Page 118 - สถานภาพและการจัดการดินเปรี้ยวในประเทศไทย

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน

ภาพที่ 7.20 การปลูกพืช (ไม้ผลและพืชผักสวนครัว) แบบยกร่อง

7.4.4 การปรับปรุงดินเปรี้ยวจัดเพื่อปลูกบัวบก
1) การเตรียมพื้นที่การก่อนปลูก
(1) การเตรียมดิน ไถยกร่องต่ำโดยให้หน้าดินอยู่สูงจากพื้นดินเดิมประมาณ 30-50 เซนติเมตร

เพื่อตากดินแล้วทิ้งไว้ประมาณ 15 วัน ไถพรวนดินให้ร่วนซุย จากนั้นจึงขุดแต่งให้เป็นรูปแปลง ยกร่องเป็นแปลง
ปลูกกว้าง 3 เมตร ระหว่างแปลงปลูกจัดเป็นร่องน้ำหรือทางเดินกว้าง 50 เซนติเมตร ลึก 15 เซนติเมตร เพื่อให้มี
การระบายน้ำทิ้งได้ดี เมื่อทำแปลงเสร็จให้ใส่อินทรียวัตถุหว่านลงบนแปลงให้ทั่ว แล้วรดน้ำให้ชุ่ม

(2) เก็บตัวอย่างดินไปวิเคราะห์เพื่อหาค่าความเป็นกรด และค่าความต้องการปูนของดิน เพื่อ
ปรับปรุงดิน แก้ความเป็นกรดด้วยการใช้ปูนโดโลไมต์ หรือปูนขาว หว่านทั่วหลังร่องตามค่าความต้องการปูนของดิน
หรืออัตราประมาณ 2 ตันต่อไร่ สับคลุกเคล้ากับดิน หมักในสภาพดินชื้นนาน 20 วัน
(3) การเตรียมพันธุ์ การปลูกบัวบกแต่เดิมใช้วิธีปลูกด้วยเมล็ด โดยนำมาเพาะในกระบะ เมื่อต้น

กล้าแข็งแรงหรือมีอายุ 15-25 วัน จึงย้ายกล้าลงปลูกในแปลงทำการดูแลรักษา ใส่ปุ๋ย ให้น้ำ ต่อมาได้พัฒนาเป็นการ
ปลูกโดยใช้ไหลหรือลำต้นของบัวบกที่แตกจากต้นแม่ ทำการขุดไหลหรือลำต้นนั้นให้ติดดิน จากนั้นนำดินมาพอกที่
รากให้เป็นก้อนแล้วเก็บพักไว้ในที่ร่ม พรมน้ำเล็กน้อย จึงเก็บไว้อย่างน้อย 1 วัน พอวันที่ 2 สามารถนำแขนงนั้นไป
ปลูกได้เลย หรือเก็บพักไว้ก็สามารถจะขุดแขนงมาแล้วปลูกได้เลย

2) การปลูก ขุดหลุมลึก 3-4 เซนติเมตร โดยปลูกหลุมละ 1 ต้น ระยะระหว่างต้นและระยะระหว่าง
แถว 15x15 เซนติเมตร จะได้ 70,000-72,000 ต้นต่อไร่ เมื่อปลูกเสร็จแล้ว ให้รดน้ำให้ชุ่ม
3) การดูแลรักษา
(1) การใส่ปุ๋ยครั้งแรกใส่ปุ๋ยหลังจากปลูก 15-20 วัน โดยใส่ปุ๋ยสูตร 16-20-0 อัตรา 5 กิโลกรัม

ต่อไร่ การใส่ปุ๋ยครั้งที่สองจะห่างจากการใส่ครั้งแรก 15-20 วัน โดยเปลี่ยนเป็นใส่ปุ๋ยสูตร 46-0-0 อัตรา 3 กิโลกรัม
ต่อไร่ การใส่ปุ๋ยครั้งที่สามจะห่างจากการใส่ครั้งสอง 15-20 วัน โดยเปลี่ยนเป็นใส่ปุ๋ยสูตรเสมอ 15-15-15 ในอัตรา
50 กิโลกรัมต่อไร่ ทุกครั้งที่มีการใส่ปุ๋ยเสร็จแล้ว จะต้องรดน้ำให้ชุ่ม สำหรับอัตราการใส่ปุ๋ยทุกครั้งจะดู
การเจริญเติบโต ความอุดมสมบูรณ์ของดินและความสมบูรณ์ของต้นบัวบกด้วย

(2) การให้น้ำสามารถทำได้ 2 วิธี คือระบบมินิสปริงเกอร์ซึ่งเปิดให้น้ำเช้าและเย็นช่วงละ 10-15
นาที หากใช้สายยางเดินฉีดให้รดจนกว่าจะชุ่ม เพราะใบบัวบกจะเจริญเติบโตได้ดีเมื่อได้รับความชื้นที่เหมาะสม

106 สถานภาพและการจัดการดินเปรี้ยวจัดในประเทศไทย
กรมพัฒนาที่ดิน