Page 44 - การประเมินคุณภาพที่ดินด้านกายภาพสำหรับการวางแผนการใช้ที่ดินลุ่มน้ำสาขาคลองพระสทึง

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน
34

บทที่ 3

การตรวจเอกสาร

3.1 ค าจ ากัดความ

3.1.1.ดิน

ดิน (Soil) ตามความหมายทางปฐพีวิทยา (Soil science) หมายถึง เทหวัตถุธรรมชาติ

(Natural body) ที่ปกคลุมพื้นผิวโลก อยู่เป็นชั้นบางๆ เกิดจากการแปรสภาพหรือผุพังสลายตัวของหิน
และแร่ ผสมคลุกเคล้ารวมกับอินทรียวัตถุที่เกิดจากการเน่าเปื่อยผุพังของเศษซากพืชซากสัตว์ที่ทับถม

กันอยู่บนดิน เกิดการเกาะตัวกันเป็นเม็ดดิน (Soil aggrgate) และสะสมอยู่เป็นชั้นๆ (Profile) โดยมี

ลักษณะภูมิอากาศ สภาพภูมิประเทศ สิ่งมีชีวิต และระยะเวลาเป็นปัจจัยร่วมที่ควบคุมและก าหนดให้

ดินในแต่ละสถานที่มีลักษณะเฉพาะเจาะจงและแตกต่างกันไป (บรรเจิด, 2523)
กรมพัฒนาที่ดิน (2551) ให้ความหมายของ “ดิน” ตามพระราชบัญญัติพัฒนาที่ดิน พ.ศ.

2551 หมายความรวมถึงหิน กรวด ทราย แร่ธาตุ น้ า และอินทรียวัตถุต่างๆที่เจือปนกับเนื้อดินด้วย ด้าน

ความหมายของดินในระบบ Soil Taxonomy นั้น ส านักส ารวจดินและวิจัยทรัพยากรดิน (2557)
หมายถึง เทหวัตถุธรรมชาติที่ประกอบด้วยของแข็ง ของเหลว และก๊าซที่เกิดปกคลุมพื้นผิวโลก โดยมี

ลักษณะส าคัญที่ปรากฎเห็นเด่นชัด ได้แก่ ชั้นดินที่เป็นผลมาจากกระบวนการสร้างดิน ได้แก่ การ

เพิ่มเติม การสูญเสีย การเคลื่อนย้าย และการแปรสภาพ ยิ่งไปกว่านั้นดินดังกล่าวยังเป็นวัตถุส าคัญใน

การหยั่งรากของพืช เพื่อให้พืชเจริญงอกงามผลิดอกออกผล อันเป็นส่วนหนึ่งที่ส าคัญของระบบ
แวดล้อมตามธรรมชาติที่จะขาดเสียมิได้ นอกจากนี้ ดินตามพจนานุกรมปฐพีวิทยา (ภาควิชาปฐพีวิทยา.

2551) หมายถึง 2 ความหมาย คือ

1. อินทรียวัตถุและอนินทรียวัตถุที่ไม่จับตัวแข็งเป็นหิน ซึ่งปกคลุมพื้นผิวโลกเป็นตัวกลาง
ธรรมชาติส าหรับการเจริญเติบโตของพืช

2. อินทรียวัตถุและอนินทรียวัตถุที่ไม่จับตัวแข็งเป็นหิน ซึ่งปกคลุมพื้นผิวโลกเป็นผลมาจาก

ปัจจัยด้านการก าเนิดและสภาพแวดล้อม ได้แก่ ภูมิประเทศ สิ่งมีชีวิต (พืชและสัตว์) สภาพภูมิประเทศ
วัตถุต้นก าเนิดและระยะเวลา ความเหมาะสมต่อการผลิตพืชของดิน แตกต่างกัน เนื่องมาจากลักษณะ

และสมบัติทางกายภาพ เคมีชีวภาพ และสัณฐานวิทยา