Page 96 - แผนบริหารจัดการป้องกันการชะล้างพังทลายของดินและฟื้นฟูพื้นที่เกษตรกรรมด้วยระบบอนุรักษ์ดินและน้ำ ลุ่มน้ำห้วยยาง อำเภอศรีเทพ และอำเภอวิเชียรบุรี จังหวัดเพชรบูรณ์
P. 96
ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน
60
พื้นที่ลุ่มน้ าห้วยยาง อ าเภอศรีเทพ และอ าเภอวิเชียรบุรี จังหวัดเพชรบูรณ์ ลักษณะลุ่มน้ า
วางตัวตามแนวทิศตะวันออก-ตะวันตก เป็นส่วนหนึ่งของลุ่มน้ าสาขาแม่น้ าป่าสักส่วนที่ 3 โดยมี
รายละเอียด (ภาพที่ 3-6) ดังนี้
ลุ่มน้ าสาขาแม่น้ าป่าสักส่วนที่ 3 (1205) เป็นลุ่มน้ าสาขาที่อยู่ตอนกลางของลุ่มน้ าป่าสัก
ครอบคลุมพื้นที่อ าเภอเมืองเพชรบูรณ์ อ าเภอหนองไผ่ อ าเภอบึงสามพัน อ าเภอวิเชียรบุรี อ าเภอ
ศรีเทพ จังหวัดเพชรบูรณ์ อ าเภอภักดีชุมพล จังหวัดชัยภูมิ และอ าเภอชัยบาดาล จังหวัดลพบุรี สภาพภูมิ
ประเทศส่วนใหญ่เป็นลูกคลื่นลอนลาดเล็กน้อย และเป็นภูเขาสูงชันทางทิศตะวันออกเฉียงเหนือ
มีล าน้ าสายหลักคือแม่น้ าป่าสัก ไหลลงเขื่อนป่าสักชลสิทธ์
แม่น้ าสายส าคัญของพื้นที่ ได้แก่ แม่น้ าป่าสัก ซึ่งมีต้นก าเนิดมาจากเทือกเขาเพชรบูรณ์ในเขต
พื้นที่อ าเภอด่านซ้าย จังหวัดเลย ไหลลงมาทางทิศใต้ผ่านจังหวัดเพชรบูรณ์ ลพบุรี และสระบุรี ไหลลง
เขื่อนป่าสักชลสิทธ์
ล าน้ าที่ส าคัญอื่น ๆ ได้แก่ ล าก าเหียง ห้วยขอนยางขวาง ห้วยยาง ห้วยยางน้อย ห้วยโกรกหัวผี
คลองหลักเขต คลองปลาซิว คลองน้อย ห้วยบ้า ห้วยตะขบ และห้วยศรีเทพ ไหลผ่านพื้นที่จากทิศ
ตะวันออกลงไปแม่น้ าป่าสักทางทิศตะวันตกของพื้นที่โครงการ
- ทางน้ าและล าห้วยบริเวณต้นน้ า ขาดการชะลอน้ า ท าให้เกิดปัญหาน้ าท่วมฉับพลัน และไม่
สามารถกักเก็บน้ าเพื่อสร้างความชุ่มชื้นให้ระบบนิเวศได้ เสียโอกาสทางด้านต้นทุนทรัพยากรน้ าในทุก ๆ ปี
- พื้นที่ลาดชันบางส่วน ถูกปรับพื้นที่ส าหรับท าการเกษตร โดยเฉพาะการปลูกพืชไร่ (ข้าวโพด)
ขาดมาตรการอนุรักษ์ดินและน้ า ซึ่งมีการไถพรวนดินที่เร่งให้เกิดการสูญเสียดินและน้ าไหลบ่า ส่งผลให้เกิด
การสะสมตะกอนบริเวณแหล่งน้ าธรรมชาติ และแหล่งน้ าที่สร้างขึ้น เกิดการตื้นเขินและไม่สามารถใช้
ประโยชน์แหล่งน้ าได้เต็มประสิทธิภาพ นอกจากนั้นพื้นที่ดังกล่าวยังขาดความชุ่มชื้น เกิดการแห้งแล้งอย่าง
รวดเร็ว
- บริเวณพื้นที่ดอนส่วนใหญ่เป็นดินตื้น ดินขาดความชุ่มชื้นได้ง่าย เกษตรกรท าการเกษตรโดย
อาศัยน้ าฝนเพียงอย่างเดียว ขาดแคลนแหล่งน้ าเพื่อใช้บรรเทาปัญหาฝนทิ้งช่วงและภัยแล้ง นอกจากนั้นยัง
ท าพืชไร่เป็นหลัก และนิยมไถพรวนทับถมทางน้ าธรรมชาติ ซึ่งเป็นตัวเร่งให้เกิดการสะสมตะกอนบริเวณ
ร่องน้ าธรรมชาติ
- แหล่งน้ าที่สร้างขึ้นเพื่อชะลอน้ าและเก็บกักน้ า บริเวณพื้นที่กลางน้ ายังไม่เพียงพอและที่สร้าง
ขึ้นในปัจจุบันยังเกิดปัญหาตื้นเขิน ไม่สามารถกักเก็บน้ าได้เต็มประสิทธิภาพ เกษตรกรบางส่วนที่สนใจการ
ปรับเปลี่ยนรูปแบบการเกษตรจากพืชไร่ เป็นสินค้าเกษตรชนิดอื่น ๆ จึงไม่สามารถปรับเปลี่ยนได้
