Page 37 - รายงานการสำรวจดินเขตพัฒนาที่ดินลุ่มน้ำคลองแม่ยะมา - คลองม่วง ลำดับที่ ตก.6 (2556) ลุ่มน้ำสาขาคลองวังเจ้า (รหัส 0618) ลุ่มน้ำหลักแม่น้ำปิง (รหัส 06) พื้นที่ดำเนินการ บ้านเด่นวัว หมู่ที่ 4 ตำบลเชียงทอง อำเภอวังเจ้า จังหวัดตาก
P. 37
ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน
29
ไม่เหมาะสม (poor) คือ ดินที่มีคุณสมบัติที่ไม่เหมาะสมเพียงอย่างเดียว
หรือมากกว่าและข้อ จ ากัดนั้นๆ มีความยุ่งยากในการดัดแปลงแก้ไขและต้องเสียค่าใช้จ่ายสูง จ าเป็นต้องมี
การปรับปรุงและฟื้นฟูดินเป็นหลัก นอกจากนั้นต้องมีการออกแบบเป็นพิเศษตลอดจนมีการบ ารุงรักษาดิน
อย่างสม่ าเสมอยิ่งขึ้น
ไม่เหมาะสมอย่างยิ่ง (very poor) คือ ในการใช้ประโยชน์ของดินทาง
วิศวกรรมบางอย่างจะเป็นการเพิ่มความเสียหาย จึงเป็นเหตุให้ต้องจัดระดับของดินไว้ในระดับไม่เหมาะสม
อย่างยิ่ง ระดับนี้ดินมีคุณสมบัติไม่เหมาะสมเพียงประการเดียวหรือมากกว่าส าหรับการใช้ประโยชน์ใน
กิจกรรมเฉพาะอย่าง ซึ่งจะแก้ไขข้อจ ากัดได้ยากที่สุดและเสียค่าใช้จ่ายสูง การปรับปรุงฟื้นฟูดินเป็น
สิ่งจ าเป็น เช่น การขุดเอาดินออกและน าดินอื่นมาถมแทน เป็นการแก้ไขดัดแปลงที่สมบูรณ์แบบที่สุด ระดับนี้
ควรใช้กับชนิดของดิน ที่ต้องมี การเปลี่ยนแปลงมากในการที่จะน ามาใช้ประโยชน์ ซึ่งส่วนใหญ่ดินเหล่านี้จะ
ไม่ได้น ามาประเมินค่าการใช้
3.4 การวางแผนการใช้ที่ดิน
การวางแผนการใช้ที่ดิน (land used planning) หมายถึง การประเมินศักยภาพของที่ดิน
อย่างมีระบบ ให้ทางเลือกในการใช้ที่ดินที่เหมาะสมต่อสภาวะเศรษฐกิจและสังคมเพื่อให้รูปแบบการใช้ที่ดินที่ดี
ที่สุดและเป็นที่ยอมรับโดยมีความมุ่งหมายให้การใช้ที่ดินที่ก าหนดขึ้นนั้นตอบสนองความต้องการของ
ประชาชนมากที่สุด (FAO, 1989) หรือหมายถึง การวางนโยบายการแบ่งเขตที่ดินออกไปตามวัตถุประสงค์
ต่างๆ (โสภณ, 2521) ซึ่งการวางนโยบายและแผนการใช้ที่ดินนั้นต้องให้เหมาะสมกับสภาพของดิน และ
สอดคล้องกับประเภทของดินที่ได้จ าแนกไว้ (มาตรา 4 พระราชบัญญัติพัฒนาที่ดิน พ.ศ. 2551)
การวางแผนการใช้ที่ดินเป็นเครื่องมือส าคัญในการถ่วงดุลระหว่างการแบ่งปันการใช้ที่ดินตาม
ความต้องการของคนหลายกลุ่มในพื้นที่ใดพื้นที่หนึ่ง เพื่อตอบสนองต่อความต้องการรวม 6 ประการ ได้แก่
แหล่งผลิตอาหาร ที่อยู่อาศัย โรงงานอุตสาหกรรม สถานที่พักผ่อนหย่อนใจ เส้นทางคมนาคม และพื้นที่เพื่อ
ความมั่นคง (Stamp, 1967) และเป็นกระบวนการด าเนินงานที่มุ่งแนะน าและแสดงให้เห็นถึงวัตถุประสงค์หรือ
เป้าหมายของรัฐในการใช้ประโยชน์จากทรัพยากรที่ดินและทรัพยากรอื่นๆ ที่เกี่ยวข้อง โดยการด าเนินงาน
จะต้องมีการพิจารณาต่อเนื่องกันไปถึงเป้าหมายที่ตั้งไว้ (สมเจตน์, 2524) และเป็นการคาดคะเนการใช้ที่ดิน
ตามศักย์ของทรัพยากรดิน โดยมีพื้นฐานจากการเปรียบเทียบความสัมพันธ์ระหว่างความต้องการของผู้ใช้
ที่ดินกับการตอบสนองของทรัพยากรและสิ่งแวดล้อม เพื่อจัดให้มีผลตอบแทนสูงสุด ขณะเดียวกันก็เป็นการ
รักษาทรัพยากรเหล่านั้นไว้ใช้ในอนาคตได้ด้วย (วันชัย และคณะ, 2530)
3.5 การพัฒนาที่ดินตามสภาพปัญหา
3.5.1 การพัฒนาที่ดิน (land development) หมายถึง การปฏิบัติการใดๆ ในอันที่จะท า
ให้การใช้ที่ดินบังเกิดผลดี หรือมีประโยชน์ต่อประชากรและประเทศชาติโดยส่วนรวมทั้งด้านเศรษฐกิจ สังคม
และการเมือง ซึ่งหลักการพัฒนาที่ดินสามารถแบ่งออกได้เป็น 2 อย่าง คือ 1) พัฒนาที่ดินในพื้นที่ที่ยังไม่เคยใช้
ประโยชน์ให้มาอยู่ในรูปที่ใช้ประโยชน์ในกิจกรรมต่างๆ ได้ เช่น การพัฒนาเพื่อน ามาใช้ทางด้านเกษตรกรรม
อุตสาหกรรม พาณิชยกรรม และที่อยู่อาศัย เป็นต้น แต่การใช้ประโยชน์ที่ดินดังกล่าวจะต้องไม่ส่งผลกระทบ
