ยเคมีร่วมด้วยตามความเหมาะสมกับชนิดของพืชที่ปลูก อุดมสมบูรณ์ของดินด้วยปุ๋ยอินทรีย์ ได้แก่ ปุ๋ยคอก ปุ๋ยหมัก อัตรา 1.5-2.0 ตันต่อไร่ หรือปลูกพืชตระกูลถั่ว
แล้วไถกลบเป็นปุ๋ยพืชสด เพื่อเพิ่มความสามารถในการดูดซับธาตุอาหารและน้ าให้แก่ดิน และใช้ปุ๋ยเคมีร่วม
ด้วย โดยเลือกปุ๋ยเคมีสูตรและอัตราที่เหมาะสมกับชนิดของข้าวที่ปลูก หรือใช้ปุ๋ยเคมีตามค่าวิเคราะห์ดิน
อย่างไรก็ตาม ดินตื้นที่มีหน้าดินตื้นมากไม่ควรใช้ในการเพาะปลูกพืชที่ต้องมีการไถพรวนดิน เช่น
มันส าปะหลัง ข้าวโพด หากไม่จ าเป็นจึงไม่ควรน ามาใช้ในการเพาะปลูกแต่ควรปล่อยให้เป็นพื้นที่ป่าไม้
ตลอดไป
4.5 แนวทำงกำรจัดกำรดินตื้นเพื่อเพิ่มผลิตพืช
ดินตื้น เป็นดินที่มีความอุดมสมบูรณ์ต่ า ดินเป็นกรด ในดินมีชิ้นส่วนหยาบปนอยู่มาก มีเนื้อดินที่
ละเอียดน้อย การใช้ประโยชน์ที่ดินจ าเป็นต้องมีการจัดการที่เหมาะสม ผสมผสานกับเทคโนโลยีที่เหมาะสม
ตามสภาพพื้นที่และสภาพการใช้ประโยชน์ที่ดิน ดังนี้
4.5.1 กำรวำงแผนกำรใช้ที่ดิน เช่น พื้นที่สูง มีความลาดชัน อาจท าการปลูกป่าเป็นไม้โตเร็ว หรือ
ภำพที่ 4.3 การปลูกพืชไร่ในดินตื้น ไม้ใช้สอย ได้แก่ สัก ประดู่ กระถินเทพา ไผ่ เป็นต้น หรือถ้ามีน้ าอาจปลูกไม้ผล เช่น ล าไย มะม่วง กล้วย
46 สถานภาพและการจัดการดินเสื่อมโทรมในประเทศไทย
กรมพัฒนาที่ดิน
