Page 50 - การกักเก็บคาร์บอนในดินตัวแทนหลักภาคตะวันออกเฉียงเหนือ

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน
38

3.6 ทรัพยำกรน้ ำ

3.6.1 แหล่งน้ ำธรรมชำติ

แหล่งน้ าธรรมชาติที่ส าคัญในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ได้แก่ แม่น้ าโขง แม่น้ ามูล แม่น้ าชี และ
แม่น้ าสงคราม โดยมีรายละเอียดดังนี้

1) แม่น้ าโขง เป็นแม่น้ าที่มีต้นก าเนิดจากดินดานของธิเบต ซึ่งเป็นพรมแดนของประเทศไทย
กับลาวทางตะวันออกของประเทศ เป็นแม่น้ าที่มีสาขาเกิดจากแม่น้ าในประเทศหลายสายทั้งภาคเหนือ
และภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ได้แก่ แม่น้ ามูล แม่น้ าชี และแม่น้ าสงคราม
2) แม่น้ ามูล เกิดจากเทือกเขาสันก าแพงในเขตอ าเภอปักธงชัย จังหวัดนครราชสีมา ผ่าน

จังหวัดร้อยเอ็ด กับจังหวัดอุลบราชธานี ออกสู่แม่น้ าโขงที่อ าเภอบ้านด่าน จังหวัดอุบลราชธานี ในช่วงฤดู
ร้อนน้ าตื้น ฤดูฝนน้ าจะเอ่อท่วมที่ราบริมฝั่งแม่น้ า ซึ่งเป็นประโยชน์ส าหรับการท านาปลูกข้าว บางครั้ง
เกิดน้ าท่วมฉับพลันในบริเวณลุ่มแม่น้ านี้ แม่น้ ามีความยาว 641 กิโลเมตร
3) แม่น้ าชี เป็นสาขาของแม่น้ ามูล เกิดจากเขาพญาฝ่อในเทือกเขาเพชรบูรณ์ทางตะวันตกเฉียง

เหนือของจังหวัดชัยภูมิแล้วไหลผ่านจังหวัดขอนแก่น มหาสารคาม และร้อยเอ็ดไปออกสู่แม่น้ ามูลใน
จังหวัดอุบลราชธานี ลักษณะของแม่น้ าเหมือนกับแม่น้ ามูล มีแม่น้ าสาขาที่ส าคัญคือ ล าน้ าพอง ล าปาว
ล ากันฉู มีความยาว 765 กิโลเมตร
4) แม่น้ าสงคราม เกิดจากเทือกเขาภูพานไหลผ่านจังหวัดสกลนคร และอุดรธานี เป็นพรมแดน

ระหว่างจังหวัดอุดรธานีและสกลนคร แล้วไหลลงไปแม่น้ าโขงที่อ าเภอท่าอุเทน จังหวัดนครพนม แม่น้ านี้
ในฤดูฝนมีน้ ามาก แต่ฤดูแล้งน้ าแห้งเป็นตอนๆ มีความยาว 420 กิโลเมตร

3.6.2. แหล่งน้ ำชลประทำน

การพัฒนาแหล่งน้ าในลุ่มน้ าต่างๆ ทั้งขนาดใหญ่ ขนาดกลาง และขนาดเล็กมีการด าเนินงาน
โดยหลายหน่วยงาน ภาคตะวันออกเฉียงเหนือมีโครงการขนาดใหญ่และขนาดกลางที่มีความจุเก็บกัก
ประมาณ 8,659.68 ล้านลูกบาศก์เมตร และโครงการขนาดเล็กมีความจุเก็บกักประมาณ 781.12 ล้าน

ลูกบาศก์เมตร นอกจากนี้ ภาคนี้มีโครงการเขื่อนเก็บกักน้ าขนาดใหญ่และขนาดกลางที่ส าคัญ
(วีระพล, 2542) แสดงดังตารางที่ 3.2