Page 122 - เอกสารประกอบการประชุมวิชาการกรมพัฒนาที่ดิน ปี2560 วิชาการงานพัฒนาที่ดิน ขับเคลื่อนคุณภาพชีวิตเกษตรกรสู่ความยั่งยืน : ระหว่างวันที่ 19-21 กรกฎาคม 2560 ณ โรงแรมสยามออเรียนทัล อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน

ประชุมวิชาการกรมพัฒนาที่ดิน ปี 2560 “วิชาการงานพัฒนาที่ดิน ขับเคลื่อนคุณภาพชีวิตเกษตรกรสู่ความยั่งยืน” วันที่ 19 - 21 กรกฎาคม 2560

เชื้อ แล้วน าไปวางบนอาหารเลี้ยงเชื้อ potato dextrose agar (PDA) + 0.5 % สเตรปโตมัยซีน บ่มที่อุณหภูมิ
28 องศาเซลเซียส เป็นเวลา 7 วัน คัดแยกโคโลนีที่เจริญบนจานอาหารเลี้ยงเชื้อ PDA มาท าให้เป็นเชื้อบริสุทธิ์

3.2 การเตรียมเชื้อสาเหตุโรค S. rolfsii น าเชื้อราเลี้ยงบนอาหาร PDA แล้วน าไปเพิ่มปริมาณ

โดยน าเชื้อไปเลี้ยงในร าข้าว
4. การเตรียมต้นกล้าและปลูกกุยช่าย โดยการแยกกอ ลงปลูกในระยะ 30x30 เซนติเมตร กอละ 3

ต้นต่อหลุมแล้วรดน้ าให้ชุ่ม
5. ท าการปลูกเชื้อ Sclerotium rolfsii สาเหตุโรคโคนเน่าในดิน ส าหรับวิธีการที่ 2-6 หลังปลูก 10

วัน โดยท าการน าเชื้อ Sclerotium rolfsii ที่เตรียมไว้ ปริมาณเท่าเมล็ดถั่วใส่ลงไปในดิน ห่างบริเวณโคนต้น

กุยช่ายประมาณ 2 นิ้ว จ านวน 4 จุด
6. ให้น้ าอย่างสม่ าเสมอ โดยพิจารณาการให้ตามความเหมาะสมกับความต้องการของพืช

7. การเก็บข้อมูล

7.1 ท าการประเมินระดับความรุนแรงของการเกิดโรคจากการนับจ านวนต้นที่แสดงอาการของ
โรคแต่ละระดับ เปอร์เซ็นต์การเข้าท าลายและการยับยั้งของโรคโคนและล าต้นเน่า บันทึกผลจากการสังเกต

อาการของโรคและประเมินระดับความรุนแรงของโรคโคนเน่าในต้นกุยช่ายแต่ละต้น โดยใช้เกณฑ์การประเมิน

ระดับความรุนแรงของโรคดัดแปลงจากวิธีการ Martínez et al. (2010) ซึ่งแบ่งออกเป็น 5 ระดับ คือ
ระดับ 0 = ไม่แสดงอาการของโรค

ระดับ 1 = แสดงอาการเน่าเป็นสีน้ าตาลและลามไปสู่ก้านใบ 1-2 ใบ
ระดับ 2 = แสดงอาการเน่าเป็นสีน้ าตาลและลามไปสู่ก้านใบ 3-5 ใบ

ระดับ 3 = แสดงอาการเน่าเป็นสีน้ าตาลและลามไปสู่ก้านใบทุกใบ ยกเว้นส่วนยอด

ระดับ 4 = แสดงอาการเน่าเป็นสีน้ าตาลทั้งต้น
เมื่อท าการประเมินระดับความรุนแรงของโรคโคนเน่าในต้นกุยช่ายแต่ละต้นในระดับต่างๆ

แล้วน าผลประเมินที่ได้มาค านวณหาเปอร์เซ็นต์การถูกท าลายหรือดัชนีการท าลายดังนี้

% ดัชนีการท าลาย = ผลรวมของการเป็นโรคแต่ละระดับ x 100
จ านวนต้นพืชที่สุ่ม ระดับสูงสุด

7.2 เก็บข้อมูลด้านการเจริญเติบโต ประกอบด้วย จ านวนต้นต่อกอ และความสูงของต้น จ านวน
20 ต้นต่อแปลง

ผลการทดลองและวิจารณ์
การศึกษาการใช้สารเร่งซุปเปอร์ พด.3 ควบคุมโรคโคนเน่าที่เกิดจากเชื้อรา Sclerotium rolfsii ของ

กุยช่าย ในพื้นที่จังหวัดล าปางต่อการลดการแพร่ระบาดและความรุนแรงของโรคโคนเน่าปี พ.ศ. 2556-2557
ได้ผลการทดลองต่อไปนี้

99