Page 238 - รายงานการสำรวจดินเขตพัฒนาที่ดินลุ่มน้ำคลองแม่ยะมา - คลองม่วง ลำดับที่ ตก.6 (2556) ลุ่มน้ำสาขาคลองวังเจ้า (รหัส 0618) ลุ่มน้ำหลักแม่น้ำปิง (รหัส 06) พื้นที่ดำเนินการ บ้านเด่นวัว หมู่ที่ 4 ตำบลเชียงทอง อำเภอวังเจ้า จังหวัดตาก
P. 238
ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน
178
2. บริเวณพื้นที่ดินดอนปลูกข้าว พื้นที่นามีลักษณะลุ่มๆ ดอนๆ คันนามีขนาด
เล็กและเป็นผืนนาแปลงเล็กแปลงน้อย ควรปรับรูปแปลงนาลักษณะที่ 1 เพื่อช่วยให้ดินสามารถเก็บกักน้ าได้
มากขึ้นและเพียงพอส าหรับการเจริญเติบโตของข้าว เป็นต้น
3. ท าพื้นที่รับน้ าเพื่อรองรับน้ า มีทางน้ าหรือร่องน้ าไหลลงในพื้นที่ก่อสร้าง
นอกจากนี้รอบขอบพื้นที่รับน้ าส่งเสริมให้มีการปลูกหญ้าแฝกเพื่อป้องกันดินพังทลาย และกรองตะกอนดินที่
จะไหลลงในแหล่งน้ าลดปัญหาการตื้นเขิน สามารถสูบน้ าไปใช้กับนาข้าวเมื่อเกิดฝนทิ้งช่วง บนคันพื้นที่รับ
น้ าใช้ประโยชน์ในการปลูกผักและผลไม้ ในแหล่งน้ าเลี้ยงปลาเพื่อเป็นอาหารในครัวเรือน และขายเป็น
รายได้เสริมในครัวเรือน
(4) การติดตามประเมินผล หลังจากการจัดตั้งเป็นเขตพัฒนาที่ดินในพื้นที่ด าเนินการนี้
แล้ว ควรมีการติดตามผลการด าเนินงานในด้านโครงสร้างการอนุรักษ์ดินและน้ า ระบบการผลิตทางการเกษตร
การปรับปรุงบ ารุงดินเพื่อเพิ่มผลผลิต เพื่อให้ทราบถึงปัญหาอุปสรรค และก าหนดแนวทางแก้ไขได้อย่างถูกต้อง
(5) การขยายผล การพัฒนาที่ดินในบริเวณพื้นที่ด าเนินการซึ่งเป็นพื้นที่ตัวแทนสภาพ
ปัญหาของเขตพัฒนาที่ดินลุ่มน้ าคลองแม่ยะมา-คลองม่วง มีการจ ากัดบริเวณไว้เพียงส่วนหนึ่ง เพื่อให้การ
พัฒนาที่ดินเพื่อการเกษตรมีประสิทธิภาพ เป็นรูปธรรม และเกิดความยั่งยืน ควรมีการขยายผลโดยก าหนด
พื้นที่ด าเนินการเพิ่มเติมภายในบริเวณลุ่มน้ าคลองแม่ยะมา-คลองม่วง เพื่อให้งานพัฒนาที่ดินครอบคลุมทุก
สภาพปัญหาในพื้นที่เขตพัฒนาที่ดินลุ่มน้ า
(6) ควรมีการบูรณาการร่วมกับหน่วยงานอื่นๆ เพื่อให้เกษตรกรได้รับการดูแลแก้ไข
ปัญหาอย่างครบถ้วนจนสามารถพึ่งพาตัวเองได้อย่างยั่งยืน
9. วิจารณ์ผลและข้อเสนอแนะ
การจัดท าเขตพัฒนาที่ดิน มีจุดมุ่งหมายที่จะจัดระบบงานพัฒนาที่ดินของกรมพัฒนาที่ดิน
ให้เป็นรูปธรรม ป้องกันและแก้ไขปัญหาความเสื่อมโทรมของทรัพยากรดินและที่ดิน พัฒนาพื้นที่ที่ประสบ
ปัญหาในด้านการเกษตรในลักษณะของพื้นที่ลุ่มน้ า ในการก าหนดพื้นที่ด าเนินการถือว่าเป็นตัวแทนของ
พื้นที่เขตพัฒนาที่ดินและพื้นที่ลุ่มน้ าสาขาได้เป็นอย่างดี เนื่องจากเป็นพื้นที่ที่มีปัญหาเช่นเดียวกับปัญหาที่
พบในพื้นที่เขตพัฒนาที่ดิน และพื้นที่ลุ่มน้ าสาขา ซึ่งจากการศึกษาและวิเคราะห์ทรัพยากรธรรมชาติในพื้นที่
ลุ่มน้ าสาขาคลองวังเจ้า เขตพัฒนาที่ดินลุ่มน้ า และพื้นที่ด าเนินการคือ ปัญหาดินตื้นปนกรวดและลูกรัง
ความอุดมสมบูรณ์ต่ า มีการชะล้างพังทลาย สูญเสียหน้าดิน ดังนั้น ผลของการศึกษาและพัฒนาที่ดินในพื้นที่
ด าเนินการจึงสามารถน าไปขยายผลในพื้นที่เขตพัฒนาที่ดินและพื้นที่ลุ่มน้ าสาขาได้ทั้งลุ่มน้ า ท าให้สามารถ
หาแนวทางการจัดการและการแก้ไขปัญหาทรัพยากรดินในพื้นที่ได้ และการพัฒนาพื้นที่จะประสบผลส าเร็จ
ได้ หน่วยงานภาครัฐต้องให้ความช่วยเหลือและสนับสนุน รวมถึง มีการบูรณาการร่วมกัน ดังนั้น นอกจาก
เกษตรกรในพื้นที่แล้ว หน่วยงานภาครัฐที่เกี่ยวข้องทุกหน่วยงานควรให้การสนับสนุน ให้การช่วยเหลือ และ
ท างานในเชิงบูรณาการเพิ่มมากขึ้น เพื่อให้การพัฒนาพื้นที่เกิดประสิทธิภาพสูงสุดและมีความยั่งยืน

