Page 79 - เอกสารประกอบการประชุมวิชาการกรมพัฒนาที่ดิน ปี2560 วิชาการงานพัฒนาที่ดิน ขับเคลื่อนคุณภาพชีวิตเกษตรกรสู่ความยั่งยืน : ระหว่างวันที่ 19-21 กรกฎาคม 2560 ณ โรงแรมสยามออเรียนทัล อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน

ประชุมวิชาการกรมพัฒนาที่ดิน ปี 2560 “วิชาการงานพัฒนาที่ดิน ขับเคลื่อนคุณภาพชีวิตเกษตรกรสู่ความยั่งยืน” วันที่ 19 - 21 กรกฎาคม 2560

ผลของการใช้ปุ๋ยอินทรีย์ร่วมกับปุ๋ยเคมี ต่อการเจริญเติบโตและผลผลิตของแตงโม ในดินทราย
ชุดดินบ้านไผ่ จังหวัดมหาสารคาม

Effects of Organic Fertilizers with Chemical Fertilizer on Growth and Yield of

Watermelon in Sandy Soil, Banphai Soil Series, Mahasarahkam Province

วนิดา พานิกร และ ศิวพร ศีลเตโช
Vanida Panikorn and Sriwapon Sintesho
ส านักงานพัฒนาที่ดินเขต 5 กรมพัฒนาที่ดิน

Land Development Regional Office 5,
Land Development Department, Khonkaen Provience

บทคัดย่อ

ผลของการใช้ปุ๋ยอินทรีย์ร่วมกับปุ๋ยเคมี ต่อการเจริญเติบโตและผลผลิตของแตงโมในดินทราย ชุดดิน
บ้านไผ่ จังหวัดมหาสารคาม ท าการทดลองที่แปลงเกษตรกร บ้านหินลาดพัฒนา ต าบลท่าสองคอน อ าเภอเมือง

จังหวัดมหาสารคาม เพื่อศึกษาการใช้ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูงร่วมกับปุ๋ยเคมีต่อผลผลิตของแตงโม และศึกษาการ
เปลี่ยนแปลงของสมบัติทางเคมีและกายภาพของดิน และผลตอบแทนทางเศรษฐกิจ วางแผนการทดลองแบบ RCB

จ านวน 3 ซ า มี 7 ต ารับการทดลอง ประกอบด้วย แปลงใส่ปุ๋ยเคมีตามค่าวิเคราะห์ดิน, ปุ๋ยเคมีตามอัตรา

ค าแนะน า, ปุ๋ยเคมี ½ อัตราแนะน า+ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูง 600 กิโลกรัมต่อไร่, ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูง 300
กิโลกรัมต่อไร่, ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูง 600 กิโลกรัมต่อไร่, ปุ๋ยเคมี ½ อัตราแนะน า+ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูง 150

กิโลกรัมต่อไร่ และปุ๋ยเคมี ½ อัตราแนะน า+ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูง 300 กิโลกรัมต่อไร่ โดยทุกแปลง จะฉีดพ่น
สารสกัดสมุนไพรไล่แมลงศัตรูพืชร่วมด้วย พืชทดสอบ คือ แตงโมพันธุ์กินรี ผลการทดลอง พบว่า หลังเก็บผลผลิต

แตงโม วิธีการใส่ปุ๋ยเคมี ½ อัตราแนะน าร่วมกับปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูง 300 กิโลกรัมต่อไร่ ให้ผลผลิตน าหนักสด

เฉลี่ยสูงสุด คือ 4,132.62 กิโลกรัมต่อไร่ รองลงมาคือวิธีการที่ใช้ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูง 600 กิโลกรัมต่อไร่ และ
วิธีการที่ใช้ปุ๋ยเคมีตามอัตราแนะน า ให้ผลผลิตน าหนักสด 3,971.61 และ 3,829.87 กิโลกรัมต่อไร่ ตามล าดับ และ

แปลงใส่ปุ๋ยเคมี ½ อัตราแนะน าร่วมกับปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูง 150 กิโลกรัมต่อไร่ ให้ผลผลิตสดต่ าสุด คือ 3,502.81

กิโลกรัมต่อไร่ โดยไม่มีความแตกต่างจากต ารับอื่นๆ อย่างมีนัยส าคัญทางสถิติ แต่ให้ผลผลิตแตงโมสดแตกต่างกัน
ตามต ารับการทดลอง การใช้วัสดุปรับปรุงดินชนิดต่างๆ ได้แก่ โดโลไมท์ ปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูง ท าให้ดินมีความอุดม

สมบูรณ์เพิ่มขึ น ปรับสภาพความเป็นกรดเป็นด่างให้ดีขึ น หลังการทดลอง พบว่า ธาตุอาหารในดิน ได้แก่ ปริมาณ

ฟอสฟอรัส โพแทสเซียม แคลเซียม แมกนีเซียม และค่าความจุแลกเปลี่ยนประจุบวกเพิ่มขึ น ค่าปฏิกิริยาดินเพิ่มขึ น
ความหนาแน่นรวมของดินลดลง เมื่อค านวณผลตอบแทนทางด้านเศรษฐกิจแล้วปรากฏว่า การใช้ปุ๋ยเคมีอัตรา

แนะน า มีรายได้สุทธิดีที่สุด คือ 22,639 บาทต่อไร่ รองลงมาคือการใช้ปุ๋ยเคมีตามค่าวิเคราะห์ดิน และการใช้
ปุ๋ยเคมี ½ อัตราแนะน าร่วมกับปุ๋ยอินทรีย์คุณภาพสูง 300 กิโลกรัมต่อไร่ มีรายได้สุทธิ 21,437 และ 21,326 บาท

ต่อไร่ ตามล าดับ

57