Page 68 - สถานภาพและการจัดการดินเค็มในประเทศไทย

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน

(2) การปรับระดับพื้นที่นาลักษณะที่ 2 ปรับระดับหน้าดินในนาให้สม่ำเสมอ ขุดคูรับน้ำเค็มที่
ถูกชะล้างจากชั้นหน้าดิน และรักษาระดับน้ำใต้ดินไม่ให้พาเกลือขึ้นมาสะสมที่ดินชั้นบน ปรับคันนาปลูกต้นไม้

ทนเค็ม เช่น สะเดา ยูคาลิปตัส ขี้เหล็ก เป็นต้น
(3) การใช้ปุ๋ยอินทรีย์เพื่อเพิ่มธาตุอาหารและปรับปรุงโครงสร้าง ดินที่มีผลกระทบจากเกลือมี
ความอุดมสมบูรณ์ต่ำจึงควรใส่ปุ๋ยอินทรีย์ที่เกษตรกรสามารถหาได้ง่ายในท้องถิ่น ได้แก่ ปุ๋ยหมัก ปุ๋ยคอก ปุ๋ยพืช

สด (ควรใช้โสนอัฟริกัน เนื่องจากสามารถทนเค็มได้ดีกว่าพืชตระกูลถั่วอื่น ๆ) รวมทั้งการใช้อินทรียวัตถุปรับปรุง
ดินอื่น ๆ เช่น แกลบ เพื่อรักษาความชื้นในดิน และป้องกันไม่ให้เกลือมาสะสมบนผิวหน้าดิน
(4) ใช้พันธุ์ข้าวที่ทนเค็ม ได้แก่ ข้าวขาวดอกมะลิ105 กข15 กข6 กข73 กข69 (ทับทิมชุมแพ)
และเหนียวสันป่าตอง เป็นต้น และควรปักดำด้วยต้นกล้าที่มีอายุประมาณ 30-35 วัน ใช้ต้นกล้าในการปักดำ
จำนวน 6 - 8 ต้นต่อจับ ระยะปลูก 20x20 เซนติเมตร จะทำให้มีอัตราการรอดของต้นกล้ามากขึ้น

(5) การใส่ปุ๋ย ควรใส่ปุ๋ยเคมีสูตร 16-16-8 อัตรา 30 กิโลกรัมต่อไร่ โดยแบ่งเป็น 3 ครั้ง คือ
หลังปักดำ 7-10 วัน ระยะแตกกอและระยะข้าวตั้งท้อง และฉีดพ่นน้ำหมักชีวภาพที่ผลิตจากสารเร่งซุปเปอร์
พด.2 จำนวน 4 ครั้ง คือ เตรียมดิน หลังปักดำข้าว 30 50 และ 60 วัน พร้อมทั้งใช้น้ำหมักชีวภาพอัตรา 5 ลิตร

ต่อไร่ โดยเจือจาง 1: 500 เพื่อเร่งการเติบโตของข้าว
(6) หลังเก็บเกี่ยวข้าว ไม่ควรปล่อยให้หน้าดินในนาข้าวว่างเปล่า ควรปล่อยเศษเหลือจาก
การเก็บเกี่ยว เช่น ฟางข้าว ตอซัง ปกคลุมพื้นที่ดินที่มีผลกระทบจากเกลือเพื่อป้องกันไม่ให้น้ำในดินระเหยพา
เกลือขึ้นมาสะสมบนผิวหน้าดิน

4) พื้นที่ลุ่มที่เป็นพื้นที่ดินที่มีผลกระทบจากเกลือระดับเค็มจัด เป็นพื้นที่ว่างเปล่าไม่สามารถใช้

ประโยชน์จากพื้นที่สำหรับการปลูกพืช มีคราบเกลือที่ผิวดินเป็นปริมาณมากได้ และเกษตรกรใช้ใช้พื้นที่อย่างไม่
เหมาะสม อย่างไรก็ตามสามารถฟื้นฟูแก้ไขสภาพเสื่อมโทรม ดังนี้
(1) โครงการฟื้นฟูพื้นที่ดินที่มีผลกระทบจากเกลือด้วยการปลูกไม้ยืนต้นทนเค็มและหญ้า
ชอบเกลือ เป็นการสนับสนุนการปลูกต้นกระถินออสเตรเลียร่วมกับหญ้าดิ๊กซี่ในพื้นที่ดินที่มีผลกระทบจากเกลือ

ระดับเค็มจัด เพื่อป้องกันการสะสมเกลือในดินและการเพิ่มขึ้นของพื้นที่ดินที่มีผลกระทบจากเกลือ และสามารถ
ฟื้นฟูระบบนิเวศของดินที่มีผลกระทบจากเกลือจนทำให้พื้นที่นำกลับมาใช้ประโยชน์ทางการเกษตรได้
1. หญ้าดิ๊กซี่ (Sporobolus virginicus) เป็นพืชที่เจริญเติบโตและปรับตัวได้ดีในพื้นที่ดิน

ที่มีผลกระทบจากเกลือที่มีคราบเกลือมาก ซึ่งหญ้าดิ๊กซี่มีการขับเกลือออกมาที่ต่อมทางใบ การปลูกหญ้าดิ๊กซี่ใช้
เป็นพืชคลุมดินและฟื้นฟูระบบนิเวศในพื้นที่ดินที่มีผลกระทบจากเกลือระดับเค็มจัด ป้องกันการแพร่กระจาย
ดินที่มีผลกระทบจากเกลือ และเป็นพืชอาหารสัตว์ได้

ภาพที่ 4.25 การฟื้นฟูพื้นที่ดินที่มีผลกระทบจากเกลือระดับเค็มจัดด้วยการปลูกหญ้าชอบเกลือ (หญ้าดิ๊กซี่)

2. กระถินออสเตรเลีย (Acacia ampliceps) เป็นต้นไม้ที่มีความสามารถในการทนเค็ม
ได้สูงมาก เจริญเติบโตได้ดีในสภาพพื้นที่ดินที่มีผลกระทบจากเกลือระดับเค็มจัด และใช้เป็นพืชคลุมดินและ

54 สถานภาพและการจัดการดินเค็มในประเทศไทย
กรมพัฒนาที่ดิน