Page 50 - สถานภาพและการจัดการดินเค็มในประเทศไทย

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน

4.1.3 การระบายเกลือบนดินและใต้ดิน
การระบายเกลือบนดินและใต้ดิน (surface and subsurface drainage strategy) เป็นระบบ

ระบายเกลือใต้ผิวดินในแนวราบ (horizontal drainage) ลงสู่แหล่งกักเก็บน้ำเค็มขนาดใหญ่ ดังนั้น จึงเป็นวิธีที่
ถูกนำมาใช้ในหลายประเทศ โดยเฉพาะประเทศที่มีอาณาเขตติดต่อกับมหาสมุทรหรือทะเลสาบน้ำเค็ม
ขนาดใหญ่ เช่น ออสเตรเลีย ประเทศตะวันออกกลาง ยุโรป สหรัฐอเมริกา และรวมถึงประเทศในแถบเอเชีย

มีการติดตั้งโครงข่ายระบบท่อระบายเกลือ (ภาพที่ 4.3) ที่ระดับความลึก 1.5 - 2.0 เมตร ภายในบริเวณรากพืช
แบบเชิงซ้อน ที่ประกอบด้วยระบบท่อย่อย (lateral drains) เพื่อระบายน้ำเค็มระหว่างแปลง ลงสู่ระบบระบาย
น้ำหลัก (main drains) แล้วลำเลียงต่อไปยังจุดดักเกลือ (collectors) และขับเกลือหรือน้ำเค็มออกสู่แหล่งเก็บ
น้ำขนาดใหญ่ด้วยปั๊ม

ภาพที่ 4.3 ระบบระบายเกลือใต้ดินแบบโครงข่าย ลงสู่ทะเลสาบหรือมหาสมุทร
ที่มา: Chieng (2006)

ส่วนระบบระบายเกลือเชิงเดี่ยว สามารถทำได้หลายแบบ (ดังภาพที่ 4.4) ทั้งนี้ขึ้นกับลักษณะเนื้อดิน

ซึ่งประกอบด้วย ก) แบบร่องน้ำใต้ดิน (mole drain) ข) แบบร่องเปิด (open field drain) และ ค) แบบท่อ
ระบายเกลือใต้ดิน (pipe field drain) ซึ่งเป็นระบบที่เหมาะกับสภาพดินที่เป็นดินเนื้อเหนียวไม่เกิด
การพังทลายมาทับถมคูหรือร่องน้ำได้ง่าย (Chieng, 2006)

ก)

ข)

ค)

ภาพที่ 4.4 ระบบระบายเกลือแบบเชิงเดี่ยว ก) ร่องตื้นใต้ดิน ข) แบบเปิดร่อง และ ค) แบบท่อระดับลึก ลงสู่
ทะเลสาบหรือมหาสมุทร
ที่มา: Chieng (2006)

36 สถานภาพและการจัดการดินเค็มในประเทศไทย
กรมพัฒนาที่ดิน