Page 338 - เอกสารประกอบการประชุมวิชาการกรมพัฒนาที่ดิน ปี2560 วิชาการงานพัฒนาที่ดิน ขับเคลื่อนคุณภาพชีวิตเกษตรกรสู่ความยั่งยืน : ระหว่างวันที่ 19-21 กรกฎาคม 2560 ณ โรงแรมสยามออเรียนทัล อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน

ประชุมวิชาการกรมพัฒนาที่ดิน ปี 2560 “วิชาการงานพัฒนาที่ดิน ขับเคลื่อนคุณภาพชีวิตเกษตรกรสู่ความยั่งยืน” วันที่ 19 - 21 กรกฎาคม 2560

โครงการสาธิตทดสอบการใช้ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูงสูตรกรมพัฒนาที่ดินที่มีต่อการเจริญเติบโตและผลผลิต

ข้าวขาวดอกมะลิ 105 และการทดสอบ LDD test kit จังหวัดสระแก้ว
Demonstration projects to test the use of high quality organic fertilizer Recipe LDD on
growth and yield in Jasmine rice and LDD test kit testing, Sakaew Province.

ฤทัย วงษ์ประดิษฐ์
สํานักงานพัฒนาที่ดินเขต 2 กรมพัฒนาที่ดิน

บทคัดย่อ

โครงการการสาธิตทดสอบการใช้ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูงสูตรกรมพัฒนาที่ดินที่มีต่อการเจริญเติบโตและ
ผลผลิตข้าวขาวดอกมะลิ 105 และการทดสอบ LDD test kit มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาคุณภาพปุ๋ยอินทรีย์
คุณภาพสูงสูตรกรมพัฒนาที่ดิน ศึกษาผลของการใช้ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูง ปุ๋ยเคมีอัตราแนะนําตามค่าวิเคราะห์
ดินจากโปรแกรมปุ๋ยรายแปลงโดยวิธีห้องปฏิบัติการ และปุ๋ยเคมีอัตราแนะนําตามค่าวิเคราะห์ดินจากโปรแกรม

ปุ๋ยรายแปลงโดยวิธีชุดทดสอบดินภาคสนาม ต่อการเปลี่ยนแปลงสมบัติดินและผลผลิตข้าว เปรียบเทียบ
ผลวิเคราะห์ดินและคําแนะนําอัตราการใช้ปุ๋ยจากเครื่องมือห้องปฏิบัติการและชุดทดสอบดินภาคสนาม (LDD
test kit) และศึกษาผลตอบแทนทางเศรษฐกิจ ทําการทดลองที่แปลงเกษตรกรบ้านท่าแยก หมู่ที่ 4 ตําบล
หนองบอน อําเภอเมือง จังหวัดสระแก้ว อยู่ในกลุ่มชุดดินที่ 6 ชุดดินนครพนม ระหว่างเดือนมีนาคม 2556 ถึง

เดือนธันวาคม 2556 วางแผนการทดลองแบบ Observation Trial มี 5 ตํารับการทดลอง คือ ตํารับที่ 1
วิธีเกษตรกร (ปุ๋ยเคมีสูตร 46-0-0 อัตรา 7 กิโลกรัมต่อไร่ ร่วมกับสูตร 16-8-8 อัตรา 50 กิโลกรัมต่อไร่) ตํารับที่
2 ปุ๋ยเคมีอัตราแนะนําตามค่าวิเคราะห์ดินจากโปรแกรมปุ๋ยรายแปลงโดยวิธีห้องปฏิบัติการ (ปุ๋ยเคมีสูตร 46-0-0
อัตรา 14 กิโลกรัมต่อไร่ ร่วมกับสูตร 0-0-60 อัตรา 10 กิโลกรัมต่อไร่) ตํารับที่ 3 ปุ๋ยเคมีอัตราแนะนําตาม

ค่าวิเคราะห์ดินจากโปรแกรมปุ๋ยรายแปลงโดยวิธีชุดทดสอบดินภาคสนาม (ปุ๋ยเคมีสูตร 46-0-0 อัตรา 15
กิโลกรัมต่อไร่ ร่วมกับสูตร 16-20-0 อัตรา 15 กิโลกรัมต่อไร่) ตํารับที่ 4 ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูงอัตราแนะนํา
(อัตรา 200 กิโลกรัมต่อไร่) และตํารับที่ 5 ครึ่งหนึ่งของปุ๋ยเคมีอัตราแนะนําตามค่าวิเคราะห์ดิน จากโปรแกรม

ปุ๋ยรายแปลงโดยวิธีห้องปฏิบัติการ (ปุ๋ยเคมีสูตร 46-0-0 อัตรา 7 กิโลกรัมต่อไร่ ร่วมกับสูตร 0-0-60 อัตรา
5 กิโลกรัมต่อไร่) ร่วมกับปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูง อัตรา 100 กิโลกรัมต่อไร่
พบว่า ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูงสูตรกรมพัฒนาที่ดิน ซึ่งผลิตจากมูลไก่ 40 กิโลกรัม มูลสุกร 20 กิโลกรัม
มูลวัว 20 กิโลกรัม และมูลค้างคาว 20 กิโลกรัม ในจังหวัดสระแก้ว มีสมบัติทางเคมีผ่านเกณฑ์มาตรฐาน
ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูงของกรมพัฒนาที่ดิน

การใส่ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูง ปุ๋ยเคมีอัตราแนะนําตามค่าวิเคราะห์ดินจากโปรแกรมปุ๋ยรายแปลงโดยวิธี
ห้องปฏิบัติการ และปุ๋ยเคมีอัตราแนะนําตามค่าวิเคราะห์ดินจากโปรแกรมปุ๋ยรายแปลงโดยวิธีชุดทดสอบดิน
ภาคสนาม มีผลต่อการเปลี่ยนแปลงสมบัติทางเคมีของดิน โดยทําให้ปริมาณอินทรียวัตถุในดินเพิ่มขึ้น ค่า

ความเป็นกรดเป็นด่างของดินลดลงอยู่ในระดับกรดจัดถึงกรดแก่ (pH 4.70-5.10) แต่การเปลี่ยนแปลงปริมาณ
ฟอสฟอรัสและโพแทสเซียมที่เป็นประโยชน์ไม่ชัดเจน และการใส่ปุ๋ยเคมีอัตราแนะนําตามค่าวิเคราะห์ดินจาก
โปรแกรมปุ๋ยรายแปลงโดยวิธีห้องปฏิบัติการให้ผลผลิตข้าวสูงสุด ส่วนการใส่ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูงเพียงอย่าง
เดียวให้ผลผลิตข้าวต่ําสุด

เปรียบเทียบการแปลผลวิเคราะห์ดินโดยวิธีห้องปฏิบัติการกับวิธีชุดทดสอบดินภาคสนาม (LDD test
kit) พบว่า มีความแตกต่างกัน ทําให้คําแนะนําอัตราการใช้ปุ๋ยเคมีตามค่าวิเคราะห์ดินจากโปรแกรมปุ๋ย
รายแปลงโดยวิธีชุดทดสอบดินภาคสนามมีความคลาดเคลื่อนจากคําแนะนําอัตราการใช้ปุ๋ยเคมีตามค่าวิเคราะห์

302