Page 124 - โครงการการจัดทำแผนที่สภาพการใช้ที่ดินโดยใช้ภาพถ่ายทางอากาศออร์โธสีและข้อมูลดาวเทียมสำรวจทรัพยากรจังหวัดอุทัยธานี ปี พ.ศ.2558

89

เนื่องจากดินเป9นปXจจัยพื้นฐานด านการผลิต เกษตรกรที่ปลูกพืชในพื้นที่ไม'เหมาะสม
อาจทําให ได ผลผลิตต่ํา ผลตอบแทนน อยไม'คุ มกับการลงทุน ถ าการจัดการไม'เหมาะสม หรืออาจต องใช ต นทุน

สูงกว'าพื้นที่เหมาะสม ซึ่งอาจทําให เกษตรกรปรับเปลี่ยนไปปลูกพืชอื่นหรือทํากิจกรรมอื่น ซึ่งเป9นต นเหตุสําคัญ
ที่ทําให เกิดการเปลี่ยนแปลงการใช ที่ดิน
2) แหล'งน้ําและการพัฒนาระบบชลประทาน
แหล'งน้ําธรรมชาติที่สําคัญจังหวัดอุทัยธานีมีทั้งเป9นแหล'งต นน้ํา ลําธาร ลําห วย หลายสาย

หล'อเลี้ยงประชากร ทั้งด านเกษตรกรรม อุปโภค บริโภค และเป9นแหล'งน้ําต นทุนของแหล'งน้ําในระบบชลประทาน
ทั้งโครงการขนาดใหญ' คือ โครงการลําน้ําและบํารุงรักษาทับเสลา มีพื้นที่ชลประทาน 144,000 ไร' โครงการ
ชลประทานขนาดกลางอีก 3 โครงการ มีพื้นที่ชลประทาน 120,000 ไร' และโครงการชลประทานขนาดเล็ก
207 โครงการ มีพื้นที่ชลประทาน 190,243 ไร' ซึ่งรวมแล วมีพื้นที่ชลประทานทั้งจังหวัดประมาณ ร อยละ 27

ของพื้นที่เกษตรเท'านั้น โดยข อเท็จจริงแหล'งน้ําดังกล'าวไม'สามารถสร างประโยชน ให พื้นที่ในจังหวัดอุทัยธานี
ได ดีเท'าที่ควร เนื่องจากมีปริมาณน้ํามากในฤดูฝนจนเกิดน้ําท'วม และมีปXญหาการขาดแคลนน้ําในฤดูแล ง
อุปสรรคสําคัญในการพัฒนาระบบชลประทานขนาดใหญ' คือ สภาพภูมิประเทศซึ่งเป9นเทือกเขา และอยู'ในเขต
ปAาอนุรักษ และเขตรักษาพันธุ สัตว ปAาห วยขาแข ง ซึ่งเป9นมรดกโลกทางธรรมชาติ จึงไม'สามารถพัฒนาโครงสร าง

พื้นฐานใดๆ ได (สํานักงานจังหวัดอุทัยธานี, 2556) ข อจํากัดดังกล'าว มีผลทําให เกษตรกรตัดสินใจปรับเปลี่ยน
พฤติกรรมการปลูกพืชที่ใช น้ําน อย โดยเฉพาะนอกเขตชลประทาน หรือปรับเปลี่ยนอาชีพในที่สุด
3) ภัยพิบัติทางธรรมชาติ

ในช'วงหลายป ที่ผ'านมาประเทศประสบปXญหาภัยพิบัติทางธรรมชาติ ทั้งอุทกภัยและปXญหา
ภัยแล งซ้ําซาก ปXญหาเหล'านี้ทําให เกษตรกรต องปรับเปลี่ยนพฤติกรรมการประกอบอาชีพ
ตั้งแต'ป พ.ศ. 2557-2558 ซึ่งเป9นป ที่ประสบปXญหาภัยแล งซ้ําซาก เกษตรกรจําเป9น
ต องปรับเปลี่ยนพื้นที่ปลูกพืชที่ใช น้ํามากเป9นพืชทนแล งที่ใช น้ําน อยกว'า จากการสํารวจ ในป พ.ศ. 2558
พบพื้นที่ปลูกมันสําปะหลังที่ปรับเปลี่ยนมาจากพื้นที่ปลูกอ อย ในป พ.ศ. 2554 บริเวณอําเภอลานสัก

และอําเภอสว'างอารมณ รวมเนื้อที่ 52,751 ไร' เนื่องจากมันสําปะหลังทนสภาพแห งแล งได ดีกว'า สามารถ
เก็บเกี่ยวได ตลอดทั้งป และราคาในป ที่ผ'านมาอยู'ในเกณฑ ดี
3.3.2 ปOจจัยทางเศรษฐกิจและสังคม

1) นโยบายของรัฐบาล

(1) แผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห'งชาติ ฉบับที่ 11 (พ.ศ. 2555-2559)
ตามแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห'งชาติ ฉบับที่ 8-10 สํานักงานคณะกรรมการ
พัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห'งชาติ ได นําหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงในการขับเคลื่อนเพื่อการพัฒนา
ประเทศในทุกระดับ ซึ่งมีส'วนเสริมสร างภูมิคุ มกันให สังคมไทยยืนหยัดอยู'ได ท'ามกลางกระแสการเปลี่ยนแปลง

จนถึงปXจจุบัน ในแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห'งชาติ ฉบับที่ 11 (พ.ศ. 2555-2559) สํานักงานคณะกรรมการ
พัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห'งชาติยังคงใช หลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียงเป9นปรัชญานําทางในการพัฒนา
ประเทศอย'างต'อเนื่อง เพื่อให การพัฒนาประเทศสู'ความสมดุลและยั่งยืน โดยให ความสําคัญกับการมีส'วนร'วม
ทุกภาคส'วน ตั้งแต'ระดับชุมชนถึงระดับประเทศ ในทุกขั้นตอนวางแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห'งชาติ

ฉบับที่ 11 เพื่อกําหนดวิสัยทัศน และทิศทางการพัฒนาประเทศ กําหนดยุทธศาสตร เพื่อเปUาประสงค “สังคมอยู'
ร'วมกันอย'างมีความสุข ด วยความเสมอภาค เป9นธรรม และมีภูมิคุ มกันต'อการเปลี่ยนแปลง” โดยได กําหนด
ยุทธศาสตร ดังนี้