Page 52 - เขตการใช้ที่ดินพืชเศรษฐกิจมะขาม

2-32

ผลผลิตเฉลี่ยตอไร 631 กิโลกรัม ราคาเฉลี่ย 10.63 บาทตอกิโลกรัม รองลงมาไดแก จังหวัดรอยเอ็ด
มีพื้นที่ปลูกรวม 5,670 ไร (รอยละ 7.09 ของพื้นที่ปลูกรวมทั้งประเทศ) พื้นที่ที่ใหผลผลิตแลว 5,448 ไร

(รอยละ 8.36 ของพื้นที่ใหผลผลิตแลวทั้งประเทศ) ผลผลิตรวม 3,862 ตัน (รอยละ 8.25

ของผลผลิตรวมทั้งประเทศ) ราคาเฉลี่ย 14.35 บาทตอกิโลกรัม นอกนั้นไดแก จังหวัดกาญจนบุรี
เลย ลําปาง หนองบัวลําภู อุบลราชธานี และเพชรบูรณ เปนตน โดยมีพื้นที่ปลูก 4,995 4,507

3,231 3,230 2,944 และ 2,569 ไร ตามลําดับ คิดเปนสัดสวนตอพื้นที่ปลูกทั้งหมดรอยละ 6.24 5.63

4.04 4.04 3.68 และ 3.21 ตามลําดับ สําหรับจังหวัดอุดรธานี พื้นที่ปลูกรวม 5,975 ไร คิดเปน
สัดสวนตอพื้นที่ปลูกรวมทั้งประเทศ รอยละ 7.47 ซึ่งเปนสัดสวนที่สูงกวาจังหวัดตางๆ ที่กลาวมาขางตน

แตกวาครึ่งหนึ่ง (รอยละ 58.49 ของพื้นที่ปลูกทั้งจังหวัด) เปนพื้นที่ที่ยังไมใหผลผลิต (ตารางที่ 2-9)

2.5.2 สถิติการคา

ผลผลิตมะขามสวนใหญใชบริโภคภายในประเทศโดยมีลักษณะการคาและ
การตลาดแบบคอนขางเสรี กลาวคือเกษตรกรสามารถที่จะขายผลผลิตใหกับผูใดก็ไดไมมีเงื่อนไข

ผูกมัดกับพอคาเปนการเฉพาะ ลักษณะการซื้อขายแบงออกเปนการขายปลีก ขายสงและ

ขายเหมาสวนดังนี้
ขายปลีก - เกษตรกรผูปลูกมะขามจะเก็บผลผลิตจากสวนไปขายเองตาม

ตลาด แหลงชุมชน บริเวณหนาสวน หรือตั้งแผงขายริมทางหลวงที่มีการสัญจรไปมา

- พอคาทองถิ่นจะรวบรวมผลผลิตจากสวนตางๆ แลวนําไปขาย

หรือนําไปอบเพื่อใหเก็บไวไดนาน แลวนําออกขายนอกฤดูซึ่งจะไดราคาดี
ขายสง - ตลาดขายสงมะขามจะอยูตามแหลงผลิตที่สําคัญ เชน มะขามหวาน

มีตลาดขายสงที่อําเภอหลมเกา จังหวัดเพชรบูรณ มะขามเปรี้ยวมีตลาดขายสงที่จังหวัดชัยภูมิ

ตลาดขายสงตามแหลงที่สําคัญนี้จะมีพอคามาทําการซื้อขายกันอยางคับคั่งทุกป
ขายเหมาสวน - เกษตรกรที่ไมมีเวลาดูแลสวนและเก็บผลผลิตหรือขาดแคลน

แรงงานเก็บฝกมะขามและคาจางแรงงานสูง ก็จะขายแบบเหมาสวนโดยผูซื้อจะเปนผูสํารวจ

หาสวนมะขามและเมื่อตกลงซื้อขายกัน พอคาก็จะตีราคาหรือมูลคาของมะขามทั้งสวนจากปริมาณฝก
ที่คาดวาจะเก็บไดหรือใชปจจัยอื่นประกอบดวย เชน พันธุ ขนาดและคุณภาพ เปนตน

วิถีการตลาด จากการขายผลผลิตมะขามของเกษตรกรทั้ง 3 แบบ ทําใหผลผลิต

กระจายสูผูบริโภคและโรงงานแปรปรูทั้งในประเทศและตางประเทศ ซึ่งตองมีเสนทางการตลาด

และการจัดองคกรรวมทั้งความสัมพันธระหวางผูซื้อและผูขายในตลาดตามขั้นตอนตางๆ
การซื้อขายมะขามมีวิถีการตลาดดังรูปที่ 2-2 และมีผูประกอบการดังนี้

เขตการใชที่ดินพืชเศรษฐกิจมะขาม สํานักสํารวจดินและวางแผนการใชที่ดิน