Page 242 - เอกสารประกอบการประชุมวิชาการกรมพัฒนาที่ดิน ปี2560 วิชาการงานพัฒนาที่ดิน ขับเคลื่อนคุณภาพชีวิตเกษตรกรสู่ความยั่งยืน : ระหว่างวันที่ 19-21 กรกฎาคม 2560 ณ โรงแรมสยามออเรียนทัล อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน

ประชุมวิชาการกรมพัฒนาที่ดิน ป 2560 “วิชาการงานพัฒนาที่ดิน ขับเคลื่อนคุณภาพชีวิตเกษตรกรสูความยั่งยืน” วันที่ 19 - 21 กรกฎาคม 2560

การจัดทําฐานขอมูลเพื่อบริหารจัดการพื้นที่เขตพัฒนาที่ดินลุมน้ําแบบเบ็ดเสร็จ

พื้นที่ดําเนินการ เขตพัฒนาที่ดินลุมน้ําคลองเรือ จังหวัดสระบุรี
The Creating a Database for Management Area of Land Development
are Completely Design

กลุมวางแผนการใชที่ดิน และสถานีพัฒนาที่ดินสระบุรี สํานักงานพัฒนาที่ดินเขต 1 กรมพัฒนาที่ดิน

บทคัดยอ

โครงการการจัดทําฐานขอมูลเพื่อบริหารจัดการพื้นที่เขตพัฒนาที่ดินลุมน้ําแบบเบ็ดเสร็จ เปนโครงการ
ที่จัดทําขึ้นมาโดยมีวัตถุประสงคเพื่อเชื่อมโยงขอมูลพื้นฐานในพื้นที่ ขอมูลดานการพัฒนาที่ดิน ขอมูลสํามะโน
ที่ดิน ใหคําแนะนําการจัดการดินแกเกษตรกร เพื่อใหเกษตรกรใชที่ดินอยางเหมาะสมตามศักยภาพของพื้นที่
อยางยั่งยืน เพื่อประเมินเศรษฐกิจและสังคมของครัวเรือนเกษตรกอนและหลังมีโครงการดานการพัฒนาที่ดิน

เขาไปในพื้นที่ เพื่อศึกษาทรรศนะคติของเกษตรกรตอการผลิตพืชตามเขตความเหมาะสมการใชที่ดินสําหรับพืช
เศรษฐกิจ และการปรับเปลี่ยนการผลิตสินคาทางการเกษตร และเพื่อจัดทําฐานขอมูลสําหรับหนวยงานตางๆ
นําไปวางแผนพัฒนาในพื้นที่เขตพัฒนาที่ดินลุมน้ําไดอยางมีประสิทธิภาพและแกไขปญหาไดตรงจุด ดําเนินการ
โครงการในพื้นที่เขตพัฒนาที่ดินลุมน้ําคลองเรือ จังหวัดสระบุรี ซึ่งเกษตรกรสวนใหญทํานาโดยอาศัยน้ําฝน ขาด

การปรับปรุงบํารุงดิน ความอุดมสมบูรณของดินต่ํา ตนทุนการผลิตสูง เนื่องจากตางคนตางผลิต ขาดการ
รวมกลุม จึงทําใหไมมีอํานาจในการตอรองราคาผลผลิต
เขตพัฒนาที่ดินลุมน้ําคลองเรือ อยูในเขตพื้นที่ลุมน้ําสาขาที่ราบแมน้ําเจาพระยา ลุมน้ําหลักแมน้ํา
เจาพระยามีเนื้อที่ 150,921 ไร ครอบคลุมพื้นที่รวม 3 อําเภอ ไดแก อําเภอวิหารแดง อําเภอหนองแค และ

อําเภอเมือง ลักษณะภูมิประเทศสวนใหญเปนที่ราบ มีความลาดชัน 0-2 เปอรเซ็นต มีเขตภูเขาและปาดงดิบ
ทางทิศเหนือและตะวันออก อยูสูงจากระดับทะเลปานกลาง 2-425 เมตร พื้นที่สวนใหญ อยูนอกเขต
ชลประทานมีเนื้อที่ 141,969 ไร คิดเปนรอยละ 94.07 มีอางเก็บน้ําซับปลากั้ง บึงหนองโพธิ์ คลอง 26 และ

คลอง 6 เปนแหลงน้ําที่สําคัญ เขตชลประทานมีเนื้อที่ 8,952 ไร คิดเปนรอยละ 5.93 สภาพการใชที่ดินสวน
ใหญเปนพื้นที่เกษตรกรรม มีเนื้อที่ 95,750 ไร หรือรอยละ 63.44 รองลงมาเปน พื้นที่ชุมชนและสิ่งปลูกสราง
มีเนื้อที่ 24,633 ไร หรือรอยละ 16.32 พื้นที่ปาไม มีเนื้อที่ 23,474 ไร หรือรอยละ 15.55 พื้นที่เบ็ดเตล็ด มีเนื้อที่
5,327 ไร หรือรอยละ 3.53 และพื้นที่แหลงน้ํา มีเนื้อที่ 1,736 ไร หรือรอยละ 1.15 ทรัพยากรดินประกอบดวย กลุม
ชุดดินในที่ลุม ไดแก กลุมชุดดินที่ 2 4 10 และ16 มีเนื้อที่รวม 85,006 ไร คิดเปนรอยละ 56.33 กลุมชุดดินใน

ที่ดอน ไดแก กลุมชุดดินที่ 33 33B 47B 47C 47D 56B และ 62 มีเนื้อที่รวม 37,436 ไร คิดเปนรอยละ 24.80
พื้นที่เบ็ดเตล็ด มีเนื้อที่ 1,745 ไร คิดเปนรอยละ 1.16 บอดิน(บอลูกรัง) มีเนื้อที่ 18 ไร คิดเปนรอยละ 0.01
พื้นที่ชุมชนและสิ่งปลูกสราง มีเนื้อที่ 24,979 ไร คิดเปนรอยละ 16.55 พื้นที่แหลงน้ํา มีเนื้อที่ 1,737 ไร คิดเปน

รอยละ 1.15 เกษตรกรสวนใหญใชที่ดินในการปลูกขาว โดยในเขตชลประทานจะปลูกขาวปละ 2 ครั้ง นอกเขต
ชลประทานจะปลูกขาวไดปละครั้ง พันธุขาวที่ใชปลูกเปนพันธุที่ทางราชการสงเสริม เชน กข 47 รังสิต 80 ชัยนาท
1 และสุพรรณบุรี 60 ตนทุนการผลิตขาวของเกษตรกรเฉลี่ย 3,800 บาทตอไร ผลผลิตประมาณ 600-700
กิโลกรัมตอไร เกษตรกรรอยละ 60 ไดรับเอกสารสิทธิ์ในการถือครองที่ดินประเภท นส.3 ก รายรับรายจายของ

ครัวเรือน สวนใหญไดมาจากการขายสินคาทางการเกษตร ไดแก ขาว ปศุสัตว และรายไดนอกภาคเกษตร
ไดแก การรับจาง คาขาย และอื่นๆ เทคนิคและวิธีการผลิตของเกษตรกร มีปญหาในเรื่องการใชปุยเคมีมากเกิน
อัตรา ขาดความรูในเรื่องการปรับปรุงบํารุงดิน จึงควรมีการใหความรูเกี่ยวกับเทคโนโลยีใหมๆ เพื่อลดตนทุน
การผลิต และเพิ่มผลผลิต สงเสริมการปรับปรุงบํารุงดินโดยใชปุยอินทรียชีวภาพ ปุยหมัก ปุยคอก ใหมากขึ้น

เกษตรกรในพื้นที่สวนใหญ ประสบปญหาแหลงน้ําไมเพียงพอตอการเพาะปลูก

214
207