Page 17 - สถานภาพและการจัดการดินเสื่อมโทรมในประเทศไทย

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน

1.4.2 สาเหตุจากการใช้ประโยชน์ที่ดินไม่เหมาะสม เนื่องจากจ านวนประชากรที่เพิ่มขึ้น ท าให้มี
การขยายที่ดินท ากินมากขึ้น โดยเฉพาะอย่างยิ่งการบุกรุกแผ้วถางพื้นที่ป่าไม้ต้นน้ าล าธารที่มีอยู่เพียง 14

ล้านไร่ ซึ่งสภาพภูมิประเทศสูงชัน โดยขาดการจัดระบบอนุรักษ์ดินและน้ าที่ดีมีประสิทธิภาพ ก่อให้เกิด
ปัญหาการชะล้างพังทลายอย่างรุนแรง ความอุดมสมบูรณ์ของดินลดลง และขาดแคลนน้ าเพื่อการเกษตร
1.4.3 สาเหตุจากภัยพิบัติธรรมชาติ ที่เป็นผลสืบเนื่องมาจากการกระท าของมนุษย์ ความเสื่อม
โทรมของที่ดินในลักษณะนี้จะมีผลโดยตรงต่อการเปลี่ยนแปลงภูมิอากาศท าให้อุณหภูมิโลกสูงขึ้น (global
climate change) มีการปล่อยก๊าซคาร์บอนไดออกไซด์สู่บรรยากาศมากขึ้น ท าให้เกิดปัญหาโลกร้อน ภัย

แล้ง ดินถล่ม และน้ าท่วมฉับพลันบ่อยครั้ง ก่อให้เกิดความเสียหายแก่พื้นที่ที่ประสบภัย และส่งผลกระทบ
ต่อสิ่งแวดล้อมจนน าไปสู่การสูญเสียความหลากหลายทางชีวภาพที่ไม่สามารถประเมินค่าความเสียหายได้

1.5 ควำมสมดุลของกำรจัดกำรทรัพยำกรที่ดิน (Land Degradation Neutrality: LDN)
1.5.1 นิยามของ LDN : “ความเสื่อมโทรมของที่ดินที่มีสถานะความเป็นกลาง (Land Degradation

Neutrality) คือ สถานะของทรัพยากรที่ดินทั้งในเชิงคุณภาพและปริมาณที่สามารถสนับสนุนการท างาน
บริการของระบบนิเวศ และความมั่นคงทางอาหารยังคงมีสถานะเท่าเดิม หรือเพิ่มขึ้นตามลักษณะพื้นที่ที่
แตกต่างกันในเชิงพื้นที่ เวลา และระบบนิเวศ”

“Land Degradation Neutrality is a state whereby the amount and quality of land
resources necessary to support ecosystem functions and services and enhance food security
remain stable or increase within specified temporal and spatial scales and ecosystems”
ซึ่งเป็นแนวคิดในการด าเนินงานตามเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืนเป้าหมายที่ 15.3 ตัวชี้วัดที่ 15.3.1

จากผลการประชุมคณะกรรมการอนุสัญญาสหประชาชาติว่าด้วยการต่อต้านการแปรสภาพเป็นทะเลทราย
ครั้งที่ 2/2559 เมื่อวันที่ 24 พฤศจิกายน 2559 ที่ประชุมมีมติให้ใช้ชื่อภาษาไทยที่เห็นว่าครอบคลุมหลักการ
และวัตถุประสงค์ของ LDN คือ “ควำมสมดุลของกำรจัดกำรทรัพยำกรที่ดิน” (คณะกรรมการอนุสัญญา
สหประชาชาติว่าด้วยการต่อต้านการแปรสภาพเป็นทะเลทราย, 2559) เป็นการจัดท าเป้าหมายการดูแล

ฟื้นฟูความเสื่อมโทรมของที่ดินไม่ให้เกิดความเสื่อมโทรมเพิ่มขึ้น
จากเป้าหมายที่ 15.3 ของเป้าหมายการพัฒนาที่ยั่งยืน ซึ่งก าหนดให้การพัฒนาจะต้องบรรลุตาม
เป้าหมายความสมดุลของการจัดการทรัพยากรที่ดิน (LDN) ภายในปี ค.ศ. 2030 ซึ่งถือว่าเป็นสิ่งที่ก าหนด
ทิศทางการด าเนินงานของอนุสัญญาที่ส าคัญเพื่อให้บรรลุเป้าหมายดังกล่าว โดยการด าเนินงาน LDN มี

ความสัมพันธ์กับประเด็นหลัก 2 เรื่อง ดังนี้
1) สัมพันธ์กับการเข้าร่วมโครงการน าร่อง LDN จะช่วยพัฒนาศักยภาพในการวิเคราะห์และ
ประเมินข้อมูลความเสื่อมโทรมของประเทศ โดยจะประเมินข้อมูลจากฐานข้อมูลในระดับโลกมาสู่

ระดับประเทศ อย่างไรก็ตาม จะต้องมีการด าเนินงานในระดับประเทศ เพื่อน าปัจจัยอื่นๆ นอกเหนือจาก
ฐานข้อมูลในระดับโลก มาช่วยในการประเมินการก าหนดเป้าหมาย LDN เพื่อให้มีความละเอียดและถูกต้อง
มากขึ้น ทั้งนี้ในปัจจุบัน (พ.ศ. 2564) มีประเทศที่เข้าร่วมในโครงการ LDN Target Setting จ านวน 127
ประเทศ (United Nations Convention to Combat Desertification, 2021a)
2) สัมพันธ์กับการจัดท าแผนปฏิบัติการแห่งชาติอนุสัญญา UNCCD โดยอนุสัญญาฯก าหนดให้

ประเทศภาคีสมาชิกน าเป้าหมาย LDN ตัวชี้วัดและกิจกรรมในการจัดการที่ดินมาผนวกในแผนปฏิบัติการ
แห่งชาติของอนุสัญญา UNCCD

สถานภาพและการจัดการดินเสื่อมโทรมในประเทศไทย 5
กรมพัฒนาที่ดิน