Page 123 - รายงานการสำรวจดินและสภาพการใช้ที่ดิน ศูนย์ศึกษาการพัฒนาห้วยทรายอันเนื่องมาจากพระราชดำริ ตำบลสามพระยา อำเภอชะอำ จังหวัดเพชรบุรี
P. 123
ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน
98 ร า ย ง า น การส�ารวจดิน
ดินทรายจัด (sandy soil) ดินที่มีเนื้อดินตอนบนเป็นดินทรายหรือดินทรายปนดินร่วนหนาอย่างน้อย
50 เซนติเมตรจากผิวดิน เม็ดดินไม่เกาะตัวกัน การระบายน�้าค่อนข้างมากเกินไป ดินอุ้มน�้าได้น้อยมีการ
ดูดยึดธาตุอาหารต�่า ความอุดมสมบูรณ์ต�่ามาก พืชเสี่ยงต่อการขาดน�้า ถ้าหากฝนทิ้งช่วงเม็ดทรายมักอัดตัวแน่นทึบ
ใต้ชั้นไภพรวน หน้าดินเกิดการชะล้างพังทลายง่าย
ดินดาน (hard pan soil) หรือชั้นดาน (pan) หมายถึง ชั้นดินที่อัดตัวแน่นทึบหรือชั้นที่มีสารเชื่อม
อนุภาคของดินมาจับตัวกันแน่นทึบและแข็งเป็นแนวขนานกับหน้าดินที่มีความลึกแตกต่างกันไปจนเป็นอุปสรรค
ต่อการชอนไชของรากพืช การไหลซึมของน�้าและการถ่ายเทอากาศ ส่งผลกระทบต่อการเจริญเติบโต และการให้
ผลผลิตของพืชที่ปลูก
ปฏิกิริยาดิน (soil pH) เป็นค่าที่วัดสภาพความเป็นกรดเป็นด่างของดิน ค่าพีเอชของดินบอกเป็น
ตัวเลขตั้งแต่ 1 ถึง 14 ถ้าดินมีค่าพีเอช น้อยกว่า 7 แสดงว่าดินนั้นมีสภาพเป็นกรด ยิ่งมีค่าน้อยกว่า 7 มาก ก็เป็น
กรดมาก แต่ถ้าดินมีค่าพีเอช มากกว่า 7 จะมีสภาพเป็นด่าง ส�าหรับดินที่มีค่าพีเอช เท่ากับ 7 แสดงว่าดินมีสภาพ
เป็นกลาง
ความลาดชันของพื้นที่ (slope) สภาพความสูงต�่าของพื้นที่ที่มีการเอียงไปจากแนวระนาบ มีหน่วย
เป็นเปอร์เซ็นต์หรือองศา แบ่งออกเป็น 6 ชั้น ดังตาราง
สัญลักษณ์ การเรียกชื่อ ความลาดชัน (ร้อยละ)
A ราบเรียบถึงค่อนข้างราบเรียบ (flat to nearly flat) 0-2
B ลูกคลื่นลอนลาดเล็กน้อย (slightly undulating) 2-5
C ลูกคลื่นลอนลาด (undulating) 5-12
D ลูกคลื่นลอนชัน (rolling) 12-20
E เนินเขา (hilly) 20-35
SC พื้นที่ลาดชันเชิงซ้อน (slope complex) มากกว่า 35
เนื้อดิน (soil texture) สัดส่วนสัมพัทธ์โดยน�้าหนักของกลุ่มขนาดอนุภาคดินต่างๆ ที่มีขนาดเล็กกว่า
2 มิลลิเมตร ที่วิเคราะห์ได้จากห้องปฏิบัติการ เมื่อประกอบกันในสัดส่วนต่างๆ กัน จะได้ชั้นหรือประเภทเนื้อดิน
ซึ่งแบ่งกลุ่มอนุภาค ออกเป็น 3 กลุ่ม หลักๆ คือ อนุภาคขนาดทราย (เส้นผ่าศูนย์กลางขนาด 2.0-0.05 มิลลิเมตร)
อนุภาคขนาดทรายแป้ง (เส้นผ่าศูนย์กลางขนาด 0.05-0.002 มิลลิเมตร ) อนุภาคขนาดดินเหนียว (เส้นผ่าศูนย์กลาง
ขนาดเล็กกว่า 0.002 มิลลิเมตร)
ระดับการส�ารวจดินแบบค่อนข้างละเอียด (semi-detailed survey) เป็นการส�ารวจดินเพื่อใช้
ข้อมูลในการวางแผนระดับอ�าเภอหรือโครงการขนาดกลาง เพื่อให้ทราบถึงศักยภาพของพื้นที่ในการพัฒนาและ
วางแนวทางการปฏิบัติงาน แผนที่ที่ใช้ในการส�ารวจดินมีมาตราส่วน 1:15,000 ถึง 1:50,000 แผนที่ดินที่พิมพ์
