Page 108 - การกักเก็บคาร์บอนในดินตัวแทนหลักภาคตะวันออกเฉียงเหนือ

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน
96

อินทรีย์คาร์บอนสูงสุดชัดเจนอย่างชุดดินท่าตูม ในขณะที่ชุดดินอื่นๆ มีปริมาณของอนุภาคขนาดทรายแป้ง

และดินเหนียวใกล้เคียงกัน และชุดดินที่มีปริมาณอนุภาคขนาดทรายสูงนั้นมีปริมาณอินทรีย์คาร์บอนสะสม
อยู่ต่ า โดยเฉพาะชุดดินช านิ ชุดดินจันทึก และชุดดินบ้านไผ่ นอกจากนี้ ในชุดดินโพนพิสัย และชุดดิน
ปลาปากที่มีปริมาณของลูกรังหรือกรวดปะปนนั้นมีปริมาณอินทรีย์คาร์บอนสะสมในดินต่ าเช่นกัน และเมื่อ
พิจารณาถึงสัดส่วนของปริมาณการสะสมอินทรีย์คาร์บอนในดินชั้นนี้ พบว่า ปริมาณอินทรีย์คาร์บอนที่

สะสมในดินอยู่ในช่วงร้อยละ 6.6 - 34.2 ของปริมาณอินทรีย์คาร์บอนทั้งหมด โดยชุดดินท่าตูม มีปริมาณ
อินทรีย์คาร์บอนสะสมในสัดส่วนมากสุดเท่ากับร้อยละ 34.2 ของปริมาณอินทรีย์คาร์บอนทั้งหมด และมี
ปริมาณสัดส่วนต่ าในชุดดินนาดูน (ร้อยละ 9.9) ชุดดินปลาปาก (ร้อยละ 7.11) และชุดดินโพนพิสัย
(ร้อยละ 6.60) นอกจากนี้ ชุดดินอื่นๆ มีปริมาณการสะสมในสัดส่วนที่ใกล้เคียงกันในช่วงร้อยละ 10 - 22

ของปริมาณอินทรีย์คาร์บอนทั้งหมด (ตารางที่ 5.22)
ส่วนปริมาณอินทรีย์คาร์บอนที่สะสมในดิน ที่ระดับความลึก 50 - 100 เซนติเมตร
จากผิวดิน พบว่า ปริมาณอินทรีย์คาร์บอนสะสมในดินมีความแตกต่างกัน โดยพบปริมาณสะสมสูงสุดใน
ชุดดินท่าตูม มีค่าเท่ากับ 5.1 ตันคาร์บอนต่อไร่ รองลงมาคือ ชุดดินกันทรวิชัย (4.6 ตันคาร์บอนต่อไร่)

ชุดดินจัตุรัส (4.4 ตันคาร์บอนต่อไร่) ชุดดินนครพนม (4.4 ตันคาร์บอนต่อไร่) ส่วนชุดดินสูงเนิน ชุดดินเลย
ชุดดินธาตุพนม ชุดดินศรีสงคราม ชุดดินโชคชัย ชุดดินปลาปาก และชุดดินโพนพิสัย มีปริมาณอินทรีย์
คาร์บอนสะสมในช่วง 1.6 - 3.9 ตันคาร์บอนต่อไร่ ส าหรับชุดดินที่มีปริมาณอินทรีย์คาร์บอนสะสมในดิน
ต่ ากว่า 1.6 ตันคาร์บอนต่อไร่ ได้แก่ ชุดดินบ้านไผ่ ชุดดินชุมพวง ชุดดินพล ชุดดินช านิ ชุดดินโคราช และ

ชุดดินนาดูน และที่ระดับความลึกนี้ ชุดดินจันทึก และชุดดินบุรีรัมย์นั้นมีปริมาณอินทรีย์คาร์บอนสะสมต่ า
ในดินเท่ากับ0.3 และ 0.2 ตันคาร์บอนต่อไร่ ตามล าดับ (ตารางที่ 5.21) เมื่อพิจารณาสัดส่วนของปริมาณ
อินทรีย์คาร์บอนที่สะสมในดิน (ตารางที่ 5.22) จะเห็นว่า ปริมาณอินทรีย์คาร์บอนสะสมอยู่ในช่วงร้อยละ
3.1 - 46.6 ของปริมาณอินทรีย์คาร์บอนทั้งหมด ดินส่วนใหญ่มีปริมาณสัดส่วนของอินทรีย์คาร์บอนสะสม

โดยดินที่มีสัดส่วนของอินทรีย์คาร์บอนสะสมใกล้เคียงกัน (ร้อยละ 22.0 - 36.9) และส าหรับชุดดินที่มี
ปริมาณการสะสมอินทรีย์คาร์บอนในสัดส่วนสูงสุด คือ ชุดดินท่าตูม มีค่าเท่ากับร้อยละ 46.6 รองลงมาคือ
ชุดดินบ้านไผ่ (ร้อยละ 41.6) ส่วนปริมาณการสะสมอินทรีย์คาร์บอนในสัดส่วนต่ าสุดคือ ชุดดินจันทึก

และชุดดินบุรีรัมย์ โดยมีค่าเท่ากับร้อยละ 9.7 และ 3.1 ของปริมาณอินทรีย์คาร์บอนทั้งหมด
จากผลการศึกษาถึงปริมาณและสัดส่วนของอินทรีย์คาร์บอนที่สะสมในดินทั้ง 20 ชุดดิน
ตัวแทนหลักในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ (ตารางที่ 5.21 และ 5.22) พบว่า ปริมาณอินทรีย์คาร์บอน
ทั้งหมดแตกต่างกันตามชุดดิน ซึ่งสัดส่วนของปริมาณและการกระจายตัวของอินทรีย์คาร์บอนที่สะสมใน
ดินแตกต่างกันตามชุดดิน ซึ่งในภาพรวมส่วนใหญ่มีปริมาณการสะสมอินทรีย์คาร์บอนเมื่อเทียบจาก

ปริมาณอินทรีย์คาร์บอนทั้งหมดที่ระดับดินบน (0 - 30 เซนติเมตร) สูงประมาณร้อยละ 45 - 77 ยกเว้นใน
ชุดดินท่าตูม ที่มีปริมาณสะสมเพียงร้อยละ 19.2 ของปริมาณอินทรีย์คาร์บอนทั้งหมด ในขณะดินล่างที่
ระดับความลึก 30 - 100 เซนติเมตร โดยส่วนใหญ่มีปริมาณการสะสมอินทรีย์คาร์บอนในดินอยู่ประมาณ

ร้อยละ 31 - 55 ซึ่งที่ปริมาณอินทรีย์คาร์บอนสะสมในชั้นนี้พบสูงมากในชุดดินท่าตูม (ร้อยละ 80.7) ส่วน
ปริมาณอินทรีย์คาร์บอนที่สะสมในส่วนนี้ต่ าสุดใกล้เคียงกันคือ ชุดดินบุรีรัมย์ และชุดดินจันทึก โดยมีค่า
เท่ากับร้อยละ 24.9 และ 23.1 ของปริมาณอินทรีย์คาร์บอนทั้งหมด