Page 57 - สถานภาพและการจัดการดินเสื่อมโทรมในประเทศไทย

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน

ให้เป็นไป เช่น การตัดไม้ท าลายป่า การท าไร่เลื่อนลอย การท าการเกษตรโดยขาดหลักการอนุรักษ์ดินและ
น้ า ก่อให้เกิดปัญหาการชะล้างพังทลายของดินอย่างมากมาย บทที่ 4 กำรจัดกำรดินตื้น ดินลูกรัง

ปัญหาดินทรายเกิดขึ้นได้หลายสาเหตุดังกล่าวแล้ว ส าหรับดินทรายในประเทศไทยแบ่งได้
เป็น 2 ประเภท คือ ดินทรายจัด และดินทรายมีชั้นดาน ซึ่งมีสาเหตุในการเกิดปัญหาแตกต่างกัน ดังนั้น ดินตื้น หมายถึง ดินที่มีชั้นลูกรัง ก้อนกรวด หรือเศษหินปะปนอยู่ในเนื้อดินเท่ากับหรือมากกว่าร้อย
แนวทางการแก้ไขจึงอาจจะแตกต่างกันบ้าง แต่ก็มีลักษณะใกล้เคียงกัน คือ เผยแพร่ความรู้ด้านอนุรักษ์ดิน ละ 35 โดยปริมาตร หรือพบชั้นมาร์ล หรือชั้นหินพื้นอยู่ตื้นกว่า 50 เซนติเมตร จากผิวดิน ซึ่งเป็นอุปสรรค
และน้ า ส่งเสริมการใช้ปุ๋ยอินทรีย์ร่วมกับปุ๋ยเคมีเพื่อบ ารุงดินและปรับปรุงคุณสมบัติทางกายภาพและทาง ต่อการชอนไซของรากพืช การไถพรวน ท าให้พืชไม่สามารถเจริญเติบโตได้ดีและให้ผลผลิตต่ า (ปราโมทย์
เคมีของดิน พัฒนาแหล่งน้ าตลอดจนวิธีการให้น้ า และส่งเสริมให้เกษตรกรรู้จักสงวนความชุ่มชื้นในดินในรูป และคณะ, 2556)

ของการใช้วัสดุคลุมดิน ดินลูกรัง (Skeletal soil) หมายถึง ดินที่พบชั้นลูกรัง ชั้นกรวด ชั้นเศษหิน หรือชั้นหินพื้นในระดับ
ดังนั้น ในการพัฒนาและปรับปรุงดินทรายให้ได้ผลตามเป้าหมายนั้น ต้องใช้เวลาและงบประมาณ ดินตื้นกว่า 50 เซนติเมตร จากผิวดิน เนื้อดินบนเป็นดินทรายปนดินร่วนถึงดินร่วนปนทราย อาจพบกรวด
พอสมควร และต้องได้รับความร่วมมือจากส่วนราชการต่างๆ ที่เกี่ยวข้องกับการใช้ประโยชน์ที่ดิน อย่างไรก็ หินมนเล็ก หรือเศษหินปะปน จึงท าให้เป็นอุปสรรคต่อการเจริญเติบโตของพืช ดินลูกรังเป็นดินที่มีความ

ตาม การจัดการดินทรายเป็นเพียงปัจจัยหนึ่งในการผลิตเท่านั้น การจะเพิ่มผลผลิตทางการเกษตรต่อหน่วย อุดมสมบูรณ์ต่ า จากผลการส ารวจพบว่า ประเทศไทยมีดินลูกรังประมาณ 52 ล้านไร่ หรือร้อยละ 16.3 ของ
พื้นที่และการเพิ่มรายได้ของเกษตรกรนั้นจะต้องมีการพัฒนาแบบผสมผสานและปฏิบัติไปพร้อมๆ กัน เช่น พื้นที่ทั้งประเทศ พบมากในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ (ส านักงานคณะกรรมการพิเศษเพื่อประสานงาน
การพัฒนาแหล่งน้ า การปรับปรุงพันธุ์พืชที่เหมาะสมกับท้องถิ่นและให้ผลผลิตสูง ต้านทานโรคแมลง การ โครงการอันเนื่องมาจากพระราชด าริ, 2555)
ถ่ายทอดเทคโนโลยีที่เหมาะสมและอื่นๆ รวมทั้งการตลาด เมื่อมีการแก้ไขปัญหาได้อย่างมีประสิทธิภาพ จะเห็นได้ว่า ดินตื้นและดินลูกรังมีลักษณะและสภาพปัญหาที่คล้ายคลึงกัน จึงมีแนวทางการจัดการ

เป็นการเพิ่มพูนรายได้แก่เกษตรกรให้สามารถกินดีอยู่ได้ตามอัตภาพ (คณะกรรมการก าหนดมาตรการและ แบบเดียวกัน ในบทนี้จึงขอเรียกเป็น ดินตื้น
จัดท าเอกสารอนุรักษ์ดินและน้ า และการจัดการดิน, ม.ป.ป.)

ชุดดินบึงชะนัง ชุดดินแม่ริม ชุดดินท่ายาง
(Bung Chanang : Bng) (Mae Rim : Mr) (Tha Yang: Ty)

ภำพที่ 4.1 หน้าตัดดินตื้นบางชุดดิน

42 สถานภาพและการจัดการดินเสื่อมโทรมในประเทศไทย

กรมพัฒนาที่ดิน