Page 167 - เอกสารประกอบการประชุมวิชาการกรมพัฒนาที่ดิน ปี2560 วิชาการงานพัฒนาที่ดิน ขับเคลื่อนคุณภาพชีวิตเกษตรกรสู่ความยั่งยืน : ระหว่างวันที่ 19-21 กรกฎาคม 2560 ณ โรงแรมสยามออเรียนทัล อำเภอหาดใหญ่ จังหวัดสงขลา

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน

ประชุมวิชาการกรมพัฒนาที่ดิน ปี 2560 “วิชาการงานพัฒนาที่ดิน ขับเคลื่อนคุณภาพชีวิตเกษตรกรสู่ความยั่งยืน” วันที่ 19 - 21 กรกฎาคม 2560

ประสิทธิภาพชุดตรวจดินภาคสนามกรมพัฒนาที่ดินส าหรับให้ค าแนะน าปุ๋ย
Efficiency of LDD Soil Testing Kit for Chemical Fertilizer Recommendation

2
1
3
ทนงศักดิ์ ปะระไทย สุวิมล พุทธจรรยาวงศ์ นางสุพัตรา จีรัตน์ ปริวัตร ศรีค ามูล ปวีณา เกษทัน
1
6
4
2
7
8
1
ทรายแก้ว อนากาศ ดานิเอล มูลอย ทิวา ปาตีค า ก าจรศักดิ์ ปัญญาดี สุนีย์รัตน์ โลหะโชติ
2
1
5
8
7
ชุติมา จันทร์เจริญ สุทธิพงศ์ วทานียเวช กรวิกา รัตนนพนันทน์ ณธรรศ สมจันทร์ มยุรี ปละอุด
8
7
สาธิต กาละพวก พัชรีภรณ์ ดีมุกข์ดา
1 กลุ่มวิชาการเพื่อการพัฒนาที่ดิน ส านักงานพัฒนาที่ดินเขต 6 สถานีพัฒนาที่ดินล าพูน
2
ส านักงานพัฒนาที่ดินเขต 6 ศูนย์ปฏิบัติการพัฒนาที่ดินโครงการหลวง ส านักงานพัฒนาที่ดินเขต 6
3
4
กลุ่มวิชาการเพื่อการพัฒนาที่ดิน ส านักงานพัฒนาที่ดินเขต 7 กลุ่มวิเคราะห์ดิน ส านักงานพัฒนาที่ดินเขต 7
5
6 สถานีพัฒนาที่ดินเชียงราย ส านักงานพัฒนาที่ดินเขต 7 กลุ่มวิชาการเพื่อการพัฒนาที่ดิน ส านักงานพัฒนาที่ดินเขต 8
7
8 กลุ่มวิชาการเพื่อการพัฒนาที่ดิน ส านักงานพัฒนาที่ดินเขต 9
บทคัดย่อ
การทดลองปุ๋ยในแปลงทดลองของคณะนักวิจัยจากส านักงานพัฒนาที่ดินเขตต่าง ๆ จ านวน 4 แห่ง
ด าเนินการในปี พ.ศ. 2556-2558 โดยมีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาการตอบสนองของ ข้าว ข้าวโพด พืชผักบางชนิดที่
ปลูกบนพื้นที่ราบและพื้นที่สูงต่ออัตราการใส่ปุ๋ยเคมี 6 อัตรา ในรายงานนี้จะน าเสนอเฉพาะงานทดลองในปี
พ.ศ. 2558 เพื่อประเมินประสิทธิภาพของชุดตรวจดินภาคสนามกรมพัฒนาที่ดิน ส าหรับการให้ค าแนะน าการ
ใส่ปุ๋ยเคมีในการทดลอง ข้าว ข้าวโพด คะน้า ผักกาดกวางตุ้งและหอมแบ่ง ใช้แผนการทดลองแบบสุ่มสมบูรณ์
ในบล็อค มี 4 ซ้ า และ 6 กรรมวิธี (Treatment, T) ซึ่งเป็นอัตราการใส่ปุ๋ยเคมีอัตราต่างๆ ดังนี้

T1) อัตราควบคุม ซึ่งไม่มีการใส่ปุ๋ยเคมีใดๆ T2) อัตราเกษตรกร T3) อัตราแนะน าของกรมวิชาการเกษตร

(DOA) หรือกรมการข้าว (RD) T4) อัตราตามความต้องการไนโตรเจนของพืช T5) อัตราสูงสุดที่แนะน าโดย
กรมวิชาการเกษตรหรือกรมการข้าว และ T6) อัตราตามค่าวิเคราะห์ดินโดยชุดตรวจดินภาคสนาม ส าหรับการ

ทดลองในพืชผักบนพื้นที่สูง คือ ผักกาดหวานและผักกาดหอมห่อ เป็นการทดลองแบบ Observation โดยใช้

3 พื้นที่ต่อผัก 1 ชนิด แต่ละพื้นที่ใช้อัตราปุ๋ย 2 อัตรา คือ T2 และ T6 แต่ละอัตรามีการเก็บตัวอย่าง 7 ตัวอย่าง
วิเคราะห์ความแตกต่างของข้อมูลในทางสถิติโดยใช้ F test ส าหรับการทดลองแบบ RCB และเปรียบเทียบ

ความแตกต่างของค่าเฉลี่ยโดย LSD ส่วนการทดลองแบบ Observation วิเคราะห์ข้อมูลในทางสถิติโดยใช้

T test ในการประเมินประสิทธิภาพของชุดตรวจดินภาคสนาม จะใช้ข้อมูลของ T2 T3 และ T6 ส าหรับ
การทดลองแบบ RCB ส่วนการทดลองพืชผักบนพื้นที่สูงใช้ข้อมูลของ T2 และ T6 ข้อมูลที่ใช้พิจารณา ได้แก่

ค่าวิเคราะห์อินทรียวัตถุ ฟอสฟอรัสที่เป็นประโยชน์ได้ และโพแทสเซียมที่สามารถแลกเปลี่ยนได้ของดิน
ก่อนปลูก ปริมาณการใส่ไนโตรเจน (N) ฟอสฟอรัส (P O ) และโพแทสเซียม (K O) ต้นทุนด้านปุ๋ย ผลผลิต
2
2 5
รายได้และรายได้ต่อต้นทุนด้านปุ๋ยหนึ่งหน่วย ของการใช้ปุ๋ยอัตราที่คัดเลือกไว้ ในการเปรียบเทียบค่าวิเคราะห์

ถือว่าระดับของอินทรียวัตถุ ฟอสฟอรัสที่เป็นประโยชน์ และโพแทสเซียมที่สามารถแลกเปลี่ยนได้ระหว่างการ
ตรวจดินด้วยชุดตรวจดินกับการวิเคราะห์ดินจากห้องปฏิบัติการวิเคราะห์ มีความแตกต่างกันไม่เกิน 1 ระดับ

142