Page 129 - การประเมินคุณภาพดินและสมรรถนะความอุดมสมบูรณ์เพื่อเพิ่มผลิตภาพและลดความเสื่อมโทรมของทรัพยากรดินพื้นที่ลุ่มน้ำภาคกลางของประเทศไทย
P. 129
ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน
ตารางภาคผนวกที่ 4 หลักเกณฑการจำแนกชั้นสมรรถนะความอุดมสมบูรณของดินตามระบบ FCC
ชั้นสมรรถนะและคำอธิบาย สัญลักษณ เกณฑที่กำหนด
1. ประเภท: เนื้อดินบน S ดินบนเปนทราย: ทรายปนดินรวน และทราย
ใชชั้นไถพรวน หรือความลึกประมาณ L ดินบนเปนดินรวน: ปริมาณดินเหนียว < 35% แตไมใชทรายปนรวน
0–20 เซนติเมตร หรือตื้นกวา หรือทราย
C ดินบนเปนดินเหนียว: ปริมาณดินเหนียว > 35%
O ดินอินทรีย: มีคารบอนอินทรีย > 12% จนถึงความลึก 50 เซนติเมตร
(อันดับฮิสโทซอลส และกลุมฮิสติก)
2. ประเภทดินลาง: เนื้อดินลาง S ดินลางเปนทราย: ลักษณะเชนเดียวกับประเภท
ใชเมื่อเนื้อดินลางตางจากดินบน L ดินลางเปนดินรวน: ลักษณะเชนเดียวกับประเภท
ภายใน 50 เซนติเมตรจากผิวดิน C ดินลางเปนดินเหนียว: ลักษณะเชนเดียวกับประเภท
R ดินลางเปนวัสดุแข็งที่จำกัดการชอนไชของพืช ภายในระยะ 50 เซนติเมตร
–
R ดินลางเปนวัสดุแข็งที่จำกัดการชอนไชของพืช ภายในระยะ 50 เซนติเมตร
แตสามารถใช ripper ไถหรือทำลายไดเพื่อเพิ่มการชอนไชของราก
3. ตัวแปรขยาย:
ใชในชั้นไถพรวนหรือภายในระยะ 20 เซนติเมตรจากผิวดินหรือตื้นกวา เวนแตที่ระบุไวเปนอยางอื่น ในกลุมตัวแปรขยาย มีความสัมพันธกับ
สมบัติทางฟสิกสของดิน พีเอชดิน แรในดินและสมบัติทางชีวภาพของดิน
ตัวแปรขยายที่เกี่ยวของกับสมบัติทางฟสิกสของดิน
การขังน้ำ (สีเทา): สภาวะไรอากาศ g มีระบอบความชื้นดินแบบแอควิก; จุดประมีคารงค < 2 ภายในความลึก
(anaerobic) เกิดการรีดักชันทางเคมี 50 เซนติเมตรจากผิวดิน หรือใตชั้นไถพรวน หรือดินมีสภาพอิ่มตัวดวยน้ำ
กระบวนการ Denitrification เกิดการ มากกวา 60 วันตอป
ปลดปลอยไนตรัสออกไซด (N2O) และ g ระยะเวลาการขังน้ำ; ดินอิ่มตัวดวยน้ำตามธรรมชาติหรือน้ำชลประทาน >
+
มีเทน (CH4) 200 วันตอป ไมมีจุดประบงชี้วามี Fe เปนองคประกอบชัดเจนภายใน
3+
ความลึก 50 เซนติเมตร รวมไปถึงดินนาและการปลูกพืชแบบไมใช
ออกซิเจนที่พืชไมสามารถเติบโตไดโดยปราศจากการขังน้ำ ตอเนื่องไป
จนถึงปฏิกิริยารีดักชั่นที่สงผลใหเกิดไนโตรเจน mineralization ชาลงและ
การขาดสังกะสีในขาว
ฤดูแลงจัด (แหง): เปนขอจำกัดในการปลูกพืช d มีระบอบความชื้นดินแบบอัสติกหรือเซอริก; วันที่แหงติดตอกัน > 60 วัน
ตลอดทั้งป ขัดขวางวงจรศัตรูพืช และ ตอป แตมีวันที่ชื้นสะสมกัน >180 วันตอป ภายในความลึก 20–60
มีผลกระทบตอพืช เซนติเมตร
d มีระบอบความชื้นแบบแอริดิก หรือทอริก แหงเกินไปที่พืชจะเจริญเติบโต
+
ถาไมมีการชลประทาน
กรวด r มีปริมาณกรวด 10–35% (โดยปริมาตร)
+
++
r มีปริมาณกรวด ≥35% (โดยปริมาตร) กรวดมีขนาดเสนผาศูนยกลาง
2–25 เซนติเมตร ภายในความลึก 50 เซนติเมตร
+++
r มีปริมาณหินโผล มากกวา 15%
ความลาดชัน % บอกเปนชวงรอยละ หรือ % ของความลาดชัน เชน 0–15%, 15–30%,
>30%
มีความเสี่ยงการกรอนดินสูง SC, LC, ดินที่มีความสามารถในการกรอนดินสูงเนื่องมาจากมีเนื้อดินแตกตางกัน
CR, LR, อยางชัดเจน (SC, LC) ดินตื้น (R) หรือมีความลาดชัน (slope > 30%)
SR, >30%

