Page 108 - เอกสารประกอบการประชุมวิชาการกรมพัฒนาที่ดิน ปี2560 วิชาการงานพัฒนาที่ดิน ขับเคลื่อนคุณภาพชีวิตเกษตรกรสู่ความยั่งยืน : ระหว่างวันที่ 19-21 กรกฎาคม 2560 ณ โรงแรมสยามออเรียนทัล อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน

ประชุมวิชาการกรมพัฒนาที่ดิน ปี 2560 “วิชาการงานพัฒนาที่ดิน ขับเคลื่อนคุณภาพชีวิตเกษตรกรสู่ความยั่งยืน” วันที่ 19 - 21 กรกฎาคม 2560

ก็จะช่วยส่งเสริมให้พืชสามารถดูดซับธาตุอาหารได้มากขึ้น (Petrini, 1986) บทบาทของเชื้อราเอนโดไฟต์ต่อ
การควบคุมโรคพืช ได้แก่ 1) การลดการเกิดโรค หรือความรุนแรงของโรคที่เกิดจากเชื้อสาเหตุชนิดต่างๆ เช่น

เชื้อไวรัส เชื้อแบคทีเรีย เชื้อรา และไส้เดือนฝอย เป็นต้น และ 2) การท าให้พืชอาศัยมีความทนทานต่อสภาวะที่

ไม่เหมาะสม เช่น สภาพแห้งแล้ง ดินเค็ม ดินกรด และดินร้อน เป็นต้น นอกจากนี้ เชื้อราเอนโดไฟต์ยังมีบทบาท
ต่อการส่งเสริมการเจริญเติบโตของพืช อีกทั้งยังสามารถมีชีวิตอยู่ในพืชอาศัยได้เป็นเวลานาน ดังนั้น เชื้อรา

เอนโดไฟต์จึงมีศักยภาพในการน ามาพัฒนาใช้เป็นส่วนหนึ่งของการควบคุมศัตรูพืช (อนันต์, 2557)
ดังนั้นการวิจัยและพัฒนาปุ๋ยชีวภาพส าหรับนาข้าวจึงมีความส าคัญ โดยการคัดเลือกจุลินทรีย์ที่ให้

ธาตุอาหารที่จ าเป็นส าหรับข้าว สร้างสารเสริมการเจริญเติบโต ควบคุมโรคและแมลงศัตรูข้าว น ามาผลิต

รูปแบบผลิตภัณฑ์ และวิธีการใช้ที่เหมาะสม เพื่อส่งเสริมการเจริญเติบโต เพิ่มผลผลิต และสร้างความทนทาน
ต่อโรคและแมลงของข้าว เพื่อการผลิตข้าวอย่างยั่งยืน

อุปกรณ์และวิธีการ

1. การเก็บตัวอย่างเชื้อ endophytic fungi การคัดเลือก และการจ าแนกชนิด
1.1 คัดเลือก endophytic fungi จากตัวอย่างดินบริเวณรากข้าว รากพืช ตัวอย่างดินบริเวณรอบโคน

ต้นพืช โดยการเก็บตัวอย่างดินให้เก็บที่ความลึก 0-20 เซนติเมตร และจากตัวอย่างข้าว ส่วนใบและราก เก็บไว้

ที่อุณหภูมิ 4-8 องศาเซลเซียส ก่อนที่จะน ามาคัดแยก
1.2 การแยก endophytic fungi จากตัวอย่างดินโดยวิธี dilution plate count บนอาหาร Potato

Dextrose Agar (PDA) + streptomycin

1.2.1 เตรียมผสมสารปฏิชีวนะ streptomycin 100 µg/ml (0.1 ppm) ใส่ลงในอาหารเลี้ยงเชื้อ
PDA ปริมาตร 2.5 มิลลิลิตร ต่อ 250 มิลลิลิตร (v/v)

1.3 เตรียมเนื้อเยื่อพืช ล าต้นและรากความยาวขนาด 0.5-1 เซนติเมตร ใบ ขนาดกว้างxยาว เท่ากับ 3-

4 มิลลิเมตร x 0.5-1 เซนติเมตร หรือขนาด 4 ตารางเมตร น ามาล้างด้วยวิธี triple surface sterilization
(นิรุต และวิพรพรรณ์, 2556) โดยแช่ 70 % alcohol 1 นาที จากนั้นแช่ใน 2 % sodium hypochloride

3 นาที และ 95 % alcohol 30 วินาที วางบนอาหาร PDA หรือ Martin’s medium ตัวอย่างละ 3 ซ้ า ซ้ าละ
4 ชิ้น บ่มที่อุณหภูมิ 30 องศาเซลเซียส เป็นเวลา 7 วัน

1.4 คัดแยกตัวอย่างราที่เจริญ โดยการใช้เข็มเขี่ยเส้นใยเชื้อราใส่ในอาหารเลี้ยงเชื้อใหม่ บ่มที่อุณหภูมิ

30 องศาเซลเซียส เป็นเวลา 7 วัน หากเชื้อราที่ได้ยังไม่บริสุทธิ์ ให้ท าการคัดแยกเชื้ออีกครั้ง จนกว่าจะได้เชื้อรา
ที่บริสุทธิ์

2. ทดสอบคุณสมบัติการ translocate ในข้าว
2.1 น าเมล็ดข้าวแช่ในสารละลายของ endophytic fungi รหัสตัวอย่าง P11 P13 G12 และ W12

7
ความเข้มข้น 1x10 สปอร์ต่อปริมาตรน้ า 1 มิลลิลิตร เป็นเวลา 24 ชั่วโมง

85