Page 107 - เอกสารประกอบการประชุมวิชาการกรมพัฒนาที่ดิน ปี2560 วิชาการงานพัฒนาที่ดิน ขับเคลื่อนคุณภาพชีวิตเกษตรกรสู่ความยั่งยืน : ระหว่างวันที่ 19-21 กรกฎาคม 2560 ณ โรงแรมสยามออเรียนทัล อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน

ประชุมวิชาการกรมพัฒนาที่ดิน ปี 2560 “วิชาการงานพัฒนาที่ดิน ขับเคลื่อนคุณภาพชีวิตเกษตรกรสู่ความยั่งยืน” วันที่ 19 - 21 กรกฎาคม 2560

ABSTRACT
50 Isolates of endophytic fungi were isolated from soil samples at rhizosphere area of

rice, perennial plant, fruit tree and herbal plant and various parts of rice (root, stem and leaf)

in Land Development station Uthai Thani and Ban Pa O Village, Tambon Pa O Amphoe Lan Sak,
Uthai Thani province. Only 4 isolates (P11, P13, G12 and W12) could grow purely and

proliferated in vitro on potato dextrose agar. These isolated were investigated translocation
in rice root and antagonistic capacity to inhibit growth of 3 species of plant pathogen, including

Cercospora oryzae Curvularia lunata and Colettotrichum gloeosporiodes by dual culture

method. % CF of P11, P13, G12 and W12 were 83.33 80.00 66.67 and 20.00 %, respectively.
% PIGR for inhibiting the growth of C. oryzae and C. gloeosporiodes were more than 50.00 %

and more than 60.00 % for C. lunata.These showed inhibiting efficiency in medium and high

level, respectively. For antagonistic activity, P11, P13 and G12 performed mycoparasite while
W12 as competition. Because of % CF result, P11, P13 and G12 were selected to identified

species by DNA sequencing at ITS area. P11 and P13 were identified as Purpureocillium

7
lilacinum and G12 as Penicillium citrinum. % Mortality of brown plant hopper at 1x10 and
8
1x10 concentration of 3 endophytic fungal strains were 100%. LC50 and LT50 of P. lilacinum
5
5
P 11and P13 and P. citrinum were 3.39x10 , 3.53; 7.24x10 , 3.96 and 1.51x10 , 2.88 spores.ml ,
-1
5
day, respectively. 3 endophytic fungal strains could increase well on enriched media. The
best was malt extract agar (MEA) followed by sabouraud’s dextrose agar (SDA), potato
dextrose agar (PDA) and czapek dextrose agar (CZA), respectively.

ค าน า
ข้าวเป็นพืชเศรษฐกิจหลักของประเทศไทย ซึ่งปัจจุบันเกษตรกรผู้ประกอบอาชีพท านามีรายได้ต่ า

เนื่องจากมีต้นทุนในการผลิตสูง โดยเฉพาะต้นทุนของปุ๋ยเคมี และสารเคมีทางการเกษตรซึ่งมีราคาแพง

นอกจากนี้การใช้สารเคมีทางการเกษตรในการก าจัดศัตรูข้าวในปริมาณมากท าให้ข้าวไทยไม่เหมาะแก่การ
บริโภคมากนัก และอาจมีปัญหาเรื่องการตลาด เพราะตลาดโลกเข้มงวดกับผลผลิตทางการเกษตรที่เป็นเกษตร

เคมี ประกอบกับประเทศเพื่อนบ้านของไทย เช่น ลาว เวียดนาม ก าลังส่งเสริมการผลิตข้าวที่ไม่ใช้ปุ๋ยเคมี และ
สารเคมีทางการเกษตร โดยเน้นการใช้เทคนิคเกษตรธรรมชาติ ซึ่งเน้นจุลินทรีย์ที่มีประสิทธิภาพเป็นหลัก ปุ๋ย

ชีวภาพส าหรับนาข้าวจึงเป็นที่น่าสนใจ และจะเป็นทางเลือกหนึ่งของเกษตรกรในการลดต้นทุนการผลิต และ

สารเคมีตกค้างในผลผลิตข้าว ซึ่งเชื้อราเอนโดไฟต์ (endophytic fungi) เป็นจุลินทรีย์ที่น่าสนใจส าหรับการท า
เป็นปุ๋ยชีวภาพ เนื่องจากเป็นเชื้อราที่อาศัยอยู่ร่วมกับพืช โดยเอนโดไฟต์พบได้ในพืชทุกชนิด โดยมี

ความสัมพันธ์กับพืชอาศัยแบบภาวะพึ่งพาซึ่งกันและกัน (symbiosis) โดยไม่ท าให้พืชอาศัยเกิดอาการผิดปกติ

เชื้อราเอนโดไฟท์จะได้รับสารอาหารต่างๆ จากพืชเพื่อใช้ในการด ารงชีวิต และในขณะเดียวกันเชื้อราเอนโดไฟท์

84