Page 437 - รายงานการจัดการทรัพยากรดินเพื่อการปลูกพืชเศรษฐกิจหลักตามกลุ่มชุดดิน เล่มที่ 1 ดินบนพื้นที่ราบต่ำ

423

6.4 การปรับปรุงความอุดมสมบูรณของดิน ทําไดหลายวิธีดังนี้

6.4.1 ปลูกพืชหมุนเวียนที่มีพืชตระกูลถั่วสอดแทรกอยูในระบบการปลูกพืชหลัก จะชวยเพิ่มความ

อุดมสมบูรณของดิน และเพิ่มผลผลิตของพืชหลัก

6.4.2 ปลูกพืชปุยสดแลวไถกลบลงไปในดิน เปนอีกวิธีหนึ่งที่ชวยปรับปรุงสมบัติทางกายภาพ เคมี

และความอุดมสมบูรณชองดิน ปุยพืชสดที่แนะนําไดแกพืชตระกูลถั่ว เชน ปอเทือง โสนอัฟริกัน และถั่ว
ตางๆ โดยปลูกกอนพืชหลัก 2-3 เดือนแลวไถกลบเมื่อพืชปุยสดออกดอก หากใชวิธีนี้อยางสม่ําเสมอ จะชวย

เพิ่มความอุดมสมบูรณของดินใหสูงขึ้น

7. ขอเสนอแนะ

กลุมชุดดินที่ 18 มีศักยภาพเหมาะสมที่จะใชทํานาในชวงฤดูฝน และปลูกพืชไรอายุสั้นและพืชผัก

ในฤดูแลง แตเพื่อใหการใชที่ดินมีประสิทธิภาพและเกิดประสิทธิผลสูงสุด ควรจัดระบบการใชที่ดิน “แบบไร

นาสวนผสม โดยแบงการใชที่ดินออกเปนสวนๆ ดังนี้

7.1 พื้นที่ปลูกขาว ควรเปนพื้นที่ราบต่ําสุดเนื่องจากในฤดูฝนน้ําจะขังเร็วกวาพื้นที่สวนอื่น และมัก

ไมขาดน้ําในการปลูกขาว พื้นที่สวนนี้อาจปรับปรุงเพื่อใชปลูกพืชไรอายุสั้น และพืชผักตางๆ กอนและหลัง
การปลูกขาวไดดวย รูปแบบการใชที่ดินดังกลาวนี้ เกษตรกรในจังหวัดเชียงใหม เชียงราย ลําพูน เพชรบูรณ

และอุตรดิตถ ไดปฏิบัติอยางกวางขวาง

7.2 พัฒนาเปนพื้นที่ปลูกพืชไรและพืชสวนตลอดป ควรใชพื้นที่คอนขางดอน ทําคันลอมรอบ

เพื่อปองกันน้ําทวม ปรับระดับพื้นที่ภายในแปลงใหสม่ําเสมอ และปรับปรุงการระบายน้ําของดินโดยการยก
รองปลูกและทํารองระบายน้ํารอบแปลง สําหรับวิธีจัดการดินเพื่อปลูกพืชไร พืชผักและไมผล ซึ่งกลาวไวใน

หัวขอที่ 8

7.3 พื้นที่พัฒนาแหลงน้ํา ควรอยูระหวางพื้นที่นาขาว พืชไร ไมผลและพืชผักตางๆ ไมลุมและดอน
3
จนเกินไป ขนาดของสระน้ําที่จะพัฒนาควรเปนขนาดแหลงน้ําประจําไรนา คือ มีความจุประมาณ 1,250 ม
สวนจํานวนสระที่ขุดขึ้นอยูกับปริมาณน้ําที่ตองการใช สําหรับแหลงน้ําที่พัฒนาควรใชเลี้ยงปลาน้ําจืดที่เลี้ยง

งาย โตเร็วและเปนที่ตองการของตลาด เชน ปลาไน ปลานิล ปลาดุก ปลาสวาย ปลาหมอตาล ปลาเทโพ

และอื่นๆ สําหรับบริเวณคันดินรอบบอหรือสระ ควรใชปลูกไมผล เชน มะมวง ขนุน ฝรั่ง กลวย ฯลฯ รวมทั้ง
ไมดอกและไมประดับตางๆ เพื่อเสริมรายไดอีกทางหนึ่ง นอกจากนี้ บริเวณคันดินรอบบอควรปลูกหญา เชน

หญาแฝกทั้งดานในและดานนอก เพื่อปองกันการกัดเซาะดินบริเวณรอบบอดวย

7.4 พื้นที่เลี้ยงสัตว ควรใชบริเวณพื้นที่ใกลแหลงน้ําในการเลี้ยงสัตว เชน ไก หมูและเปด โดยสราง

โรงเรือนใกลขอบบอและโรงเรือนบางสวนยื่นลงไปในบอปลา ใหสัตวเลี้ยงถายมูลลงในบอน้ําเพื่อเปนอาหาร
ของปลา