Page 46 - เอกสารประกอบการประชุมวิชาการกรมพัฒนาที่ดิน ปี2560 วิชาการงานพัฒนาที่ดิน ขับเคลื่อนคุณภาพชีวิตเกษตรกรสู่ความยั่งยืน : ระหว่างวันที่ 19-21 กรกฎาคม 2560 ณ โรงแรมสยามออเรียนทัล อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน

ประชุมวิชาการกรมพัฒนาที่ดิน ปี 2560 “วิชาการงานพัฒนาที่ดิน ขับเคลื่อนคุณภาพชีวิตเกษตรกรสู่ความยั่งยืน” วันที่ 19 - 21 กรกฎาคม 2560

ABSTRACT
This study is a mapping of potential sites for farm pond of Lampang province which

can be used as an information for the relevant staff to decide a farm pond location for the

annual budget proposal. Geographic information system technology was applied to a spatial
database under the responsibility of Land Development Department (LDD) and other Department.

The 7 factors were collected as the water retention factors which include slope, average
annual rainfall, flow rate of well, soil texture, permeability, natural river distance and land

use. They were analyzed the potential site of water retention by weighting and rating method

form the 25 experts in various fields of LDD. Then the values were processed by map
overlapping and the final scores of the potential sites were divided into 3 levels by statistic

method. Last step is validation by more than 285 ponds surveying with sampling method at

95% confidence level which using the database of farm pond in the year 2013 from LDD.
The results of this study are; the low potential site is approximately 4,615,515 rai (59.1%) at

the mountainous area, the medium potential site is approximately 2,559,646 rai, accounting

for 32.8% of the total area, in the middle of the province, and the high potential site has an
area of 631,081 rai, or 8.1% of the total area, mostly in plains and agricultural area in the

middle of the province. For the current study is the validation phase to find the consistency
of the data. If the inspection is completed and the results are consistent. The result of this

study will help the relevant staff for shorten screening time and increase the probability of
water retention to the selected area for the construction of farm pond. Moreover, it can also

be extended to areas which are similar to the study area and can further manage the area

more efficiently.
Keywords: spatial database, potential, water retention, ponds

ค้าน้า

ปัญหาภัยแล้ง และการขาดแคลนน้ าในพื้นที่เกษตรกรรมของประเทศไทย เป็นปัญหาที่มีมาอย่าง

ต่อเนื่องและยาวนาน คณะรัฐมนตรีจึงได้มีมติเมื่อวันที่ 29 มิถุนายน พ.ศ.2547 เห็นชอบในหลักการที่กระทรวง
เกษตรและสหกรณ์ มอบหมายให้กรมพัฒนาที่ดินจัดท าโครงการแหล่งน้ าในไร่นานอกเขตชลประทาน โดยการ

ขุดสระน้ าในไร่นาขนาด 1,260 ลูกบาศก์เมตร และให้เกษตรกรมีส่วนร่วมในการออกค่าใช้จ่าย 2,500 บาทต่อ

บ่อ เพื่อบรรเทาปัญหาดังกล่าว และเพิ่มประสิทธิภาพการเก็บกักน้ าในพื้นที่ท าการเกษตรของเกษตรกร ในการ
จัดหาแหล่งน้ าให้กับเกษตรกรในพื้นที่นอกเขตชลประทานที่อาศัยน้ าฝน และน้ าจากแหล่งน้ าธรรมชาติเป็นหลัก

เพื่อเก็บกักน้ าไว้ใช้ท าการเกษตร โดยพื้นที่ส าหรับสร้างแหล่งน้ ามาจากความต้องการของเกษตรกรเป็นหลัก

และสถานีพัฒนาที่ดินร่วมกับหมอดินอาสาประจ าต าบล/หมู่บ้าน จะเป็นผู้ส ารวจศักยภาพของพื้นที่และความ

25