Page 236 - เอกสารประกอบการประชุมวิชาการกรมพัฒนาที่ดิน ปี2560 วิชาการงานพัฒนาที่ดิน ขับเคลื่อนคุณภาพชีวิตเกษตรกรสู่ความยั่งยืน : ระหว่างวันที่ 19-21 กรกฎาคม 2560 ณ โรงแรมสยามออเรียนทัล อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน

ประชุมวิชาการกรมพัฒนาที่ดิน ป 2560 “วิชาการงานพัฒนาที่ดิน ขับเคลื่อนคุณภาพชีวิตเกษตรกรสูความยั่งยืน” วันที่ 19 - 21 กรกฎาคม 2560

เชื้อราอารบัสคูลารไมคอรไรซาสงเสริมการดูดใชธาตุอาหารและเพิ่มผลผลิตขาวโพดเลี้ยงสัตว

Arbuscular Mycorrhizal Fungi of Enchaning Plant Nutrient Uptakeand Increasing Maize Yield

กองเทคโนโลยีชีวภาพทางดิน กรมพัฒนาที่ดิน

บทคัดยอ

การศึกษาเชื้อราอารบัสคูลารไมคอรไรซาสงเสริมการดูดใชธาตุอาหาร และเพิ่มผลผลิตขาวโพดเลี้ยง
สัตวระหวางป 2557-2559 เพื่อแยกและคัดเลือกชนิดเชื้อราอารบัสคูลารไมคอรไรซาที่มีประสิทธิภาพตอการ

เพิ่มปริมาณสปอร และการเขาอยูอาศัยในรากขาวโพด จากการเก็บตัวอยางดิน 90 ตัวอยาง พบวา มีเพียง
จํานวน 5 ไอโซเลท ไดแก รหัส Lp-C4 KCh-C16 PhB-C45 L-C59 และ MH-C90 ที่มีประสิทธิภาพการเพิ่ม
ปริมาณสปอร และการเขาอยูอาศัยในรากขาวโพด จําแนกไดเปน 3 สายพันธุ ไดแก Glomus aggregatum,
Glomus intraradices และ Acaulosporamorrowiae การเขาอยูอาศัยในรากมีคาเฉลี่ยระหวาง 59.50-

76.55 เปอรเซ็นต ปริมาณสปอรมีคาเฉลี่ยระหวาง 40-60 สปอรตอกรัมดิน และทดสอบประสิทธิภาพของเชื้อ
ราอารบัสคูลารไมคอรไรซาแบบรวมเชื้อทั้ง 3 สายพันธุตอการดูดใชธาตุอาหารและการเพิ่มผลผลิตของขาวโพด
เลี้ยงสัตวในแปลงทดลอง พื้นที่ทดสอบตําบลวังขนาย อําเภอทามวง จังหวัดกาญจนบุรี วางแผนการทดลอง
แบบ RCBD ประกอบดวย 7 ตํารับทดลอง 3 ซ้ํา ดังนี้ ตํารับ 1 ควบคุม ตํารับ 2 ไมคอรไรซา ตํารับ 3 ไมคอรไรซา

รวมกับแบคทีเรียสรางฮอรโมนพืชและแบคทีเรียตรึงไนโตรเจน ตํารับ 4 ไมคอรไรซารวมกับปุยเคมี 75 %
ตํารับ 5 ไมคอรไรซารวมกับแบคทีเรียสรางฮอรโมนพืช แบคทีเรียตรึงไนโตรเจนและปุยเคมี 75 % ตํารับ
6 ไมคอรไรซารวมกับปุยเคมี 50 % ตํารับ 7 ไมคอรไรซารวมกับแบคทีเรียสรางฮอรโมนพืชแบคทีเรียตรึง
ไนโตรเจน และปุยเคมี 50 % จากผลการทดลองพบวา การใสเชื้อราอารบัสคูลารไมคอรไรซาแบบรวมเชื้อ

ทั้ง 3 สายพันธุ รวมกับแบคทีเรียตรึงไนโตรเจน และแบคทีเรียสรางฮอรโมน รวมกับการใชปุยเคมี
50 เปอรเซ็นต มีผลตอการดูดใชธาตุอาหารของขาวโพดเลี้ยงสัตวมากที่สุด ไดแก ปริมาณไนโตรเจน ฟอสฟอรัส
โพแทสเซียม แคลเซียม และแมกนีเซียม มีคาเฉลี่ยเทากับ 63.6 12.56 50.46 22.04 และ 10.89 กิโลกรัมตอไร

ตามลําดับ และเพิ่มผลผลิตขาวโพดเลี้ยงสัตวสูงสุด 1,877.1 กิโลกรัมตอไร ผลผลิตเพิ่มขึ้น 84.64 เปอรเซ็นต
เมื่อเปรียบเทียบกับการไมใสเชื้อราอารบัสคูลารไมคอรไรซา และผลผลิตเพิ่มขึ้น เมื่อเปรียบเทียบกับการใสเชื้อ
ราอารบัสคูลารไมคอรไรซาเพียงอยางรวมกับปุยเคมีที่อัตรา 50 เปอรเซ็นต หรือการใสเชื้อราอารบัสคูลารไม
คอรไรซาเพียงอยาง เทากับ 26.79 และ 29.90 เปอรเซ็นต ตามลําดับ

208
207