Page 308 - เอกสารประกอบการประชุมวิชาการกรมพัฒนาที่ดิน ปี2560 วิชาการงานพัฒนาที่ดิน ขับเคลื่อนคุณภาพชีวิตเกษตรกรสู่ความยั่งยืน : ระหว่างวันที่ 19-21 กรกฎาคม 2560 ณ โรงแรมสยามออเรียนทัล อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน

ประชุมวิชาการกรมพัฒนาที่ดิน ปี 2560 “วิชาการงานพัฒนาที่ดิน ขับเคลื่อนคุณภาพชีวิตเกษตรกรสู่ความยั่งยืน” วันที่ 19 - 21 กรกฎาคม 2560

ทดสอบสาธิตการใช้ผลิตภัณฑ์กรมพัฒนาที่ดินเพิ่มศักยภาพการผลิตของดินเพื่อการปลูกพืชเศรษฐกิจหลัก

(ข้าวหอมมะลิ 105 หอมแดง และพริก) ในพื้นที่โครงการเมืองเกษตรสีเขียว จังหวัดศรีสะเกษ
Demonstration Plot of Land Development Department Product for Increasing Efficiency
The Main Crops (Rice Shallot and Chilli) in Green Agriculture City Project

Si-Sa-Ket province

ยุทธสงค์ นามสาย กัญญาพร สังข์แก้ว และ สุวรรณภา บุญจงรักษ์
สํานักงานพัฒนาที่ดินเขต 4 กรมพัฒนาที่ดิน

บทคัดย่อ

การศึกษาการใช้ผลิตภัณฑ์กรมพัฒนาที่ดินเพิ่มศักยภาพการผลิตของดินเพื่อปลูกข้าวหอมมะลิ 105
หอมแดง และพริก ดําเนินการในพื้นที่โครงการเมืองเกษตรสีเขียวจังหวัดศรีสะเกษ ระหว่างเดือน ตุลาคม 2557
ถึงเดือนธันวาคม 2559 1. เพื่อทดสอบประสิทธิภาพและสาธิตการใช้เทคโนโลยีกรมพัฒนาที่ดินชนิดต่าง ๆ เช่น

ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูง ปุ๋ยหมักชีวภาพ พด.12 ร่วมกับการใช้ปุ๋ยเคมีตามโปรแกรมปุ๋ยรายแปลง ที่มีผลต่อ
การเจริญเติบโตและผลผลิตของพืชเศรษฐกิจหลักในพื้นที่โครงการเมืองเกษตรสีเขียว ได้แก่ ข้าว หอมแดง และ
พริก โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อทดสอบประสิทธิภาพและสาธิตการใช้ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูง ปุ๋ยหมักชีวภาพ พด.12
ร่วมกับการใช้ปุ๋ยเคมีตามโปรแกรมปุ๋ยรายแปลง ที่มีผลต่อการเจริญเติบโตและผลผลิตของพืชเศรษฐกิจหลักใน

พื้นที่โครงการเมืองเกษตรสีเขียว และเพื่อศึกษาการเปลี่ยนแปลงสมบัติทางเคมีของดิน ตลอดจนผลตอบแทน
ทางเศรษฐกิจภายหลังการใช้เทคโนโลยีกรมพัฒนาที่ดิน วางแผนการทดลองแบบ randomized complete
block design (RCBD) จํานวน 4 ซ้ํา 4 วิธีการ ประกอบด้วย 1)วิธีเกษตรกร (ปุ๋ยเคมีสูตร 16-16-81 อัตรา 50
กิโลกรัมต่อไร่ 2) ปุ๋ยเคมีตามโปรแกรมปุ๋ยรายแปลงของกรมพัฒนาที่ดิน 3) ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูงอัตรา 100
1
กิโลกรัมต่อไร่ และ 4) ปุ๋ยชีวภาพ พด.12 อัตรา 200 กิโลกรัมต่อไร่+ปุ๋ยเคมีอัตรา / 2 ตามโปรแกรมปุ๋ย
รายแปลงของกรมพัฒนาที่ดิน ผลการศึกษาพบว่า สมบัติทางเคมีของดินก่อนการทดลองพบว่า ดินเป็นกรดจัด
ปริมาณอินทรียวัตถุต่ํา และปริมาณธาตุอาหารพืชอยู่ในระดับต่ํา -ปานกลาง ส่วนความเค็มของดินอยู่ในระดับ

ปกติ โดยในแปลงวิจัยข้าว มีค่า pH ระหว่าง 4.3-4.8 อินทรียวัตถุมีค่าระหว่าง 0.45-0.6 เปอร์เซ็นต์ ฟอสฟอรัส
ที่เป็นประโยชน์มีค่าระหว่าง 3.75-17.66 มิลลิกรัมต่อกิโลกรัม โพแทสเซียมที่แลกเปลี่ยนได้ในแปลงวิจัยข้าวมี
ค่าระหว่าง12.5-52.3 มิลลิกรัมต่อกิโลกรัม แต่ในแปลงวิจัยหอมแดง และพริกมีค่าระหว่าง 61.0- 91.0
มิลลิกรัมต่อกิโลกรัม ส่วนหลังการทดลองทั้งในแปลงวิจัยข้าว หอมแดง และพริก พบว่าในตํารับที่มี การใช้
ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูง และปุ๋ยหมัก พด.12 สมบัติของดินมีแนวโน้มเปลี่ยนแปลงเพิ่มขึ้น โดยเฉพาะค่า pH

และอินทรียวัตถุในดิน โดยในแปลงวิจัยหอมแดง มีค่าเพิ่มขึ้นจาก 4.8 เป็นระหว่าง 5.4- 5.5 แปลงวิจัยพริก pH
มีค่าเพิ่มขึ้นจาก 5.2 เป็นระหว่าง 5.4- 5.5 แปลงวิจัยข้าว pH มีค่าเพิ่มขึ้นจากระหว่าง 4.3-4.8 เป็นระหว่าง
5.0-5.3 และอินทรียวัตถุในดิน แปลงวิจัยหอมแดง มีค่าเพิ่มขึ้นจาก 0.50 เปอร์เซ็นต์ เป็นระหว่าง 0.51- 0.5

เปอร์เซ็นต์ แปลงวิจัยพริก pH มีค่าเพิ่มขึ้นจาก 0.52 เป็น 0.55 เปอร์เซ็นต์ แปลงวิจัยข้าว pH มีค่าเพิ่มขึ้นจาก
ระหว่าง 0.45-0.61 เปอร์เซ็นต์ เป็นระหว่าง 0.51- 0.75 เปอร์เซ็นต์
ด้านผลผลิตพืช 1) หอมแดง ตํารับที่มีการใช้เทคโนโลยีของกรมพัฒนาที่ดิน ได้แก่ปุ๋ยอินทรีย์
คุณภาพสูง ปุ๋ยหมัก พด.12 และใช้ปุ๋ยเคมีตามโปรแกรมปุ๋ยรายแปลง ได้ผลผลิตระหว่าง 3,004-3,113

กิโลกรัมต่อไร่ ซึ่งแตกต่างอย่างมีนัยสําคัญทางสถิติกับวิธีของเกษตรกร ซึ่งได้ผลผลิต 2,824 กิโลกรัมต่อไร่
2) พริก ตํารับที่มีการใช้ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูง ปุ๋ยหมัก พด.12 และใช้ปุ๋ยเคมีตามโปรแกรมปุ๋ยรายแปลง ได้
ผลผลิตพริกแห้งระหว่าง 390-413 กิโลกรัมต่อไร่ ซึ่งแตกต่างอย่างมีนัยสําคัญทางสถิติกับวิธีของเกษตรกร

275