Page 14 - การจัดการชุดดินแกลง (กลุ่มชุดดินที่ 6) เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพในการปลูกข้าวของเกษตรกรใน อำเภอศรีมโหสถ จังหวัดปราจีนบุรี
P. 14
ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน
7
สามารถระบุผลการวิเคราะห์ดินเข้าไปในโปรแกรม จะท าให้ได้ค าแนะน าการจัดการปุ๋ยที่มี
ความจ าเพาะเป็นรายแปลง ซึ่งช่วยให้เกษตรกรสามารถใช้ปุ๋ยได้อย่างแม่นย ายิ่งขึ้น และสามารถลด
ต้นทุนด้านการผลิตลง ก่อให้เกิดความคุ้มค่าในการลงทุน ตลอดจนให้ก าไรสูงสุด โดยข้อมูลที่
ให้บริการ ได้แก่ ข้อมูลการจัดการดิน ของกรมพัฒนาที่ดิน ค าแนะน าการจัดการปุ๋ยตามค่าวิเคราะห์
ดินของกรมวิชาการเกษตร และข้อมูลการจัดการธาตุอาหารเฉพาะพื้นที่
ทัศนีย์ (2550) ได้จัดท าโครงการการจัดการธาตุอาหารพืชเฉพาะพื้นที่เพื่อผลิตพืชอย่าง
ยั่งยืน (ข้าวและอ้อย) โดยมีการฝึกอบรมเกษตรกรปลูกข้าวและอ้อยในเรื่องการจัดการธาตุอาหารพืช
เฉพาะพื้นที่ จัดท าแปลงทดสอบและแปลงสาธิต ปรับปรุงค าแนะน าปุ๋ยจากข้อมูลแปลงทดสอบและ
แปลงสาธิต ผลการวิจัยที่ได้ คือ ค าแนะน าปุ๋ยส าหรับข้าวและอ้อยที่คาดคะเนจากโปรแกรม
คอมพิวเตอร์และได้ทดสอบในภาคสนามแล้ว เกษตรกรผู้น าประมาณ 200 คนได้รับการฝึกอบรมให้
รู้จักเทคโนโลยีนี้ ได้เรียนรู้และขยายผลไปยังเพื่อนสมาชิก การให้อ านาจในการตัดสินใจเป็นเทคนิคที่
เพิ่มขีดความสามารถของเกษตรกรท าให้ได้รับการยอมรับและขยายผลเป็นไปได้ดีขึ้น เครื่อง color
comparator เป็นอีกทางเลือกหนึ่งของการวัดค่า NPK ในดิน ในขณะเดียวกันได้พัฒนาโปรแกรม
simrice ส าหรับให้ค าแนะน าปุ๋ย NPK ในการผสมปุ๋ยส าหรับเกษตรกร นักวิชาการ และผู้สนใจทั่วไป
สุวรรณา และสมพร (2553) ประเมินผลกระทบของโครงการการจัดการธาตุอาหารพืช
เฉพาะพื้นที่เพื่อการผลิตพืชอย่างยั่งยืน วัตถุประสงค์เพื่อน าเสนอผลการประเมินผลกระทบทาง
เศรษฐกิจของชุดโครงการการจัดการธาตุอาหารพืชเฉพาะพื้นที่ พบว่า การส่งเสริมให้เกษตรกรได้
เรียนรู้ถึงวิธีการใช้ปุ๋ยที่ถูกต้อง นอกจากจะช่วยเพิ่มผลผลิตต่อหน่วยพื้นที่ให้แก่เกษตรกรแล้วยังน ามา
ซึ่งการประหยัดต้นทุนการผลิตและเพิ่มรายได้ให้แก่เกษตรกรตามมา การค านวณผลทางเศรษฐกิจ
พบว่า การลงทุนในการวิจัยดังกล่าวมีความคุ้มค่า และจะให้ผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจที่สูงขึ้นเมื่อมี
การยอมรับเทคโนโลยีเพิ่มขึ้น การศึกษาให้ข้อเสนอแนะว่าควรมีการขยายผลของเทคโนโลยีจัดการ
ธาตุอาหารพืชเฉพาะพื้นที่ให้เกิดการยอมรับเข้าสู่นโยบายชาติ
สุวรรณภา และคณะ (2556) ศึกษาการจัดการดินและปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูงสูตรกรมพัฒนา
ที่ดินตามโปรแกรมค าแนะน าการจัดการดินและปุ๋ยรายแปลงเพื่อผลิตข้าวขาวดอกมะลิ 105 อย่าง
ยั่งยืน พบว่า การใส่ปุ๋ยเคมีตามค าแนะน าการจัดการดินและปุ๋ยรายแปลง ให้ผลตอบแทนมากที่สุด
และทุกต ารับที่จัดการดินและปุ๋ยตามค าแนะน าปุ๋ยรายแปลงมีความเป็นกรดเป็นด่าง และอินทรียวัตถุ
หลังการทดลองเพิ่มสูงขึ้น
พิสุทธิพันธ์ และคณะ (2557) ศึกษาผลของการใช้เทคโนโลยีปุ๋ยสั่งตัดต่อต้นทุนปุ๋ยเคมีของ
ชาวนาในต าบลหนองกุลา อ าเภอบางระก า จังหวัดพิษณุโลก พบว่า การใช้เทคโนโลยีปุ๋ยสั่งตัดลด
ต้นทุนด้านปุ๋ยเคมีจากเดิม 91,050 บาท (647 บาทต่อไร่) เหลือเพียง 47,711 บาท (351 บาทต่อไร่)
ประหยัดค่าปุ๋ยได้ 43,639 บาท (323 บาทต่อไร่) ท าให้กลุ่มเกษตรกรมีความมั่นใจในการใช้เทคโนโลยี
ปุ๋ยสั่งตัดเพื่อลดต้นทุนปุ๋ยเคมี การประเมินระดับความสามารถในการใช้เทคโนโลยีของผู้เข้ารับการ
ฝึกอบรม พบว่า เกษตรกรมีความสามารถในการตรวจสอบชุดดิน สุ่มเก็บตัวอย่างดิน การประเมินธาตุ
อาหาร การใช้คู่มือค าแนะน าปุ๋ย การหาแม่ปุ๋ย การผสมปุ๋ยและใส่ปุ๋ย อยู่ในระดับปานกลางถึงมาก
โดยคะแนนเฉลี่ยความสามารถในการหาค าแนะน าการใช้ปุ๋ยอยู่ในระดับปานกลาง และความสามารถ

