Page 150 - คู่มือการพัฒนาที่ดินสำหรับหมอดินอาสาและเกษตรกร

ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน

(2) บ่อน้ำ สระน้ำ จะต้องวางแนวปลูกหญ้าแฝกเป็นแถวตามแนวระดับ จำนวน 2 แถว คือ 3) พื้นที่ไหล่ถนน

แถวที่ 1 ขอบบ่อห่างจากริมขอบบ่อประมาณ 50 เซนติเมตร การปลูกหญ้าแฝกบริเวณด้านข้างของไหล่ถนน เป็นวิธีป้องกันความเสียหายของไหล่ถนนได้ดี
แถวที่ 2 ที่ระดับทางเข้า โดยเฉพาะถนนลูกรังมักประสบปัญหาถูกน้ำกัดเซาะจนเสียหาย การวางแนวปลูกหญ้าแฝกบริเวณด้านข้างของ

(3) คลองส่งน้ำ คลองระบายน้ำ แม่น้ำลำคลอง ปลูกเป็นแถวตามแนวระดับขนานไปตาม ไหล่ถนน แถวแรกอยู่บนไหล่ถนนแถวถัดลงไปอยู่ต่ำกว่าไหล่ถนนประมาณ 50-100 เซนติเมตร ทั้งนี้ขึ้นอยู่กับ
คลองส่งน้ำ หรือแม่น้ำลำคลองห่างจากริมคลองส่งน้ำหรือริมแม่น้ำลำคลอง 50 เซนติเมตร เปอร์เซ็นต์และความยาวของความลาดชัน ระยะห่างระหว่างต้นเช่นเดียวกับการปลูกการป้องกันการชะล้าง
^
(4) ร่องน้ำ ปลูกหญ้าแฝกพาดผ่านร่องน้ำเป็นรูปตัววีคว่ำ ส่วนแหลมของตัววีคว่ำจะอยู่ พังทลายของดินรูปแบบดังกล่าวข้างต้น โดยปลูกเป็นแนวเดี่ยวระยะระหว่างต้น 5-10 เซนติเมตร
กลางร่องน้ำ หันทวนน้ำ ส่วนแขนทั้งสองข้างของตัววีจะพาดขึ้นไปถึงบนฝั่ง

ร่องน้ำทั้ง 2 ด้าน โดยระยะระหว่างต้น 5 เซนติเมตร สำหรับกล้าเปลือยราก
และ10 เซนติเมตร สำหรับ

กล้าถุงขนาด 2x6 นิ้ว หรือ
อาจปลูกสลับฟันปลา

เพื่อให้แถวหญ้าแฝกแน่น
โดยระยะห่างระหว่างแนว

ตัววี 2 เมตร

ภาพแสดงการปลูกหญ้าแฝกตามไหล่ถนน ภาพแสดงการปลูกหญ้าแฝกริมทางลำเลียง

ภาพแสดงการปลูกหญ้าแฝกขอบบ่อน้ำ ภาพแสดงปลูกในร่องลึก

การปลูกควรดำเนินการช่วงต้นฤดูฝน ในขณะที่ดิน ปัญหาอีกประการหนึ่งที่พบเป็นประจำ ได้แก่ บริเวณทางระบายน้ำข้างถนน จะเกิดการกัดเซาะซึ่ง
ยังมีความชุ่มชื่นอยู่ โดยวางหน่อหญ้าแฝกในร่องที่เตรียมไว้ปลูก บางแห่งก็รุนแรงจนทำให้ถนนขาดเสียหายได้ ดังนั้นควรที่จะมีการปลูกหญ้าแฝกขวางทางน้ำเช่นเดียวกับ

แถวเดี่ยวระยะห่างระหว่างต้น 5-10 เซนติเมตร กลบโคนให้แน่น วิธีการปลูกหญ้าแฝกเพื่อป้องกันการกัดเซาะแบบร่องลึก ซึ่งแถวหญ้าแฝกจะสามารถแก้ปัญหาดังกล่าวได้

หลังจากนั้นก็ควรตรวจและดูแลอย่างสม่ำเสมอ และปลูกซ่อมต้น เป็นอย่างดี
ทีตายไป มีการตัดใบเหลือความสูงระดับประมาณ 40-50
เซนติเมตร 4) พื้นที่ร่องสวน

หลังปลูกประมาณ 3 เดือน และใส่ปุ๋ยเคมีสูตร 15-15-15 การยกร่องสวนที่มีร่องน้ำ จำเป็นต้องมีการปลูกหญ้าแฝกเพื่อป้องกันขอบร่องพังทลายลงไปในน้ำ

ปริมาณเล็กน้อย ข้างแถวแฝกเพื่อเร่งให้หญ้าแฝกแตกก่อประสานกัน ใช้ระยะปลูกเช่นเดียวกับการปลูกเพื่อป้องกันการชะล้างพังทลายของดิน โดยปลูกอย่างน้อย 1 แถว ห่างจาก

เป็นแนวได้เร็วยิ่งขึ้น ริมขอบแปลง 30 เซนติเมตร
ภาพแสดงการปลูกหญ้าแฝกตามร่อง
7.6.2 การปลูกหญ้าแฝกเพื่อแก้ไขการเกิดร่องน้ำแบบลึก
สวน
สามารถกระทำได้ด้วยวิธีการแบบง่ายๆ ประหยัดค่าใช้จ่าย โดยสามารถดำเนินการได้ด้วยตนเอง

คือ การปลูกหญ้าแฝกพาดขวางร่องน้ำแบบลึก เมื่อหญ้าแฝกแตกหน่อ และเจริญเติบโตแล้ว กอหญ้าแฝก

จะประสานชิดติดกันขวางร่อง ซึ่งเมื่อมีน้ำไหลบ่ามาปะทะแนวหญ้าแฝก จะเกิดการกระจายตัวและไหลผ่าน

ไปได้อย่างช้า ๆ ตะกอนดินที่ถูกพัดพามาก็จะทับถมกันอยู่บริเวณหน้าแถวหญ้าแฝก ในขณะที่ตะกอนดิน
ทับถมสูงขึ้นในแต่ละปี ก็จะไม่มีปัญหาต่อการเจริญเติบโตของหญ้าแฝกเลย ทั้งนี้เพราะหญ้าแฝกจะแตกหน่อ

ยกตัวสูงกว่าดินที่ทับถมได้เป็นอย่างดี ไม่นานก็จะมีดินมาทับถมกลบร่องน้ำแบบลึกไปได้ในที่สุด ประโยชน์
ที่ได้รับอีกประการหนึ่ง คือ แนวหญ้าแฝกที่พาดขวางร่องน้ำ และพาดยาวออกไปตามแนวระดับขวางความ
ภาพแสดงการปลูกหญ้าแฝกรอบแหล่งน้ำ ภาพแสดงการปลูกหญ้าแฝกรอบแหล่งน้ำ ลาดเทของพื้นที่จะช่วยกระจายน้ำและกักเก็บน้ำไว้ในพื้นที่ ทำให้ดินมีความชุ่มชื้นอยู่ได้นาน

122 คู่มือการพัฒนาที่ดินส�าหรับหมอดินอาสาและเกษตรกร
กรมพัฒนาที่ดิน