Page 49 - สถานภาพและการจัดการดินเค็มในประเทศไทย

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน

4.1.2 การจัดระบบการให้น้ำ
การจัดระบบการให้น้ำ (irrigation and drainage strategies) ถูกนำมาใช้ในการจัดการดินที่มี

ผลกระทบจากเกลือในหลายประเทศแถบเอเชียใต้ เช่น การให้น้ำจืดร่วมกับน้ำเค็มด้วยระบบการให้น้ำแบบ
สปริงเกอร์แก่ข้าวบาร์เลย์ในช่วงข้าวตั้งท้องส่งผลให้ผลผลิตเพิ่มขึ้น 16.26 เปอร์เซ็นต์ หรือการให้น้ำด้วยระบบ
น้ำหยดแก่ข้าวโพดและข้าวบาร์เลย์ช่วยเพิ่มผลผลิตได้ร้อยละ 13.7 และ 23.1 ตามลำดับ แต่อย่างไรก็ตาม

วิธีการนี้ไม่มีผลทำให้ความเค็มหรือเกลือในดินลดลง (Mukhopadhyay et al., 2021) การศึกษาการให้น้ำตาม
ร่องหรือให้น้ำแบบท่วมแปลงเพื่อล้างเกลือออกไปจากบริเวณรากพืชในรัฐโคโลราโด ประเทศสหรัฐอเมริกา
พบว่าการใช้เทคนิค “Leaching Plus Artificial Drainage” ในระบบปลูกพืชแบบแถวเดี่ยวและแถวคู่ (ภาพที่
4.1ก และ 4.2ก) สามารถชะล้างเกลือออกจากบริเวณรากพืชในพื้นที่ค่อนข้างราบเรียบได้อย่างมีประสิทธิภาพ
โดยน้ำที่ปล่อยลงในร่องระหว่างแปลงจะชะล้างเกลือออกไปสะสมไว้บริเวณระหว่างแถวและไม่เป็นอันตรายต่อ

รากพืช ในทางตรงกันข้าม หากพื้นที่ไม่สม่ำเสมอ (ภาพที่ 4.1ข และ 4.2ข) การควบคุมระดับน้ำในร่องระหว่าง
แปลงจะเป็นไปได้ยาก ส่งผลให้เกลือตกค้างบริเวณรากพืชและทำให้การเจริญเติบโตของพืชลดลง
(Bauder et al., 2014)

ก)

ข)

ภาพที่ 4.1 การจัดการเกลือในระบบแปลงแถวคู่ (double-row bed system)
ที่มา: https://extension.colostate.edu/topic-areas/agriculture/managing-saline-soils-0-503/

ก)

ข)

ภาพที่ 4.2 การจัดการเกลือในระบบแปลงแถวเดี่ยว (single-row bed systems)

ที่มา: https://extension.colostate.edu/topic-areas/agriculture/managing-saline-soils-0-503/

สถานภาพและการจัดการดินเค็มในประเทศไทย 35
กรมพัฒนาที่ดิน