Page 395 - รายงานการจัดการทรัพยากรดินเพื่อการปลูกพืชเศรษฐกิจหลักตามกลุ่มชุดดิน เล่มที่ 1 ดินบนพื้นที่ราบต่ำ

381

7.1 พื้นที่ปลูกขาว ควรเปนพื้นที่ราบต่ําสุดเนื่องจากในฤดูฝนน้ําจะขังเร็วกวาพื้นที่สวนอื่น และมัก

ไมขาดน้ําในการปลูกขาว พื้นที่สวนนี้อาจปรับปรุงเพื่อใชปลูกพืชไรอายุสั้น และพืชผักตางๆ กอนและหลัง
การปลูกขาวไดดวย รูปแบบการใชที่ดินดังกลาวนี้ เกษตรกรในจังหวัดเชียงใหม เชียงราย ลําพูน เพชรบูรณ

และอุตรดิตถ ไดปฏิบัติอยางกวางขวาง

7.2 พัฒนาเปนพื้นที่ปลูกพืชไรและพืชสวนตลอดป ควรใชพื้นที่คอนขางดอน ทําคันลอมรอบ

เพื่อปองกันน้ําทวม ปรับระดับพื้นที่ภายในแปลงใหสม่ําเสมอ และปรับปรุงการระบายน้ําของดินโดยการยก
รองปลูกและทํารองระบายน้ํารอบแปลง สําหรับวิธีจัดการดินเพื่อปลูกพืชไร พืชผักและไมผล ซึ่งกลาวไวใน

หัวขอที่ 8

7.3 พื้นที่พัฒนาแหลงน้ํา ควรอยูระหวางพื้นที่นาขาว พืชไร ไมผลและพืชผักตางๆ ไมลุมและดอน
3
จนเกินไป ขนาดของสระน้ําที่จะพัฒนาควรเปนขนาดแหลงน้ําประจําไรนา คือ มีความจุประมาณ 1,250 ม
สวนจํานวนสระที่ขุดขึ้นอยูกับปริมาณน้ําที่ตองการใช สําหรับแหลงน้ําที่พัฒนาควรใชเลี้ยงปลาน้ําจืดที่เลี้ยง

งาย โตเร็วและเปนที่ตองการของตลาด เชน ปลาไน ปลานิล ปลาดุก ปลาสวาย ปลาหมอตาล ปลาเทโพ

และอื่นๆ สําหรับบริเวณคันดินรอบบอหรือสระ ควรใชปลูกไมผล เชน มะมวง ขนุน ฝรั่ง กลวย ฯลฯ รวมทั้ง
ไมดอกและไมประดับตางๆ เพื่อเสริมรายไดอีกทางหนึ่ง นอกจากนี้บริเวณคันดินรอบบอควรปลูกหญา เชน

หญาแฝกทั้งดานในและดานนอก เพื่อปองกันการกัดเซาะดินบริเวณรอบบอดวย

7.4 พื้นที่เลี้ยงสัตว ควรใชบริเวณพื้นที่ใกลแหลงน้ําในการเลี้ยงสัตว เชน ไก หมูและเปด โดยสราง

โรงเรือนใกลขอบบอและโรงเรือนบางสวนยื่นลงไปในบอปลา ใหสัตวเลี้ยงถายมูลลงในบอน้ําเพื่อเปนอาหาร
ของปลา

7.5 พื้นที่อยูอาศัย ควรเปนบริเวณพื้นที่สูงสุด สําหรับสัดสวนของพื้นที่ใชสอยอาจแบงดังนี้คือ

พื้นที่นา บริเวณที่ใชปลูกพืชไรและพืชผัก พื้นที่แหลงน้ําและที่อยูอาศัยควรมีอัตราสวนรอยละ ดังนี้ คือ

30:30:30:10 หรืออัตราสวนที่ใกลเคียงกัน การกําหนดอัตราสวนการใชที่ดินประเภทตางๆ ที่กลาวมานี้
ขึ้นอยูกับสภาพพื้นที่ ทักษะของเกษตรกรและสภาพเศรษฐกิจ ไดแก แหลงเงินทุน ความตองการผลิตผล

ของตลาดทั้งในและนอกทองถิ่น อยางไรก็ตามเกษตรกรควรยึดถือทฤษฎีใหมในการแกปญหาการขาด

แคลนน้ําเพื่อการเกษตร ของพระบาทสมเด็จพระเจาอยูหัวที่ทรงมีแนวพระราชดําริใหกันพื้นที่ประมาณ 30
เปอรเซ็นตเพื่อพัฒนาแหลงน้ํา