Page 22 - รายงานการสำรวจดินเขตพัฒนาที่ดินลุ่มน้ำคลองแม่ยะมา - คลองม่วง ลำดับที่ ตก.6 (2556) ลุ่มน้ำสาขาคลองวังเจ้า (รหัส 0618) ลุ่มน้ำหลักแม่น้ำปิง (รหัส 06) พื้นที่ดำเนินการ บ้านเด่นวัว หมู่ที่ 4 ตำบลเชียงทอง อำเภอวังเจ้า จังหวัดตาก
P. 22
ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน
14
(4) ก าหนดหน่วยกลุ่มชุดดิน เมื่อจ าแนกลุ่มชุดดินได้แล้วให้พิจารณาร่วมกับลักษณะ
และสมบัติอื่นๆ ประกอบ เช่น ความลาดชันของพื้นที่ ความเสี่ยงต่อการถูกน้ าท่วม คราบเกลือที่ผิวดินและ
ลักษณะการใช้ที่ดิน เป็นต้น
สัญลักษณ์หน่วยแผนที่จะแสดงลักษณะและสมบัติดิน การแพร่กระจายของดิน มี
ทั้งที่เป็นหน่วยเดี่ยวหรือหน่วยรวมของกลุ่มชุดดินที่ปรากฏในขอบเขตดินบนแผนที่ดิน เช่น
หน่วยแผนที่ 34 หมายความว่า กลุ่มชุดดินที่ 34 มีความลาดชัน 0-2
เปอร์เซ็นต์
หน่วยแผนที่ 34B หมายความว่า กลุ่มชุดดินที่ 34 มีความลาดชัน 2-5
เปอร์เซ็นต์
หน่วยแผนที่ 34B/50B หมายความว่า หน่วยรวมของกลุ่มชุดดินที่ 34 มี
ความลาดชัน 2-5 เปอร์เซ็นต์ และกลุ่มชุดดินที่ 50 มีความลาดชัน 2-5 เปอร์เซ็นต์ สัดส่วน 50:50
2) ชุดดิน (soil series) เป็นหน่วยการจ าแนกดินระดับต่ าสุดในระบบอนุกรมวิธานดินที่
อาศัยสมบัติต่างๆ ของดิน เช่น ความหนาของชั้นดิน ความลึกของดิน การจัดเรียงตัวของชั้นดิน โครงสร้าง
ของดิน สีดิน เนื้อดิน ปฏิกิริยาดิน อัตราร้อยละความอิ่มตัวเบส ความจุแลกเปลี่ยนแคตไอออน การยืดหดตัว
ของดิน ปริมาณคาร์บอเนตและเกลือชนิดต่างๆ ปริมาณอินทรียวัตถุหรือฮิวมัสในดิน เศษหิน ก้อนกรวดหรือ
ลูกรัง องค์ประกอบของแร่ในดิน วัตถุต้นก าเนิดดินและสิ่งเจือปนอื่นๆ ในดินเป็นข้อพิจารณา ซึ่งสมบัติต่างๆ
เหล่านี้สามารถตรวจสอบได้ในสนาม การให้ชื่อชุดดิน ใช้ชื่อสถานที่ เช่น ชื่อจังหวัด อ าเภอ ต าบล หรือชื่อ
ของสถานที่ที่มีลักษณะเด่นเป็นที่รู้จักกันอย่างแพร่หลายในพื้นที่ที่พบดินนั้นครั้งแรก (ส่วนมาตรฐานการ
ส ารวจจ าแนกดินและที่ดิน, 2547)
3) ดินคล้าย (soil variants) เป็นหน่วยแผนที่ดินในลักษณะเดียวกับชุดดิน แต่มีลักษณะ
เด่นเฉพาะตัวที่แตกต่างและสามารถแยกออกจากชุดดินนั้นๆ ได้ตามระบบการจ าแนกดิน ซึ่งเป็นดินที่พบ
ใหม่และได้แสดงไว้เป็นหน่วยแผนที่ดินในมาตราส่วนที่เหมาะสม ระดับการแปลความหมายข้อมูลและการ
ใช้ประโยชน์ที่ดินในการส ารวจดินระดับต่างๆ ที่แตกต่างกัน มีเนื้อที่รวมกันมากกว่า 5,000 ไร่
(8 ตารางกิโลเมตร) การเรียกชื่อควรใช้ชื่อที่มีลักษณะใกล้เคียงกับชุดดินนั้นมากที่สุด (ส่วนมาตรฐานการ
ส ารวจจ าแนกดินและที่ดิน, 2547)
4) หน่วยพื นที่เบ็ดเตล็ด (miscellaneous areas) เป็นหน่วยของพื้นที่ต่างๆซึ่งโดยปกติ
จะหมายถึงพื้นที่ที่แทบจะไม่มีดินและพืชพรรณขึ้นเพียงเล็กน้อย หรือไม่มีพืชพรรณเลย อาจจะเนื่องมาจาก
ดินถูกกร่อนอย่างรุนแรง สภาพดินไม่เหมาะสม หรือเป็นพื้นที่ที่มีกิจกรรมของมนุษย์ บางพื้นที่อาจน ามาใช้
ปลูกพืชได้แต่ต้องมีการปรับปรุงแก้ไขอย่างมาก หน่วยพื้นที่เบ็ดเตล็ดที่อาจพบได้มากในประเทศไทย ได้แก่
พื้นที่บ่อทราย ที่ดินเหมืองร้าง บ่อลูกรัง บ่อเลี้ยงกุ้ง บ่อเลี้ยงปลา ที่ดินดัดแปลง ที่ลุ่มน้ าขัง ที่ลุ่มชื้นแฉะ
แหล่งน้ า ที่อยู่อาศัย และสถานที่ราชการ เป็นต้น (เอิบ, 2548)
5) ประเภทของชุดดินหรือดินคล้าย (phases of soil series or soil variants) เป็นหน่วย
แผนที่แบ่งย่อยออกไปจากชุดดิน เนื่องจากมีสมบัติดินหลายประการที่สามารถน าไปแปลความหมายเพื่อ
การใช้ประโยชน์และการจัดการต่างๆ ของดินได้ ลักษณะหรือสมบัติดินที่น ามาใช้เป็นประเภทของชุดดิน
