Page 64 - คู่มือการพัฒนาที่ดินสำหรับหมอดินอาสาและเกษตรกร

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน

ปูนเผา เป็นปูนในรูปออกไซด์ เช่น แคลเซียมออกไซด์ได้จากการเผาหินปูนที่อุณหภูมิสูง ต้อง
นำไปบดให้เป็นผงก่อนนำไปใช้ ปูนนี้มีปฏิกิริยารุนแรง กัดผิวหนังเมื่อชื้น มีค่าความสามารถในการสะเทิน

กรดได้ไม่ต่ำกว่า 90 เปอร์เซ็นต์
ปูนขาว เป็นปูนในรูปไฮดรอกไซด์ได้จากการนำปูนเผาไปให้รับความชื้น เนื้อปูนที่เป็นก้อน

จะยุ่ยเป็นผงโดยไม่ต้องบด ปูนนี้กัดผิวหนังเมื่อชื้น มีค่าความสามารถในการสะเทินกรดได้ไม่ต่ำกว่า 100
เปอร์เซ็นต์

1.2) คุณลักษณะที่ดีของวัสดุปูนทางการเกษตร
(1) มีขนาดละเอียด ปูนที่เนื้อละเอียดจะสัมผัสกับดินได้มาก ทำให้เกิดปฏิกิริยาสะเทินกรด

ได้เร็ว จึงแก้ความเป็นกรดของดินได้รวดเร็วกว่าปูนเนื้อหยาบ
(2) มีค่าความสามารถในการแก้ความเป็นกรด (CCE) ไม่ต่ำกว่า 80 เปอร์เซ็นต์ โดยที่

กระสอบปูนจะมีบอกรายละเอียดไว้

(3) มีค่าพีเอช มากกว่า 8.0
(4) มีความชื้นไม่เกิน 5 เปอร์เซ็นต์ ดังนั้น ในการเลือกซื้อปูนทางการเกษตร ควรเลือกซื้อปูน
ที่มีขนาดละเอียด มีค่าความสามารถในการแก้ความเป็นกรดได้สูง มีค่าพีเอช มากกว่า 8.0 หาซื้อได้ง่ายใน

พื้นที่และขนส่งสะดวก ควรเลือกชนิดปูนที่เหมาะสมกับพืชที่ปลูก เช่น

(5) ปรับปรุงดินนาภาคกลาง ภาคตะวันออก ใช้ปูนมาร์ลหรือแคลไซต์
(6) ปรับปรุงดินนาภาคใต้ ใช้หินปูนบด หรือ หินปูนฝุ่น

(7) ปรับปรุงดินนาภาคเหนือ ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ใช้ปูนโดโลไมท์
(8) ปรับปรุงดินแปลงปลูกผัก ใช้ปูนโดโลไมท์ หรือปูนขาว เนื่องจากปูนขาวเป็นปูน

ที่คุณภาพดี ทำปฏิกิริยาแก้ความเป็นกรดได้รวดเร็ว ป้องกันเชื้อราในแปลงผักได้ดี แต่ราคาค่อนข้างสูง
(9) ปรับปรุงดินปลูกไม้ผล ไม้ยืนต้น แนะนำให้ใช้ปูนโดโลไมท์ เพราะเป็นปูนที่มีธาตุอาหาร

แคลเซียมและแมกนีเซียมเป็นองค์ประกอบ และธาตุแมกนีเซียมจำเป็นสำหรับไม้ผล ช่วยในกระบวนการ
สังเคราะห์ด้วยแสง ทำให้พืชที่ปลูกเจริญเติบโตได้ดี และให้ผลผลิตสูง

(1.3) ประโยชน์ของวัสดุปูน
(1) ปูนช่วยยกระดับค่าพีเอชของดินให้สูงขึ้นจนถึงระดับที่พืชสามารถเจริญเติบโตได้

ลดความรุนแรงของกรดในดิน ทำให้เกิดความสมดุลของธาตุอาหารต่าง ๆ ในดิน
(2) เพิ่มความเป็นประโยชน์ของธาตุอาหารไนโตรเจน ฟอสฟอรัส แคลเซียม และแมกนีเซียมในดิน

(3) ส่งเสริมการดำเนินกิจกรรมของจุลินทรีย์ที่เป็นประโยชน์ในดิน เช่น การย่อยสลาย
อินทรียวัตถุและเกิดกระบวนการในการเพิ่มความเป็นประโยชน์ของไนโตรเจนในดินเปรี้ยวจัด

(4) การใส่ปูนช่วยลดโรครากเน่าโคนเน่าของพืช เนื่องจากสาเหตุของโรครากเน่าโคนเน่า
เกิดจากเชื้อจุลินทรีย์ที่เจริญเติบโตได้ดีในสภาพดินเป็นกรด การใส่ปูนทำให้ดินมีสภาพใกล้เป็นกลาง

เชื้อจุลินทรีย์เหล่านั้นไม่สามารถเจริญเติบโตและทำกิจกรรมต่าง ๆ ได้
(5) การใส่ปูนช่วยปรับสมบัติทางด้านกายภาพของดิน ทำให้ดินร่วนซุยขึ้น การระบายน้ำ

และการถ่ายเทอากาศดีขึ้น ทำให้พืชเจริญเติบโตได้ดีขึ้น

36 คู่มือการพัฒนาที่ดินส�าหรับหมอดินอาสาและเกษตรกร
กรมพัฒนาที่ดิน