Page 34 - เอกสารประกอบการประชุมวิชาการกรมพัฒนาที่ดิน ปี2560 วิชาการงานพัฒนาที่ดิน ขับเคลื่อนคุณภาพชีวิตเกษตรกรสู่ความยั่งยืน : ระหว่างวันที่ 19-21 กรกฎาคม 2560 ณ โรงแรมสยามออเรียนทัล อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน

ประชุมวิชาการกรมพัฒนาที่ดิน ปี 2560 “วิชาการงานพัฒนาที่ดิน ขับเคลื่อนคุณภาพชีวิตเกษตรกรสู่ความยั่งยืน” วันที่ 19 - 21 กรกฎาคม 2560

การใช้พืชตระกูลถั่วอาหารสัตว์เพื่อการอนุรักษ์ดินและน ้าในสวนยางพาราปลูกใหม่
Leguminosae Forage Crops for Soil and Water Conservation in Para-Rubber

(Hevea brasiliensis)

2
1
วินัย ชมบุตร จารุวรรณ เฮียงมะณี จารุภรณ์ โต๊ะแสง สุรเชษฐ์ นาราภัทร์
1
1
1
1
Winai Chombut Jaruwan Heangmanee Jaruporn Tousang and Surachet Naraput
1
2
1 กองวิจัยและพัฒนาการจัดการที่ดิน กรมพัฒนาที่ดิน กรุงเทพฯ
1 Research and Development for Land Management Division,
Land Development Department, Bangkok
2 ส านักวิทยาศาสตร์เพื่อการพัฒนาที่ดิน กรมพัฒนาที่ดิน กรุงเทพฯ
2 Office of Science for Land Development,
Land Development Department, Bangkok

บทคัดย่อ

การศึกษาผลของการปลูกพืชตระกูลถั่วอาหารสัตว์ชนิดต่างๆ เพื่อการอนุรักษ์ดินและน้ าในแปลง
ยางพารา ด าเนินการทดลอง ณ ศูนย์วิจัยการอนุรักษ์ดินและน้ า อ าเภอปากช่อง จังหวัดนครราชสีมา มี

วัตถุประสงค์เพื่อเปรียบเทียบชนิดของพืชตระกูลถั่วอาหารสัตว์ที่ใช้ในการปลูกเป็นพืชคลุมดินที่เหมาะสมใน

สวนยางพาราและมีผลต่อการเจริญเติบโตของต้นยางพารา ช่วยป้องกันการชะล้างพังทลายของดิน รวมทั้งการ
เปลี่ยนสมบัติทางเคมีและทางกายภาพของดิน ตั้งแต่ ปี 2553-2557 โดยวางแผนการทดลองแบบ

Randomized Complete Block Design (RCBD) มี 6 ต ารับการทดลอง จ านวน 3 ซ้ า มีต ารับการทดลอง

ดังนี้ 1) แปลงควบคุม (หญ้าธรรมชาติ) 2) การปลูกแซมด้วยถั่วลิสงเถา 3) การปลูกแซมด้วยถั่วท่าพระสไตโล
4) การปลูกแซมด้วยถั่วฮามาต้า 5) การปลูกแซมด้วยถั่วมะแฮะ และ 6) การปลูกแซมด้วยถั่วไมยรา

ผลการทดลอง พบว่า การเจริญเติบโตของต้นยางพาราทางด้านความสูงไม่มีความแตกต่างกันทางสถิติ
แต่อย่างไรก็ตาม ต้นยางพาราในแปลงที่ปลูกแซมด้วยถั่วท่าพระสไตโล มีแนวโน้มให้ความสูงและขนาดของเส้น

ผ่านศูนย์กลางของล าต้นสูงที่สุด ทั้งนี้ พบว่า ต้นยางพาราในแปลงที่ปลูกแซมด้วยหญ้าธรรมชาติ (แปลง

ควบคุม) มีขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางของล าต้นน้อยที่สุด การสูญเสียน้ าหนักตะกอนดินต่อไร่ พบว่า ในปีที่ 1 แปลง
ยางพาราที่มีการปลูกแซมด้วยหญ้าธรรมชาติ (แปลงควบคุม) มีปริมาณการสูญเสียตะกอนดินมากที่สุด ซึ่งมี

ความแตกต่างอย่างมีนัยส าคัญยิ่งทางสถิติกับต ารับการทดลองอื่น ส่วนในปีที่ 2-4 พบว่า ทุกต ารับการทดลองมี
การสูญเสียปริมาณตะกอนดินที่ลดลงอย่างต่อเนื่อง และไม่แตกต่างกันทางสถิติ ทั้งนี้ ในปีที่ 4 นั้น แปลง

ยางพาราที่มีการปลูกแซมด้วยถั่วท่าพระสไตโล มีการสูญเสียปริมาณตะกอนดินน้อยที่สุด ส่วนการเปลี่ยนแปลง

สมบัติดิน พบว่า การปลูกพืชตระกูลถั่วอาหารสัตว์ชนิดต่างๆ แซมต้นยางพารานั้น ท าให้สมบัติของดินในทุก
ต ารับการทดลองดีขึ้นอย่างต่อเนื่อง รวมถึงแปลงที่มีหญ้าธรรมชาติขึ้นแซมในแปลงยางพาราด้วย

13