Page 19 - คู่มือการพัฒนาที่ดินสำหรับหมอดินอาสาและเกษตรกร
P. 19
ห้องสมุดกรมพัฒนาที่ดิน
คำนำ
ดินเป็นทรัพยากรหลักในการเกษตรของประเทศไทย และเป็นทรัพยากรธรรมชาติที่สำคัญในการ
ดำรงชีพของมนุษย์ การใช้ทรัพยากรดินอย่างขาดความรู้ความเข้าใจเป็นสาเหตุให้ทรัพยากรดินเสื่อมโทรม
ลง และก่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงสภาพแวดล้อมต่าง ๆ ในทางที่เกิดผลเสียทั้งทางตรงและทางอ้อม ซึ่ง
กรมพัฒนาที่ดินมีภารกิจด้านการอนุรักษ์ดินและน้ำ การปรับปรุงบำรุงดิน วางแผนการใช้ที่ดิน เพื่อใช้
ประโยชน์ที่ดินเพื่อเกษตรกรรมได้อย่างเหมาะสม โดยให้เกษตรกรหรือประชาชนในท้องถิ่นเข้ามามีส่วนร่วมใน
การดูแลรักษาทรัพยากรดิน ซึ่งคัดเลือกเกษตรกรในพื้นที่เป็นอาสาสมัครด้านการพัฒนาที่ดิน ตั้งแต่ปี พ.ศ.
2538 ชื่อว่า “หมอดินอาสา” เพื่อทำหน้าที่ช่วยเหลือ สนับสนุนภารกิจกรมพัฒนาที่ดิน การให้บริการ
เกษตรกรในพื้นที่ด้านการพัฒนาที่ดิน ตลอดจนเป็นต้นแบบด้านการพัฒนาที่ดิน และผลิตอาหารที่ปลอดภัย
ปัจจุบันมีหมอดินอาสาทั่วประเทศ 77,821 ราย (ณ วันที่ 7 พฤษภาคม 2567)
การจัดทำคู่มือการพัฒนาที่ดินสำหรับหมอดินอาสาและเกษตรกร มีวัตถุประสงค์เพื่อให้หมอดินอาสา
ของกรมพัฒนาที่ดิน เกษตรกร และผู้สนใจได้ใช้เป็นคู่มือในการจัดการทรัพยากรดิน ซึ่งได้รวบรวมข้อมูล
ต่าง ๆ เกี่ยวกับการปรับปรุงบำรุงดิน และการอนุรักษ์ดินและน้ำที่เหมาะสมในแต่ละพื้นที่ รวมถึงการใช้
ปุ๋ยอินทรีย์และผลิตภัณฑ์จุลินทรีย์ พด. ต่าง ๆ ของกรมพัฒนาที่ดิน เพื่อเพิ่มผลผลิตทางการเกษตรอีกทั้งลด
ต้นทุนการผลิตทางการเกษตรและเป็นมิตรกับสิ่งแวดล้อม ทั้งนี้ได้แก้ไขและปรับปรุงเนื้อหาจากเล่มที่ตีพิมพ์
ครั้งที่ 5 พ.ศ. 2558 ได้เพิ่มนวัตกรรมใหม่ ๆ และระบบสารสนเทศการพัฒนาที่ดิน ที่ช่วยให้เกษตรกรสืบค้น
ข้อมูลด้านการพัฒนาที่ดินด้วยตนเองและสามารถนำไปประยุกต์ใช้ในพื้นที่ได้สะดวก รวดเร็วขึ้น
กรมพัฒนาที่ดินจึงหวังเป็นอย่างยิ่งว่าจะเป็นประโยชน์ต่อหมอดินอาสา เกษตรกร ผู้สนใจ และ
เจ้าหน้าที่ของกรมพัฒนาที่ดิน นำไปใช้ประโยชน์ในด้านการจัดการทรัพยากรดินและที่ดิน ได้อย่างถูกวิธี
เหมาะสมกับสภาพพื้นที่ เพื่อให้เกิดประโยชน์สูงสุดและเกิดความยั่งยืนทางการเกษตรต่อไป
คณะทำงานการพัฒนาที่ดินสำหรับหมอดินอาสาและเกษตรกร
พฤษภาคม 2567
