Page 126 - การกักเก็บคาร์บอนในดินตัวแทนหลักภาคตะวันออกเฉียงเหนือ

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน
114

5.4.3 ชุดดินโพนพิสัย

ชุดดินโพนพิสัยเป็นดินตื้นถึงชั้นลูกรัง โดยมีลูกรังปะปนมากกว่าหรือเท่ากับร้อยละ 35 โดย
ปริมาตร อาจพบหนาประมาณ 50 เซนติเมตร ภายในความลึก 100 เซนติเมตร จากผิวดิน และชั้นถัดไป
เป็นชั้นดินเหนียว พบกระจายในภาคตะวันออกเฉียงเหนือมีพื้นที่ประมาณ 1.7 ล้านไร่ หรือร้อยละ 1.62

ของพื้นที่ทั้งหมดของภาค (สถิระ และคณะ, 2558) ส่วนใหญ่พบในจังหวัดอุดรธานี จังหวัดสกลนคร
จังหวัดหนองคาย จังหวัดบึงกาฬ และจังหวัดนครพนม ดินถูกใช้ประโยชน์ในการปลูกป่าโดยเฉพาะต้น
พลวง ยางพารา อ้อย และข้าว (ภาพที่ 5.8) โดยท าการศึกษาปริมาณอินทรีย์คาร์บอนในดินตลอดความ
ลึก 180 เซนติเมตร จากผิวดิน ภายใต้การใช้ประโยชน์ในการปลูกต้นพลวง (5 จุดศึกษา) ยางพารา
(7 จุดศึกษา) อ้อย (2 จุดศึกษา) และข้าว (14 จุดศึกษา)

ภาพที่ 5.8 ชุดดินโพนพิสัยที่ใช้ประโยชน์ในการปลูก ก) พลวง ข) ยางพารา ค) อ้อย และ ง) ข้าว

ผลการศึกษาปริมาณอินทรีย์คาร์บอนในดินของชุดดินโพนพิสัยที่มีการใช้ประโยชน์ในการ
ปลูกพลวง ยางพารา อ้อย และข้าว พบว่า ปริมาณอินทรีย์คาร์บอนในดินตลอดหน้าตัดดินมีค่าอยู่ในช่วง

ร้อยละ 0.11 - 0.75, 0.19 - 1.00, 0.11 - 0.85 และ 0.09 - 0.69 ส าหรับดินที่ปลูกพลวง ยางพารา อ้อย
และข้าว ตามล าดับ (ตารางที่ 5.30 และภาพที่ 5.9) โดยดินที่ระดับความลึก 0 - 25 เซนติเมตร มีปริมาณ
อินทรีย์คาร์บอนสูงสุด มีค่าอยู่ในช่วงร้อยละ 0.69 - 1.00 ดินที่ปลูกยางพารามีแนวโน้มปริมาณอินทรีย์

คาร์บอนสูงสุด (ร้อยละ 1.0) อาจเนื่องจากปริมาณมวลชีวภาพของเศษซากใบไม้ หรือกิ่งไม้คืนสู่ดินสูงจึง
ส่งผลให้มีปริมาณ อินทรีย์คาร์บอน ในดินสูง รองลงมาคือ ดินที่ปลูกอ้อย และพลวง ส่วนดินที่ปลูกข้าวมี
ปริมาณอินทรีย์คาร์บอนในดินต่ าสุด (ร้อยละ 0.69) ส าหรับปริมาณอินทรีย์คาร์บอนในดินที่ระดับความลึก
25 - 70 เซนติเมตร มีค่าอยู่ในช่วงร้อยละ 0.13 - 0.21 โดยดินที่ปลูกยางพาราและข้าวมีปริมาณใกล้เคียง

กันซึ่งสูงกว่าดินปลูกอ้อย และพลวง ส่วนดินที่มีความลึกในชั้นถัดลงไป (70 - 180 เซนติเมตร) มีปริมาณ